सतीविरहानन्तरं शम्भोश्चरितम् / Śiva’s Conduct After Satī’s Separation
அத்தியாயம் 10 கேள்வி–பதில் வடிவில் அமைந்துள்ளது. நாரதர் பிரம்மா (விதி) அவர்களிடம்—சதியின் தேகத்யாகத்திற்குப் பின் சம்பு பிரிவை எவ்வாறு தாங்கினார், அதன் பின் என்ன செய்தார், எப்போது ஏன் தவத்திற்காக ஹிமவத் பிரதேசத்திற்குச் சென்றார், மேலும் பார்வதிக்கு சிவப்ராப்தி ஏற்பட வேண்டிய சூழ்நிலைகள் எவ்வாறு உருவானது—என்று கேட்கிறார். பிரம்மா மங்களகரமும் பாவனமும் பக்திவர்த்தகமுமான வரலாற்றை உரைக்கிறார்—சதீஸ்மரணத்தால் சிவன் துயருற்று திகம்பரராகி கிருஹஸ்த தர்மத்தை விட்டு உலகமெங்கும் அலைந்து, இடையிடையே தரிசனம் அளித்து, இறுதியில் மலைப்பிரதேசத்திற்குத் திரும்புகிறார். இவ்வத்தியாயம் தெய்வத் துயரை யோக வைராக்யமாக விளக்கி, பார்வதியின் தவம், காமக்ஷயக் கருத்து, மறுசேர்க்கை தத்துவத்திற்கு முன்னுரை அமைக்கிறது.
Shlokas
Verse 1
नारद उवाच । विष्णुशिष्य महाभाग विधे शैववर प्रभो । शिवलीलामिमां व्यासात्प्रीत्या मे वक्तुमर्हसि
நாரதர் கூறினார்: மகாபாக்யசாலியே, விஷ்ணுவின் சீடரே, பிரம்மாவே, சிவபக்தர்களில் சிறந்தவரே! வியாசரிடமிருந்து நீர் கேட்ட இந்த சிவலீலையை அன்புடன் எனக்குக் கூற வேண்டும்.
Verse 2
सतीविरहयुक्शंम्भुः किं चक्रे चरितन्तथा । तपः कर्तुं कदायातो हिमवत्प्रस्थमुत्तमम्
சதீவியோகத் துயருடன் இணைந்த சம்பு அப்போது என்ன செய்தார், எவ்வாறு வாழ்ந்தார்? மேலும் தவம் செய்ய ஹிமவானின் மிகச் சிறந்த உயரங்களுக்கு அவர் எப்போது சென்றார்?
Verse 3
शिवाशिवशिवादो ऽभूत्कथं कामक्षयश्च मे । तपः कृत्वा कथम्प्राप शिवं शम्भुं च पार्वती
'சிவ-அசிவ-சிவ' என்ற உச்சரிப்பும் சிந்தனையும் எவ்வாறு தோன்றியது? எனக்கு காமம் எவ்வாறு அழிந்தது? தவம் செய்து பார்வதி எவ்வாறு சிவ-சம்புவை அடைந்தாள்?
Verse 4
तत्सर्वमपरं चापि शिवसच्चरितं परम् । वक्तुमर्हसि मे ब्रह्मन्महानन्दकरं शुभम्
ஓ பிரம்மனே, அதற்கெல்லாம் மேலாக, மிகுந்த ஆனந்தத்தையும் மங்களத்தையும் அளிக்கும் சிவனின் மேலான, உண்மையான புனித வரலாற்றை எனக்குக் கூற வேண்டும்.
Verse 6
गणानाभाष्य शोचंस्तां तद्गुणान्प्रे मवर्धनान् । वर्णयामास सुप्रीत्या दर्शयंल्लौकिकीं गतिम्
கணங்களை விளித்து, அவர் அவளுக்காக வருந்தினார், மேலும் அன்பை வளர்க்கும் அவளுடைய குணங்களை மிகுந்த பாசத்துடன் விவரித்தார், இதன் மூலம் உலகியல் நடத்தையின் போக்கை வெளிப்படுத்தினார்.
Verse 7
आगत्य स्वगिरिं शम्भुः प्रियाविरहकातरः । सस्मार स्वप्रियां देवीं सतीं प्राणाधिकां हृदा
தன் மலைவாசஸ்தலத்திற்குத் திரும்பிய ஷம்பு, பிரியைவிடைவு துயரால் கலங்கித் தன் இதயத்தில் உயிரினும் இனிய தேவியான ஸதியை நினைத்தான்.
Verse 9
दिगम्बरो बभूवाथ त्यक्त्वा गार्हस्थ्यसद्गतिम् । पुनर्बभ्राम लोकन्वै सर्वांल्लीलाविशारदः
அப்போது இல்லறப் பற்றின் குறைபாடான வழியைத் துறந்து அவர் திகம்பரனானார்; லீலைகளில் வல்லவராய் மீண்டும் எல்லா உலகங்களிலும் உலாவினார்.
Verse 10
इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे भौमोत्पत्तिशिवलीलावर्णनं नाम दशमोऽध्यायः
இவ்வாறு ஸ்ரீசிவமகாபுராணத்தின் இரண்டாம் பகுதியான ருத்ரஸம்ஹிதையின் மூன்றாம் பிரிவான பார்வதீகண்டத்தில் ‘பூமியின் தோற்றமும் சிவனின் தெய்வீக லீலைவிவரமும்’ எனும் பத்தாம் அத்தியாயம் நிறைவுற்றது।
Verse 11
समाधाय मनो यत्नात्समाधिन्दुःखनाशिनम । चकार च ददर्शासौ स्वरूपं निजमव्ययम्
அவன் முயற்சியுடன் மனத்தை நிலைநிறுத்தி துயர் அழிக்கும் சமாதியில் புகுந்தான்; அந்த லயத்தில் தன் அழியாத சொரூபத்தைத் தரிசித்தான்।
Verse 12
इत्थं चिरतरं स्थाणुस्तस्थौ ध्वस्तगुणत्रयः । निर्विकारी परम्ब्रह्म मायाधीशस्स्वयंप्रभुः
இவ்வாறு மிக நீண்ட காலம் ஸ்தாணு—பகவான் சிவன்—மூன்று குணங்களையும் கடந்தவனாய் அசையாது நின்றான். அவன் நிர்விகார பரப்ரஹ்மம், மாயையின் அதிபதி, சுயம்பிரகாசன், தன் சொரூபத்தில் நிலைபெற்றவன்.
Verse 13
ततस्समाधिन्तत्त्याज व्यतीय ह्यमितास्समाः । यदा तदा बभूवाशु चरितं तद्वदामि वः
பின்னர் அவர் அந்த சமாதியிலிருந்து வெளிவந்தார்; இடையில் அளவிட முடியாத ஆண்டுகள் கடந்திருந்தன. அதன் பின் என்ன நடந்தது, அது எவ்வாறு விரைவில் நிகழ்ந்தது—அந்த வரலாற்றை இப்போது உங்களுக்குச் சொல்கிறேன்.
Verse 14
प्रभोर्ललाटदेशात्तु यत्पृषच्छ्रमसंभवम् । पपात धरणौ तत्र स बभूव शिशुर्द्रुतम्
பிரபுவின் நெற்றிப் பகுதியில் இருந்து உழைப்பால் உண்டான ஒரு துளி பூமியில் விழுந்தது; அங்கேயே அதுவே விரைவில் ஒரு குழந்தையாக ஆனது.
Verse 15
चतुर्भुजोऽरुणाकारो रमणीयाकृतिर्मुने । अलौकिकद्युतिः श्रीमांस्तेजस्वी परदुस्सहः
முனிவரே, அவன் நான்கு கரங்களுடன் செம்மை நிறத்தவன்; மிக இனிய வடிவம் கொண்டவன். அவனுடைய ஒளி உலகியலுக்கு அப்பாற்பட்டது; அவன் ஸ்ரீமான், தேஜஸ்வி, பிறர் தாங்க இயலாதவன்.
Verse 16
रुरोद स शिशुस्तस्य पुरो हि परमेशितुः । प्राकृतात्मजवत्तत्र भवाचाररतस्य हि
அந்தக் குழந்தை அங்கே அந்த பரமேசுவரன் முன்னிலையில் அழுதது; உலகியலான நடத்தைப் போக்கில் ஈடுபட்டு, சாதாரண மகனெனப் போலவே நடந்துகொண்டது।
Verse 17
तदा विचार्य सुधिया धृत्वा सुस्त्रीतनुं क्षितिः । आविर्बभूव तत्रैव भयमानीय शंकरात्
அப்போது தெளிந்த அறிவால் சிந்தித்து, பூமி ஒரு நற்குலப் பெண்ணின் உருவை ஏற்று, சங்கரரின் அச்சத்தால் ஆட்கொள்ளப்பட்டவளாய் அங்கேயே வெளிப்பட்டாள்।
Verse 18
तम्बालं द्रुतमुत्थाय क्रोडयां निदधे वरम् । स्तन्यं सापाययत्प्रीत्या दुग्धं स्वोपरिसम्भवम्
அவள் விரைந்து எழுந்து அந்தச் சிறந்த குழந்தையை மடியில் வைத்தாள்; பின்னர் அன்புடன் அவனுக்கு தன் தாய்ப்பாலை அருந்தச் செய்தாள்—அந்தப் பால் அவளுடைய உடலிலேயே உண்டானது।
Verse 19
चुचुम्ब तन्मुखं स्नेहात्स्मित्वा क्रीडयदात्मजम् । सत्यभावात्स्वयं माता परमेशहितावहा
அன்பினால் அவன் முகத்தை முத்தமிட்டாள்; புன்னகையுடன் தன் மகனுடன் விளையாடினாள். தன் உண்மைநிலையின் வலிமையால் அந்தத் தாய் தானே பரமேசுவரனுக்குக் கல்யாணத்தைத் தருபவளானாள்।
Verse 20
तद्दृष्ट्वा चरितं शम्भुः कौतुकी सूतिकृत्कृती । अन्तर्यामी विहस्याथोवाच ज्ञात्वा रसां हरः
அச்செயலைக் கண்ட சம்பு, தாய்மார்ப் பணியாளி (சூதிகை) வேடத்தில் விளையாட்டுடன் கृतக்ருத்யனாய், உள்ளறிவோன் ஹரன் புன்னகைத்தான். உள்ளார்ந்த ரசத்தை உணர்ந்து பின்னர் உரைத்தான்.
Verse 21
धन्या त्वं धरणि प्रीत्या पालयैतं सुतं मम । त्वय्युद्भूतंश्रमजलान्महातेजस्विनो वरम्
ஓ தரணியே, நீ பாக்கியவதி. அன்புடன் என் இந்த மகனைப் பாதுகாப்பாயாக—அவன் மிகச் சிறந்தவன், மஹாதேஜஸ்வி; அவன் உழைப்பின் வியர்வைத்துளிகள் உன்னில் தோன்றின.
Verse 22
मम श्रमकभूर्बालो यद्यपि प्रियकृत्क्षिते । त्वन्नाम्ना स्याद्भवेत्ख्यातस्त्रितापरहितस्सदा
ஓ க்ஷிதே, என் இந்தக் குழந்தை உழைப்பால் பிறந்தவன்; இன்னும் சிறுவனே. ஆயினும் உன் பெயரைத் தாங்கி புகழ்பெற்று, எப்போதும் மும்முனைத் துயரங்களின்றி இருப்பான்.
Verse 23
असौ बालः कुदाता हि भविष्यति गुणी तव । ममापि सुखदाता हि गृहाणैनं यथारुचि
இந்தச் சிறுவன் நிச்சயமாக உனக்குத் தகுந்த தானம் அளிப்பவனாகவும் குணவானாகவும் இருப்பான்; எனக்கும் இன்பம் அளிப்பவனாக இருப்பான். உன் விருப்பம்போல் அவனை ஏற்றுக்கொள்.
Verse 24
ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा विररामाथ किंचिद्विरहमुक्तधीः । लोकाचारकरो रुद्रो निर्विकारी सताम्प्रियः
பிரம்மா கூறினார்—இவ்வாறு சொல்லி ருத்ரன் மௌனமானான்; அவன் மனத்தில் சிறிதளவும் பிரிவு உணர்வு இல்லை. உலக ஒழுக்கத்தை நிறுவும், மாற்றமற்ற ருத்ரன் சத்புருஷர்களுக்கு அன்பானவன்.
Verse 25
अपि क्षितिर्जगामाशु शिवाज्ञामधिगम्य सा । स्वस्थानं ससुता प्राप सुखमात्यंतिकं च वै
அப்போது க்ஷிதி (பார்வதி) சிவனின் ஆணையை விரைவில் உணர்ந்து உடனே சென்றாள். அவள் மகனுடன் தன் சொந்த தாமத்தை அடைந்து, பரமமும் முடிவற்றதுமான ஆனந்தத்தை பெற்றாள்.
Verse 27
विश्वेश्वरप्रसादेन ग्रहत्वं प्राप्य भूमिजः । दिव्यं लोकं जगामाशु शुक्रलोकात्परं वरम्
விச்வேஸ்வரர் (ஸ்ரீசிவன்) அருளால் பூமிஜன் கிரகநிலையை அடைந்து, விரைவில் சுக்ரலோகத்திற்கும் மேலான தெய்வீகமான சிறந்த உலகத்திற்குச் சென்றான்.
Verse 28
इत्युक्तं शम्भुचरितं सतीविरहसंयुतम् । तपस्याचरणं शम्भोश्शृणु चादरतो मुने
இவ்வாறு சதீவிரகத்துடன் கூடிய சம்புவின் புனித வரலாறு கூறப்பட்டது. இப்போது, ஓ முனிவரே, பக்தியுடன் கேளுங்கள்—ஸ்ரீசம்பு எவ்வாறு தவம் மேற்கொண்டார் என்பதை.
Verse 276
स बालो भौम इत्याख्यां प्राप्य भूत्वा युवा द्रुतम् । तस्यां काश्यां चिरं कालं सिषेवे शंकरम्प्रभुम्
அந்த சிறுவன் ‘பௌம’ என்ற பெயரைப் பெற்று விரைவில் இளமையடைந்தான்; மேலும் அந்த காசியில் பரமப்ரபு சங்கரரை நீண்ட காலம் சேவித்து வழிபட்டான்.
Frequently Asked Questions
The aftermath of Satī’s separation/death: Śiva’s grief, renunciant shift (digambara, leaving household life), wandering across worlds, and return toward the mountain region—narratively preparing for Pārvatī’s tapas and eventual union.
Śiva’s viraha is presented as yogic transmutation: sorrow becomes detachment and universal wandering becomes a līlā that reorders cosmic conditions for Śakti’s re-manifestation and disciplined approach through tapas.
Śiva as Śambhu/Śaṅkara in ascetic mode (digambara), as the devotee-protecting ‘bhaktaśaṅkara’, and as the līlā-adept wanderer whose movements create the narrative space for Pārvatī’s attainment.