Vamana Purana — Akhanda Ekadashi Vrata, Shloka 64
Akhaṇḍa-Ekādaśī Vrata and the Vaiṣṇava Protective Hymn; Prelude to the Kātyāyanī–Mahiṣāsura Narrative
तेनापि दैत्यस्तीक्ष्णाभ्यां शृङ्गाभ्यां हृदि ताडितः निर्भिन्नहृदयो भूमौ निपपात ममार च / 18.63 मृते भर्तरि सा श्यामा यक्षाणां शरणं गता रक्षिता गुह्यकैः साध्वी निवार्य महिषं ततः
tenāpi daityastīkṣṇābhyāṃ śṛṅgābhyāṃ hṛdi tāḍitaḥ nirbhinnahṛdayo bhūmau nipapāta mamāra ca / 18.63 mṛte bhartari sā śyāmā yakṣāṇāṃ śaraṇaṃ gatā rakṣitā guhyakaiḥ sādhvī nivārya mahiṣaṃ tataḥ
அந்த எருமை தனது இரண்டு கூர்மையான கொம்புகளால் தைத்யனின் மார்பில் தாக்கியது; இதயம் கிழிந்ததால் அவன் தரையில் விழுந்து இறந்தான். கணவன் இறந்தபின் ஷ்யாமா யக்ஷர்களிடம் சரணடைந்தாள்; சாத்வியை குஹ்யகர்கள் காத்து, பின்னர் எருமையைத் தடுத்தனர்।
{ "primaryRasa": "vira", "secondaryRasa": "karuna", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
Adharma rebounds upon the aggressor: the one who initiates violence meets a swift end, while the sādhvī is safeguarded—suggesting that moral integrity attracts protection (human or superhuman).
Carita (exemplary narrative) with didactic intent; it is not primarily sarga/pratisarga but a moralizing episode embedded in the larger Purāṇic frame.
The horns piercing the heart symbolize dharma’s ‘sharp’ corrective force. The Yakṣa/Guhyaka refuge motif encodes the idea of cosmic guardianship: liminal beings (Yakṣas) uphold order by protecting virtue and restraining uncontrolled animal/violent impulses.