Adhyaya 15

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये महाभारतवर्णनं नाम चतुर्दशो ऽध्यायः अथ पञ्चदशो ऽध्यायः पाण्डवचरितवर्णनम् अग्निर् उवाच युधिष्ठिरे तु राज्यस्थे आश्रमादाश्रमान्तरम् धृतराष्ट्रो वनमगाद् गान्धारी च पृथा द्विज

ఇట్లు ఆదిమహాపురాణమైన ఆగ్నేయపురాణంలో ‘మహాభారతవర్ణనం’ అనే పద్నాలుగవ అధ్యాయం ముగిసింది. ఇక పదిహేనవ అధ్యాయం ‘పాండవచరితవర్ణనం’ ప్రారంభం. అగ్ని పలికెను—ఓ ద్విజా! యుధిష్ఠిరుడు రాజ్యంలో స్థిరపడినప్పుడు ధృతరాష్ట్రుడు గాంధారీ, పృథాతో కలిసి ఆశ్రమం నుండి ఆశ్రమానికి సంచరిస్తూ అరణ్యానికి వెళ్లాడు।

Verse 2

विदुरस्त्वग्निना दग्धो वनजेन दिवङ्गतः एवं विष्णुर्भुवो भारमहरद्दानवादिकम्

విదురుడు అగ్నితో దగ్ధుడై, వనజమైన (కట్టెల) పుణ్యఫలంతో స్వర్గానికి చేరాడు. ఈ విధంగా విష్ణువు దానవాది రూపమైన భూభారాన్ని తొలగించాడు।

Verse 3

धर्मायाधर्मनाशाय निमित्तीकृत्य पाण्डवान् स विप्रशापव्याजेन मुषलेनाहरत् कुलम्

ధర్మస్థాపనకై, అధర్మనాశనకై ఆయన పాండవులను నిమిత్తముగా చేసెను; బ్రాహ్మణశాపం అనే వ్యాజంతో ముషలముచే ఆ కులాన్ని సంహరించాడు।

Verse 4

यादवानां भारकरं वज्रं राज्येभ्यषेचयत् देवदेशात् प्रभासे स देहं त्यक्त्वा स्वयं हरिः

హరి స్వయంగా రాజ్యాలలో భారహరమైన ‘వజ్ర’ాన్ని ప్రాదుర్భవింపజేసి, దేవదేశమైన ప్రభాసలో దేహాన్ని త్యజించాడు।

Verse 5

इन्द्रलोके ब्रह्मलोके पूज्यते स्वर्गवासिभिः बलभद्रोनन्तमूर्तिः पातालस्वर्गमीयिवान्

ఇంద్రలోకంలోనూ బ్రహ్మలోకంలోనూ స్వర్గవాసులు అనంతమూర్తి బలభద్రుని పూజిస్తారు; పాతాళాలను దాటి ఆయన స్వర్గలోకానికీ చేరాడు।

Verse 6

अविनाशी हरिर्देवो ध्यानिभिर्ध्येय एव सः विना तं द्वारकास्थानं प्लावयामास सागरः

అవినాశి దేవుడైన హరియే ధ్యానుల ధ్యేయుడు; సముద్రం అన్నిటినీ ముంచెత్తినా ద్వారకా పవిత్ర స్థలాన్ని మాత్రం తాకలేదు।

Verse 7

संस्कृत्य यादवान् पार्थो दत्तोदकधनादिकः स्त्रियोष्टावक्रशापेन भार्या विष्णोश् च याः स्थिताः

యాదవులకు విధివిధానంగా అంత్యక్రియలు చేసి, పార్థుడు జలతర్పణం మరియు ధనాదులను దానమిచ్చాడు; మిగిలిన స్త్రీలు—విష్ణువు భార్యలు—అష్టావక్ర శాపఫలంగా (అలా) నిలిచారు।

Verse 8

पुनस्तच्छापतो नीता गोपालैर् लगुडायुधैः अर्जुनं हि तिरस्कृत्य पार्थः शोकञ्चकार ह

మళ్లీ ఆ శాపఫలంగా లగుడాయుధాలైన గోపాలుల చేత అతడు అవమానస్థితికి నెట్టబడెను; అర్జునుడు తృణీకరింపబడి పార్థుడు శోకంలో మునిగాడు।

Verse 9

व्यासेनाश्वासितो मेने बलं मे कृष्णसन्निधौ मौषलेनेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः स्वर्गमाप्नुयादिति ख, ग, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः हस्तिनापुरमागत्य पार्थः सर्वं न्यवेदयत्

వ్యాసుని ఉపదేశంతో ధైర్యం పొందిన పార్థుడు, తన బలం శ్రీకృష్ణ సన్నిధిలోనే ఉందని భావించాడు. అనంతరం హస్తినాపురానికి వచ్చి సమస్త విషయాలను యథావిధిగా నివేదించాడు.

Verse 10

युधिष्ठिराय स भ्रात्रे पालकाय नृणान्तदा तद्धनुस्तानि चास्त्राणि स रथस्ते च वाजिनः

అప్పుడు నరపాలకుడైన తన అన్న యుధిష్ఠిరునికి ఆ ధనుస్సు, ఆ అస్త్రాలు, ఆ రథం, ఆ గుర్రాలు సమర్పించబడ్డాయి.

Verse 11

विना कृष्णेन तन्नष्टं दानञ्चाश्रोत्रिये यथा तच् छ्रुत्वा धर्मराजस्तु राज्ये स्थाप्य परीक्षितम्

“కృష్ణుడు లేకపోతే అది నశించేది—శ్రోత్రియుడు కానివారికి ఇచ్చిన దానం వ్యర్థమయ్యే విధంగా.” ఇది విని ధర్మరాజు యుధిష్ఠిరుడు పరీక్షిత్తును రాజ్యంలో స్థాపించాడు.

Verse 12

प्रस्थानं प्रस्थितो धीमान् द्रौपद्या भ्रातृभिः सह संसारानित्यतां ज्ञात्वा जपन्नष्टशतं हरेः

మహాప్రస్థానానికి బయలుదేరిన ఆ ధీమంతుడు, ద్రౌపదీతోను సోదరులతోను కలిసి; సంసారం అనిత్యమని గ్రహించి హరి అష్టశత నామజపం చేస్తూ సాగాడు.

Verse 13

महापथे तु पतिता द्रौपदी सहदेवकः नकुलः फाल्गुनो भीमो राजा शोकपरायणः

మహామార్గంలో ద్రౌపదీ పడిపోయింది; తరువాత సహదేవుడు, నకులుడు, ఫాల్గుణుడు (అర్జునుడు), భీముడు కూడా పడిపోయారు. రాజు యుధిష్ఠిరుడు శోకంలో పూర్తిగా లీనమయ్యాడు.

Verse 14

इन्द्रानीतरथारूढः सानुजः स्वर्गमाप्तवान् दृष्ट्वा दुर्योधनादींश् च वासुदेवं च हर्षितः एतत्ते भारतं प्रोक्तं यः पठेत्स दिवं व्रजेत्

ఇంద్రుడు తెచ్చిన రథంపై అధిరోహించి అతడు తన అనుజునితో కలిసి స్వర్గాన్ని పొందెను. దుర్యోధనాది వారిని మరియు వాసుదేవుని చూచి అతడు హర్షించెను. ఈ భారతము నీకు చెప్పబడినది; దీనిని పఠించువాడు దివ్యలోకమునకు వెళ్తాడు.