Ramayana Yuddha Kanda Sarga 94
Yuddha KandaSarga 9439 Verses

Sarga 94

रावणस्य सभाप्रवेशः — रामस्य शरवृष्ट्या राक्षससेनाविनाशः (Ravana Enters Council; Rama’s Arrow-Storm Destroys the Rakshasa Host)

युद्धकाण्ड

ஸர்கம் 94-இல் ராவணன் துயரும் கோபமும் வெளிப்படச் சபையில் நுழைந்து, சேனாதிபதிகளிடம் கைகூப்பி உரைக்கிறான். தாக்குதலை ஒரே இலக்கில்—ராமன் மீது—குவிக்க வேண்டும் என்று கட்டளையிட்டு, யானை, குதிரை, தேர், காலாட் படை ஆகிய நான்கு படைகளையும் ஒன்றிணைத்து களமிறக்கச் செய்கிறான். சூரியோதயத்துடன் பயங்கரப் போர் வெடிக்கிறது. அம்புகள், கதைகள், வாள்கள், பரசுகள், மரங்கள், பாறைகள் பரஸ்பரம் எறியப்படுகின்றன; போர்க்களம் தூசியும் இரத்தமும் நிறைந்து—இரத்தநதிகள் ஓடுவது போலவும், உடல்கள் மிதக்கும் மரக்கட்டைகள் போலவும், போர் இயந்திரங்கள் கரைகளும் மரங்களும் போலவும் தோன்றுகிறது. தாக்குண்ட வானரர்கள் ராமனைச் சரணடைகிறார்கள். அப்போது ராமன் ராக்ஷச சேனையில் புகுந்து அம்புமழையைப் பொழிகிறான்; கந்தர்வ-சம்பந்தமான பரமாஸ்திரத்தைச் செலுத்தி தன் வேகத்தால் பார்வை மயக்கத்தை உண்டாக்குகிறான். ராக்ஷசர்களுக்கு பல ராமர்கள் தெரிந்ததுபோல் தோன்றி, ராமனை நேரில் உணர முடியாமல், மோகக் கோபத்தில் ஒருவரையொருவர் தாக்குகின்றனர். குறுகிய நேரத்திலேயே ராக்ஷசப் படை எண்ணிக்கையளவில் பெரிதும் அழிந்து, மீதமுள்ளோர் லங்கைக்குத் தப்பிச் செல்கிறார்கள். தேவர்கள் ராமனைப் புகழ்கிறார்கள். ராமன் சுக்ரீவன், விபீஷணன், ஹனுமான், ஜாம்பவான், மைந்தன், த்விவிதன் ஆகியோரிடம்—இத்தகைய தெய்வீக அஸ்திரவல்லமை தன்னுக்கும் திர்யம்பகன் (சிவன்) ஒருவருக்குமே உரியது என்று கூறுகிறான்.

Shlokas

Verse 1

स प्रविश्यसभांराजादीनःपरमदुःखितः ।निषपादासनेमुख्येसिंहःक्रुद्धइवश्वसन् ।।।।

அப்போது அரசன் இராவணன் சபைக்குள் நுழைந்தான்—தாழ்வுற்றவனாய், பேர்துயரால் நெஞ்சம் நொந்தவனாய்; கோபித்த சிங்கம்போல் மூச்செறிந்து, முதன்மை ஆசனத்தில் அமர்ந்தான்.

Verse 2

अब्रवीच्च स तान्सर्वान् बलमुख्यान् महाबलः ।रावणःप्राञ्जलिर्वाक्यंपुत्रव्यसनकर्शितः ।।।।

அப்போது மாபெரும் வலிமை உடைய ராவணன், மகன் இழப்பின் துயரால் சோர்ந்து, கைகூப்பி தன் படைத்தலைவர்களையெல்லாம் நோக்கி உரையாடினான்.

Verse 3

सर्वेभवन्तस्सर्वेणहस्त्यश्वेनसमावृताः ।निर्यान्तुरथसङ्घैश्चपादातैश्चोपशोभिताः ।।6.94.3।।

நீங்கள் அனைவரும்—யானை, குதிரைகளால் முழுமையாக ஆயத்தமாய், ரதக் குழுக்களாலும் காலாட் படையாலும் அலங்கரித்து—புறப்படுங்கள்!

Verse 4

एकंरामंपरिक्षिप्यसमरेहन्तुमर्हथ ।वर्षन्तश्शरवर्षाणिप्रावृट् कालइवाम्बुदाः ।।6.94.4।।

போரில் ராமனை ஒருவனையே சூழ்ந்து அவனை வீழ்த்துங்கள்; மழைக்கால மேகங்கள் போல அம்புகளின் மழையைப் பொழியுங்கள்।

Verse 5

अथवाहंशरैस्तीक्ष्णैर्भिन्नगात्रंमहाहवे ।भवद्भिःश्वोनिहन्तास्मिरामंलोकस्यपश्यतः ।।।।

அல்லது இந்த மகாபோரில் நீங்கள் கூரிய அம்புகளால் அவன் அங்கங்களைத் துளையுங்கள்; பின்னர் நாளை, உலகம் கண்முன்னே பார்க்க, நான் ராமனை வீழ்த்துவேன்।

Verse 6

इत्येतद्वाक्यमादायरक्षसेन्द्रस्यराक्षसाः ।निर्ययुस्तेरथैःशीघ्रैर्नानानीकैश्चसंयुताः ।।।।

ராக்ஷசேந்திரனின் அந்த வார்த்தைகளை ஏற்று, பல்வேறு படைப்பிரிவுகளுடன் கூடிய ராக்ஷசர்கள் வேகமான ரதங்களில் விரைந்து புறப்பட்டனர்।

Verse 7

परिघान् पट्टसांश्चैवशरखङ्गपरश्वधान् ।शरीरान्तकरान् सर्वेचिक्षिपुर्वानरान् प्रति ।।।।वानराश्चद्रुमान्शैलान्राक्षसान्प्रतिचिक्षिपुः ।

அவர்கள் அனைவரும் வானரர்களை நோக்கி இரும்புப் பரிகங்கள், கனமான கதைகள், அம்புகள், வாள்கள், பரசுகள்—உயிரை முடிக்கும் கொடிய ஆயுதங்கள்—எறிந்தனர். வானரர்களும் பதிலாக ராக்ஷசர்களை நோக்கி மரங்களையும் பாறைகளையும் எறிந்தனர்॥

Verse 8

स सङ्ग्रामोमहाभीमस्सूर्यस्यदयनंप्रति ।।।।रक्षसांवानराणां च तुमुलस्समपद्यत ।

சூரியோதய வேளையில் ராக்ஷசரும் வானரரும் நடத்திய அந்தப் போர் மிகப் பயங்கரமாகவும் பேரொலியுடனும் எழுந்தது॥

Verse 9

तेगदाभिश्चचित्राभिःप्रासैःखडगैःपरश्वधैः ।।।।अन्योन्यंसमरेजघ्नुस्तदावानरराक्षसाः ।

அப்போது வானரரும் ராக்ஷசரும் போர்க்களத்தில் வியத்தகு கதைகள், ஈட்டிகள், வாள்கள், பரசுகளால் ஒருவரையொருவர் தாக்கினர்॥

Verse 10

एवंप्रवृत्तेसङ्ग्रामेह्यद्भुतंसुमहद्रजः ।।।।रक्षसांवानराणां च शान्तंशोणितविस्रवैः ।

இவ்வாறு போர் தீவிரமாய் நடந்தபோது அதிசயமான, மிகப் பெரும் தூசிமேகம் எழுந்தது; பின்னர் ராக்ஷசரும் வானரரும் சிந்திய இரத்தப் பெருக்கால் அது அடங்கியது.

Verse 11

मातङ्गरथकूलाश्चवाजिमत्सास्यध्वजद्रुमाः ।।।।शरीरसङ्घाटवहाःप्रसस्रुःशोणितापगाः ।

இரத்த ஆறுகள் பெருக்கெடுத்து ஓடின—யானைகளும் ரதங்களும் அதன் கரைகளாய், குதிரைகள் மீன்களாய், கொடிகள் மரங்களாய், உடல்குவியல்கள் கட்டைகள்போல் அடித்துச் செல்லப்பட்டன.

Verse 12

ततस्तेवानराःसर्वेशोणितौघपरिप्लुताः ।।।।ध्वजवर्मरथानश्वान्नानाप्रहरणानि च ।आप्लुत्याप्लुत्यसमरेवानरेन्द्राबभञ्चिरे ।।।।

அப்போது இரத்தப் பெருக்கால் நனைந்த அந்த வானரர்கள் அனைவரும் போர்க்களத்தில் மீண்டும் மீண்டும் தாவித் தாவி; வானரத் தலைவர்கள் கொடிகள், கவசங்கள், தேர்கள், குதிரைகள் மற்றும் பலவகை ஆயுதங்களை நொறுக்கி சிதைத்தனர்।

Verse 13

ततस्तेवानराःसर्वेशोणितौघपरिप्लुताः ।।6.94.12।।ध्वजवर्मरथानश्वान्नानाप्रहरणानि च ।आप्लुत्याप्लुत्यसमरेवानरेन्द्राबभञ्चिरे ।।6.94.13।।

இது முந்தைய செய்யுளின் மறுபதிப்பு: இரத்தப் பெருக்கால் நனைந்த வானரர்கள் போரில் மீண்டும் மீண்டும் தாவி; வானரத் தலைவர்கள் கொடிகள், கவசங்கள், தேர்கள், குதிரைகள் மற்றும் பலவகை ஆயுதங்களை உடைத்து நொறுக்கினர்।

Verse 14

केशान् कर्णललाटं च नासिकाश्चप्लवङ्गमाः ।रक्षसांदशनैस्तीक्ष्णैर्नखैश्चापिव्यकर्तयन् ।।।।

வானரர்கள் தம் கூரிய பற்களாலும் நகங்களாலும் ராட்சசர்களின் முடி, காதுகள், நெற்றி மற்றும் மூக்குகளை கிழித்து வெட்டினர்।

Verse 15

एकैकंराक्षसंसङ्ख्येशतंवानरपुङ्गवाः ।अभ्यधावन्तफलिनंवृक्षंशकुनयोयथा ।।।।

போரில் ஒவ்வொரு ராட்சசனையும் நோக்கி வானர வீரர்கள் நூற்றுக்கணக்காகப் பாய்ந்தனர்—கனி நிறைந்த மரத்தின் மீது பறவைகள் பாய்வதுபோல।

Verse 16

तदागदाभिर्गुर्वीभिःप्रासैःखडगैःपरश्वधैः ।निर्जघ्नुर्वानरान्घोरान्राक्षसाःपर्वतोपमाः ।।।।

அப்போது மலைபோல் பெரிதான ராட்சசர்கள் கனமான கதைகள், ஈட்டிகள், வாள்கள், கோடாரிகளால் அந்தக் கொடிய வானரர்களை அடித்து வீழ்த்தினர்।

Verse 17

राक्षसैर्वध्यमानानांवानराणांमहाचमूः ।शरण्यंशरणंयातारामंदशरथात्मजम् ।।।।

இராட்சசர்களால் வெட்டிக் கொல்லப்படுகின்ற வானரர்களின் மாபெரும் சேனை, சரணமளிப்பவனான தசரதநந்தனன் ஸ்ரீராமனைச் சரணடைந்தது.

Verse 18

ततोरामोमहातेजाधनुरादायवीर्यवान् ।प्रविश्यराक्षसंसैन्यंशरवर्षंववर्ष ह ।।।।

அப்போது மாபெரும் தேஜஸும் வீரமும் உடைய ஸ்ரீராமன் வில்லை எடுத்துக் கொண்டு இராட்சச சேனையில் புகுந்து அம்புமழையைப் பொழிந்தான்.

Verse 19

प्रविष्टंतुतदारामंमेघास्सूर्यमिवाम्बरे ।नाथिजग्मुर्महाघोरानिर्दहन्तंशराग्निना ।।।।

அப்போது ஸ்ரீராமன் (எதிர்சேனையில்) புகுந்தபோது, மிகக் கொடிய இராட்சசர்களும் அவரை அணுக இயலவில்லை—வானில் மேகங்கள் சூரியனை நெருங்க முடியாததுபோல்—அவன் அம்புகளின் அக்கினியால் அவர்களைச் சுட்டெரித்தான்.

Verse 20

कृतान्येवसुघोराणिरामेणरजनीचराः ।ददृशुस्ते न वैरामंकर्माण्यसुकराणिते ।।।।

அந்த இரவுலாவிகள், ஸ்ரீராமன் செய்த மிகக் கொடிய செயல்களை நிகழ்ந்த பின்பே கண்டனர்; ஆனால் பிறரால் செய்ய இயலாத செயல்கள் உடைய ஸ்ரீராமனை அவர்கள் உண்மையில் காண இயலவில்லை.

Verse 21

चालयन्तंमहासैन्यंविधमन्तंमहारथान् ।ददृशुस्ते न वैरामंवातंवनगतंयथा ।।।।

அவர் பெரும் சேனையை அசைத்து, மகாரதர்களைச் சிதைத்துக் கொண்டிருந்தபோதும் அவர்கள் ராமனைப் பார்க்க முடியவில்லை—காட்டில் உலவும் காற்றைப் போல; அதன் வேகம் உணரப்படும், ஆனால் கண்களுக்கு அகப்படாது.

Verse 22

छिन्नंभिन्नंशरैर्दग्धंप्रभन्नंशस्त्रपीडितम् ।बलंरामेणददृशुर्नरामंशीघ्रकारिणम् ।।।।

அவர்கள் படை வெட்டப்பட்டு, பிளந்து, அம்புகளால் எரிந்து, கிழிக்கப்பட்டு, ஆயுதங்களால் துன்புறுத்தப்பட்டதைப் பார்த்தனர்; ஆனால் மிக வேகமாகச் செயற்படும் ராமனை அவர்கள் காணவில்லை.

Verse 23

प्रहरन्तंशरीरेषु न तेपश्यन्तिराघवम् ।इन्द्रियार्थेषुतिष्ठन्तंभूतात्मानमिवप्रजाः ।।।।

அவர்களின் உடல்களில் தாக்கங்கள் விழுந்தபோதும் அவர்கள் ராகவனைப் பார்க்கவில்லை; புலன்விஷயங்களில் மூழ்கிய மக்கள், உயிர்களுள் உறையும் அந்தராத்மாவை உணராததுபோல்.

Verse 24

एषहन्तिगजानीकमेषहन्तिमहारथान् ।एषहन्तिशरैस्तीक्ष्णैःपदातीस्वाजिभिःसह ।।।।इतितेराक्षसास्सर्वेरामस्यसदृशान्रणे ।अन्योन्यंकुपिताजघ्नुस्सादृश्याद्राघवस्यते ।।।।

‘இவன் யானைப் படையை அழிக்கிறான்! இவன் மகாரதர்களை வீழ்த்துகிறான்! இவன் கூரிய அம்புகளால் காலாட்களை குதிரைகளோடு சேர்த்து வீழ்த்துகிறான்!’—என்று அவர்கள் குழப்பத்தில் கூவி அழைத்தனர்.

Verse 25

एषहन्तिगजानीकमेषहन्तिमहारथान् ।एषहन्तिशरैस्तीक्ष्णैःपदातीस्वाजिभिःसह ।।6.94.24।।इतितेराक्षसास्सर्वेरामस्यसदृशान्रणे ।अन्योन्यंकुपिताजघ्नुस्सादृश्याद्राघवस्यते ।।6.94.25।।

இவ்வாறு போரில் ராமனைப் போன்றவர்களென எண்ணி கோபமுற்ற அந்த ராக்ஷசர்கள் ஒருவரையொருவர் தாக்கினர்; ராகவனைச் சுற்றி ஏற்பட்ட அந்த ஒற்றுமை-மயக்கத்தினால்.

Verse 26

न तेददृशिरेरामंदहन्तमपिवाहिनीम् ।मोहिताःपरमास्त्रणगान्धर्वेणमहात्मना ।।।।

மகாத்மன் ஏவிய பரம காந்தர்வாஸ்திரத்தால் மயங்கிய அவர்கள், தங்கள் சேனை எரிந்தபோதிலும், ஸ்ரீராமனை காண இயலவில்லை।

Verse 27

तेतुरामसहस्राणिरणेपश्यन्तिराक्षसाः ।पुनःपश्यन्तिकाकुत्स्थमेकमेवमहाहवे ।।।।

அந்த மகாபோரில் ராக்ஷசர்கள் ஒருகணம் போர்க்களத்தில் ஆயிரம் ராமர்களைக் காண, மறுகணம் ஒரே காகுத்ஸ்தனையே காண்ந்தனர்।

Verse 28

भ्रमन्तीकाञ्चनींकोटिंकार्मुकस्यमहात्मनः ।अलातचक्रप्रतिमांददृशुस्ते न राघवम् ।।।।

மகாத்மன் ராகவன் வில்லைக் வேகமாகச் சுழற்றியபோது, அவர்கள் தீச்சக்கரம் போலச் சுழலும் வில்லின் பொன்னிற முனையையே கண்டனர்; ராகவனைத் தெளிவாகக் காண இயலவில்லை।

Verse 29

शरीरनाभिसत्त्वार्चिश्शरारंनेमिकार्मुकम् ।ज्याघोषतलनिर्घोषंतेजोबुधदिगुणप्रभम् ।।।।दिव्यास्त्रगुणपर्यन्तंनिघ्नन्तंयुधिराक्षसान् ।ददृशूरामचक्रंतत्कालचक्रमिवप्रजाः ।।।।

மக்கள் போரில் ராக்ஷசர்களை வெட்டிச் சாய்த்த அந்த ‘ராமச்சக்கரத்தை’ கண்டனர்—உடல் அதன் நாபி, உள்ளார்ந்த வலிமை அதன் ஒளி, அம்புகள் அதன் அரைகள், வில் அதன் வட்டவிளிம்பு, நாணொலி அதன் முழக்கம்; மேலும் தேஜஸ், புத்தி, குணங்களின் பிரகாசம் தெய்வாஸ்திரங்களை இயக்கும் வல்லமை—அது காலச்சக்கரம் போலத் தோன்றியது।

Verse 30

शरीरनाभिसत्त्वार्चिश्शरारंनेमिकार्मुकम् ।ज्याघोषतलनिर्घोषंतेजोबुधदिगुणप्रभम् ।।6.94.29।।दिव्यास्त्रगुणपर्यन्तंनिघ्नन्तंयुधिराक्षसान् ।ददृशूरामचक्रंतत्कालचक्रमिवप्रजाः ।।6.94.30।।

ஒரு நாளின் எட்டில் ஒரு பங்கு நேரத்திற்குள், ஸ்ரீஇராமன் ஒருவனே அগ্নிச் சிகை போன்ற அம்புகளால் உருவம் மாறும் ராக்ஷசர்களை வெட்டி வீழ்த்தினான்—வேகமிகு ரதங்கள் பத்தாயிரம், வலிமைமிகு யானைகள் பதினெட்டாயிரம், சவாரியுடன் குதிரைகள் பதினான்காயிரம், மேலும் ராக்ஷச காலாட்கள் முழு இருநூறு ஆயிரம்.

Verse 31

अनीकंदशसाहस्रंरथानांवातरम्हसाम् ।अष्टादशसहस्राणिकुञ्जराणांतरस्विनाम् ।।।।चतुर्दशसहस्राणिसारोहाणां च वाजिनाम् ।पूर्णेशतसहस्रेद्वेराक्षसानांपदातिनाम् ।।।।दिवसस्याष्टभागेनशरैरग्निशिखोपमैः ।हतात्यान्येकेनरामेणरक्षसांकामरूपिणाम् ।।।।

ஒரு நாளின் எட்டில் ஒரு பங்கு நேரத்திற்குள், ஸ்ரீஇராமன் ஒருவனே அগ্নிச் சிகை போன்ற அம்புகளால் உருவம் மாறும் ராக்ஷசர்களை வெட்டி வீழ்த்தினான்—வேகமிகு ரதங்கள் பத்தாயிரம், வலிமைமிகு யானைகள் பதினெட்டாயிரம், சவாரியுடன் குதிரைகள் பதினான்காயிரம், மேலும் ராக்ஷச காலாட்கள் முழு இருநூறு ஆயிரம்.

Verse 32

अनीकंदशसाहस्रंरथानांवातरम्हसाम् ।अष्टादशसहस्राणिकुञ्जराणांतरस्विनाम् ।।6.94.31।।चतुर्दशसहस्राणिसारोहाणां च वाजिनाम् ।पूर्णेशतसहस्रेद्वेराक्षसानांपदातिनाम् ।।6.94.32।।दिवसस्याष्टभागेनशरैरग्निशिखोपमैः ।हतात्यान्येकेनरामेणरक्षसांकामरूपिणाम् ।।6.94.33।।

கொல்லப்பட்ட யானைகள், காலாட்கள், குதிரைகள் நிறைந்த அந்தப் போர்க்களம், கோபமுற்ற மகாத்மா ருத்ரனின் விளையாட்டு மைதானம் போலத் தோன்றியது.

Verse 33

अनीकंदशसाहस्रंरथानांवातरम्हसाम् ।अष्टादशसहस्राणिकुञ्जराणांतरस्विनाम् ।।6.94.31।।चतुर्दशसहस्राणिसारोहाणां च वाजिनाम् ।पूर्णेशतसहस्रेद्वेराक्षसानांपदातिनाम् ।।6.94.32।।दिवसस्याष्टभागेनशरैरग्निशिखोपमैः ।हतात्यान्येकेनरामेणरक्षसांकामरूपिणाम् ।।6.94.33।।

அப்போது தேவர்கள் கந்தர்வர்களுடன், சித்தர்களும் பரமரிஷிகளும் சேர்ந்து, இராமனின் அந்தச் செயலை ‘சாது! சாது!’ என்று கூறி வணங்கி போற்றினர்.

Verse 34

तेहताश्वाहतरथाश्शान्ताविमथितध्वजाः ।अभिपेतुःपुरींलङ्कांहतशेषानिशाचराः ।।।।

அந்த இரவுலாவிகள்—குதிரைகள் கொல்லப்பட்டு, ரதங்கள் சிதைந்து, கொடிகள் நொறுங்கி, அடக்கப்பட்டு—சிலர் மட்டுமே எஞ்சிய நிலையில் லங்காபுரிக்குள் பின்வாங்கி ஓடினர்.

Verse 35

हतैर्गजपदात्यश्वैस्तद्बभूवरणाजिरम् ।अक्रीडभूमिःक्रुद्धस्यरुद्रस्येवमहात्मनः ।।।।

கொல்லப்பட்ட யானைகள், காலாட்கள், குதிரைகள் நிறைந்த அந்தப் போர்க்களம், கோபமுற்ற மகாத்மா ருத்ரனின் விளையாட்டு மைதானம் போலத் தோன்றியது.

Verse 36

ततोदेवास्कसगन्धर्वास्सिद्धाश्चपरमर्षयः ।साधुसावधितिरामस्यतत्कर्मसमपूजयन् ।।।।

அப்போது தேவர்கள் கந்தர்வர்களுடன், சித்தர்களும் பரமரிஷிகளும் சேர்ந்து, இராமனின் அந்தச் செயலை ‘சாது! சாது!’ என்று கூறி வணங்கி போற்றினர்.

Verse 37

अब्रवीच्छतदारामःसुग्रीवंप्रत्यनन्तरम् ।विभीषणं च धर्मात्माहनूमन्तं च वानरम् ।।।।जाम्बवन्तंहरिश्रेष्ठंमैन्दंद्विविदमेव च ।एतदस्त्रबलंदिव्यंममवात्ऱ्यम्बकस्यवा ।।।।

அப்போது தர்மாத்மாவான ராமன் உடனே சுக்ரீவனிடமும், விபீஷணனிடமும், வானரன் ஹனுமானிடமும், ஹரிகளில் சிறந்த ஜாம்பவானிடமும், மைந்தன் மற்றும் த்விவிதனிடமும் கூறினான்—“இந்த தெய்வீக அஸ்திரவலம் எனதோ, அல்லது திர்யம்பகன் (சிவன்) ஒருவனுக்கே உரியது.”॥

Verse 38

अब्रवीच्छतदारामःसुग्रीवंप्रत्यनन्तरम् ।विभीषणं च धर्मात्माहनूमन्तं च वानरम् ।।6.94.37।।जाम्बवन्तंहरिश्रेष्ठंमैन्दंद्विविदमेव च ।एतदस्त्रबलंदिव्यंममवात्ऱ्यम्बकस्यवा ।।6.94.38।।

அல்லது இந்த மகாபோரில் நீங்கள் கூரிய அம்புகளால் அவன் அங்கங்களைத் துளையுங்கள்; பின்னர் நாளை, உலகம் கண்முன்னே பார்க்க, நான் ராமனை வீழ்த்துவேன்।

Verse 39

निहत्यतांराक्षसराजवाहिनींरामस्तदाशक्रसमोमहात्मा ।अस्त्रषुशस्त्रषुजितक्लमश्चसंस्तूयतेदेवगणैःप्रहृष्टैः ।।।।

அப்போது இந்திரனுக்கு ஒப்பான மகாத்மா ராமன் ராக்ஷசராஜனின் சேனையை அழித்தான். அஸ்திர-சஸ்திரப் பயன்பாட்டில் சோர்வறாத அவனை மகிழ்ந்த தேவர்கணங்கள் புகழ்ந்தன॥

Frequently Asked Questions

The pivotal action is Rāvaṇa’s directive to concentrate force on a single opponent (Rāma) versus Rāma’s response: protecting allies who seek refuge and applying overwhelming yet targeted astric force to halt a collapsing frontline.

The chapter frames dhārmic power as disciplined and purposive: when refuge is sought, the protector must act decisively; yet true agency can remain ‘unseen’—effects are evident even when the actor is beyond ordinary perception, emphasizing the limits of sense-based cognition.

Key landmarks are Laṅkā (as the defensive city to which survivors retreat) and the sabhā (council hall) as the institutional space of rākṣasa statecraft; culturally, the text foregrounds astra-traditions (e.g., Gandharva missile) and the Rudra/Tryambaka theological horizon invoked in Rāma’s statement.

Read Valmiki Ramayana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App