
पुष्पकविमान-प्रस्थानम् (The Pushpaka Vimāna Offered and the Return Prepared)
युद्धकाण्ड
ஒரு இரவு ஓய்வுக்குப் பின் விபீஷணன் ஸ்ரீராமனை வணங்கி வெற்றிநிலையை விசாரித்தான். பின்னர் அலங்காரத்தில் தேர்ந்த பணியாளர்களால் ஸ்நானம், உபதானம், ஆடை, ஆபரணம், சந்தனம், மாலைகள் முதலிய உபசாரங்களைச் சீராக ஏற்பாடு செய்து, ஸ்ரீராமனும் வானரத் தலைவர்களும் இளைப்பாறும் சடங்குகளை ஏற்குமாறு வேண்டினான். ஸ்ரீராமன் கட்டுப்பாட்டுடனும் அவசரத் தர்மத்துடனும் பதிலளித்தான்—சித்ரகூடத்தில் பரதன் முன்பு செய்த வேண்டுதலை நான் ஏற்கவில்லை; இப்போது அந்தப் பரதனைத் தரிசிக்க என் உள்ளம் விரைந்து செல்கிறது; அரசியரும் நகரமக்களும் செய்த விண்ணப்பங்களும் நினைவில் உள்ளன என்று. அப்போது விபீஷணன் புஷ்பக விமானத்தை அர்ப்பணித்தான்—சூரியனுபோல் ஒளிமிக்கது, மேகம்போல் பரந்தது, காமகம் (இச்சைப்படி செல்லும்), அஜேயமானது, மனவேகமுடையது. இது குபேரனின் வாகனம்; ராவணன் போரில் கைப்பற்றியது; இப்போது ராமகாரியத்திற்காகப் பாதுகாக்கப்பட்டது எனச் சொன்னான். ஸ்ரீராமன் நீண்ட தங்குதலை மறுத்து, புறப்பாட்டிற்கு அனுமதி கேட்டு விமானத்தைத் தயாரிக்கச் சொன்னான். விமானம் கொண்டு வரப்பட்டது—பொன் அலங்காரம், மணிவேதிகைகள், கொடிகள், மணிகள், முத்துச் சாளரங்கள்; விஸ்வகர்மா செய்தது போல மேருவளவு மாபெரும். அதன் பெருமையைப் பார்த்து ராம-லக்ஷ்மணர் வியப்புடன் அதில் அமர்ந்தனர்; இங்கேயே யுத்த முடிவிலிருந்து இல்லம் நோக்கிய பயணக் கதை திரும்புகிறது.
Verse 1
तांरात्रिमुषितंरामंसुखोत्थिमरिन्दमम् ।अब्रवीत्प्राञ्जलिर्वाक्यंजयंपृष्टवाविभीषणः ।।।।
அந்த இரவை கழித்து பகைவரை அடக்கும் ஸ்ரீராமர் இன்பமாக எழுந்தார். அப்போது விபீஷணன் கைகூப்பி வெற்றிச் செய்தியை வினவி இவ்வசனங்களை உரைத்தான்.
Verse 2
स्नानानिचाङ्गरागाणिवस्त्राण्याभरणानि च ।चन्दनानि च दिव्यानिमाल्यानिविविधानि च ।।।।अलङ्कारविदश्चेमानार्यःपद्मनिभेक्षणाः ।उपस्थितास्त्वांविधवत्स्नापयिष्यन्तिराघव ।।।।
நீராடும் பொருட்கள், நறுமண அங்கராகங்கள், ஆடைகள், ஆபரணங்கள், தெய்வீக சந்தனங்கள், பலவகை மாலைகள்—இவை அனைத்தும் இங்கே உள்ளன. அலங்காரக் கலையில் தேர்ந்த இப் பத்மநயன அரிய பெண்கள் தயாராய் நிற்கின்றனர்; ராகவா, அவர்கள் முறையோடு உன்னை நீராட்டுவார்கள்॥
Verse 3
स्नानानिचाङ्गरागाणिवस्त्राण्याभरणानि च ।चन्दनानि च दिव्यानिमाल्यानिविविधानि च ।।6.124.2।।अलङ्कारविदश्चेमानार्यःपद्मनिभेक्षणाः ।उपस्थितास्त्वांविधवत्स्नापयिष्यन्तिराघव ।।6.124.3।।
அலங்காரக் கலையில் தேர்ந்த, தாமரை போன்ற கண்களையுடைய இந்த ஆரிய மகளிர் இங்கே உள்ளனர்; ஓ ராகவா, அவர்கள் உம்மை விதிப்படி நீராட்டுவார்கள்।
Verse 4
एवमुक्तस्तुकाकुत्स्थ: प्रत्युवाचविभीषणम् ।हरीन्सुग्रीवमुख्यांस्त्वंस्नानेनोपनिमन्त्रय ।।।।
இவ்வாறு கூறப்பட்டபோது காகுத்ஸ்தர் (ராமர்) விபீஷணனை நோக்கி—“சுக்ரீவன் தலைமையிலான வானரர்களை நீராட்டுச் சடங்கிற்கு அழை” என்றார்।
Verse 5
स तुताम्यतिधर्मात्माममहेतोस्सुखोचितः ।सुकुमारोमहाबाहोकुमार: सत्यसंश्रयः ।।।।
“அவன்—பரதன்—என் காரணத்தாலேயே தளர்ந்து வருந்துகிறான்; மிகுந்த தர்மநெஞ்சன், இன்பத்திற்கு உரியவனாயினும் மென்மையானவன், மகாபாகுவான அந்த இளவரசன் சத்தியத்தைச் சார்ந்தவன்।”
Verse 6
तंविनाकैकयीपुत्रंभरतंधर्मचारिणम् ।न मेस्नानंबहुमतंवस्त्राण्याभरणानि च ।।।।
கைகேயியின் புதல்வனும் தர்மநெறி நடப்பவனுமான பரதனை இன்றி எனக்கு நீராடலும் இனிதல்ல; ஆடைகளும் அணிகலன்களும் கூட விருப்பமல்ல.
Verse 7
एतत्पश्ययथाक्षिप्रंप्रतिगच्छामतांपुरीम् ।अयोध्यांगच्छतोह्येषपन्थाःपरमदुर्गमः ।।।।
இதனை விரைவாகப் பாருங்கள்; அயோத்தி நகருக்குத் திரும்பிச் செல்ல விரும்புவோர்க்கு இந்தப் பாதை மிகுந்த கடினமானது.
Verse 8
एवमुक्तस्तुकाकुत्स्थंप्रत्युवाचविभीषणः ।अह्नात्वांप्रापयिष्यामितांपुरींपार्थिवात्मज ।।।।
இவ்வாறு கூறப்பட்டபோது விபீஷணன் காகுத்ஸ்தனிடம் பதிலளித்தான்—அரசகுமாரனே, ஒரே நாளில் உம்மை அந்த நகரில் சேர்த்துவிடுவேன்.
Verse 9
पुष्पकंनामभद्रंतेविमानंसूर्यसन्निभम् ।ममभ्रातुःकुबेरस्यरावणेनबलीयसा ।।।।हृतंनिर्जित्यसङ्ग्रामेकामगंदिव्यमुत्तमम् ।त्वदर्थंपालितंचेदंतिष्ठत्यतुलविक्रम ।।।।
உமக்கு மங்கலம் உண்டாகுக—சூரியனைப் போல் ஒளிவிடும் ‘புஷ்பக’ எனும் விமானம் உள்ளது. அது என் அண்ணன் குபேரனுடைய தெய்வீகமான, சிறந்த, விருப்பம்போல் செல்லவல்ல விமானம்; வலிமைமிக்க ராவணன் போரில் வென்று அதை அபகரித்தான். ஒப்பற்ற வீரனே, உமக்காகவே அதை நான் பாதுகாத்துத் தயாராக வைத்துள்ளேன்.
Verse 10
पुष्पकंनामभद्रंतेविमानंसूर्यसन्निभम् ।ममभ्रातुःकुबेरस्यरावणेनबलीयसा ।।6.124.9।।हृतंनिर्जित्यसङ्ग्रामेकामगंदिव्यमुत्तमम् ।त्वदर्थंपालितंचेदंतिष्ठत्यतुलविक्रम ।।6.124.10।।
உமக்கு மங்கலம் உண்டாகுக. ‘புஷ்பகம்’ எனப்படும் சூரியனொத்த ஒளிவீசும் இந்த விமானம் என் அண்ணன் குபேரனுடையது; வலிமைமிக்க ராவணன் போரில் வென்று அதை அபகரித்தான். விருப்பம்போல் செல்லும் இந்த தெய்வீகமான சிறந்த விமானம் உமக்காகவே காக்கப்பட்டு இங்கு நிற்கிறது, ஒப்பற்ற வீரமுடைய ராமா.
Verse 11
तदिदंमेघसङ्काशंविमानमिहतिष्ठति ।तेनयास्यसियानेनत्वमयोध्यांगतज्वरः ।।।।
மேகம்போல் தோன்றும் இந்த விமானம் இங்கே நிற்கிறது. இதே யானத்தில் நீர் கவலை எனும் காய்ச்சலிலிருந்து விடுபட்டு அயோத்திக்குச் செல்வீர்.
Verse 12
अहंतेयुद्यनुग्राह्योयदिस्मरसिमेगुणान् ।वसतावदिहप्राज्ञ यद्यस्तिमयिसौहृदम् ।।।।
நான் உமது அருளுக்குப் பாத்திரனாயிருந்தால், என் நற்குணங்களை நீர் நினைவுகூர்ந்தால்—ஞானியரே—என்மேல் உமக்கு அன்பு இருந்தால், சிறிது காலம் இங்கே தங்கியிருங்கள்.
Verse 13
लक्ष्मणेनसहभ्रात्रावैदेह्याभार्ययासह ।अर्चितस्सर्वकामैस्त्वंततोराम गमिष्यसि ।।।।
சகோதரன் லக்ஷ்மணனுடனும், மனைவி வைதேஹியுடனும்—எல்லா தேவைகளும் நிறைவேறுமாறு முறையாகப் போற்றப்பட்ட பின்—அப்போது, ராமா, நீர் புறப்படுவீர்.
Verse 14
प्रीतियुक्तस्यविहितांससैन्यःससुहृद्गणः ।सक्रतियांराममेतावद्गृहेणत्वंमयोद्यताम् ।।।।
அன்புடன் நான் உமக்காக—சேனையுடனும் சுஹ்ருத் வட்டத்துடனும்—இந்த விருந்தோம்பல்-மரியாதையை முறையாக ஏற்பாடு செய்தேன். ஓ ராமா, ஒருமுறை மட்டும் என் கையால் தயாரான இந்த இல்ல மரியாதையை ஏற்றருள்வாயாக।
Verse 15
प्रणयाद्भहुमानाच्चसौहार्देन च राघव ।प्रसादायामिप्रेष्योऽहं न खल्वाज्ञापयामिते ।।।।
ஹே ராகவா, அன்பும் மதிப்பும் நட்பும் காரணமாக நான் உம்மை பணிவுடன் வேண்டுகிறேன். நான் உமது பணியாள்; உமக்கு ஆணையிடுவதல்ல।
Verse 16
एवमुक्तस्ततोरामःप्रत्युवाचविभीषणम् ।रक्षसांवानराणां च सर्वेषामेवशृण्वताम् ।।।।
விபீஷணன் இவ்வாறு கூறியபின், எல்லா ராக்ஷசரும் வானரரும் கேட்கும்படியாக, அப்போது ராமன் அவனுக்கு மறுமொழி கூறினான்।
Verse 17
पूजितोऽस्मित्वयावीर साचिव्येनपरन्तप ।सर्वात्मना च चेष्टाभिःसौहार्देनपरेण च ।।।।
ஓ வீரா, பகைவரைத் தணிப்பவனே! உன் நம்பிக்கையான ஆலோசனையாலும், முழு மனத்துடன் செய்த முயற்சிகளாலும், ஆழ்ந்த நல்வாழ்த்துச் சிநேகத்தாலும் நான் உண்மையிலே போற்றப்பட்டேன்।
Verse 18
न खल्वेतन्नकुर्यांतेवचनंराक्षसेश्वर ।तंतुमेभ्रातरंद्रष्टुंभरतंत्वरतेमनः ।।।।
ஓ ராக்ஷசேஸ்வரா, உமது சொல்லை நான் மறுக்க இயலாது; ஆனால் என் மனம் என் சகோதரன் பரதனை காண விரைந்து துடிக்கிறது।
Verse 19
मांनिवर्तयितुंयोऽसौचित्रकूटमुपागतः ।शिरसायाचतोयस्यवचनं न कृतंमया ।।।।कौसल्यां च सुमित्रां च कैकेयीं च यशस्विनीम् ।गुहं च सुहृदंचैवपौरान्जनपदैस्सह ।।।।
என்னை மீளச் செய்யச் சித்ரகூடத்திற்கு வந்தவன், தலை தாழ்த்தி வேண்டினாலும் அவன் சொல்வதை நான் ஏற்கவில்லை. அதுபோல கௌசல்யை, சுமித்ரை, புகழ்மிக்க கைகேயி, என் நல்வழித் தோழன் குகன், நகரவாசிகளும் நாட்டுப்புற மக்களும் உடனாக—யாருடைய சொல்லையும் நான் ஒப்புக்கொள்ளவில்லை॥
Verse 20
मांनिवर्तयितुंयोऽसौचित्रकूटमुपागतः ।शिरसायाचतोयस्यवचनं न कृतंमया ।।6.124.19।।कौसल्यां च सुमित्रां च कैकेयीं च यशस्विनीम् ।गुहं च सुहृदंचैवपौरान्जनपदैस्सह ।।6.124.20।।
ராக்ஷசேஸ்வரா, எனக்காக விமானத்தை விரைவில் ஆயத்தப்படுத்து. என் காரியம் நிறைவேறிவிட்டது; இனி இங்கே தங்குவது எனக்கு எவ்வாறு உரியது?॥
Verse 21
अनुजानीहमांसौम्य पूजितोऽस्मिविभीषण ।मन्युर्नखलुकर्तव्यःसखेत्वांचानुमानये ।।।।
அருள்மிகு விபீஷணா, எனக்கு புறப்பட அனுமதி அளி. நண்பா, நீ எனக்கு உரிய மரியாதை செய்தாய்; ஆகவே கோபம் கொள்ளாதே. என் உறுதியை உணர்ந்து, மனத்தில் குறை கொள்ளாதே॥
Verse 22
उपस्थापयमेशीघ्रंविमानंराक्षसेश्वर ।कृतकार्यस्यमेवासःकथंस्यादिहसम्मतः ।।।।
ராக்ஷசேஸ்வரா, எனக்காக விமானத்தை விரைவில் ஆயத்தப்படுத்து. என் காரியம் நிறைவேறிவிட்டது; இனி இங்கே தங்குவது எனக்கு எவ்வாறு உரியது?॥
Verse 23
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ।।।।ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ।।।।पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।शोभितंकाञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ।।।।प्रकीर्णंकिङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ।।।।यन्मेरुशिखराकारंनिर्मितंविश्वकर्मणा ।बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ।।।।तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नंमहाधनैः ।।।।
ராமன் இவ்வாறு கூறியதும், ராக்ஷசர்களின் அரசன் விபீஷணன் விரைந்து சூரியன் போன்ற ஒளியுடைய விமானத்தை வரவழைத்தான். அப்போது அந்த விமானம் தோன்றியது—பொன் நிறச் சித்திர அலங்காரங்களால் மிளிர்ந்து, வைடூர்ய மணிகள் பதித்த மேடைகளுடன், கோபுரமாடங்களால் சூழப்பட்டு, எல்லாத் திசைகளிலும் வெள்ளிப் பிரகாசம் பொலிந்தது. வெளிர் கொடிகளும் துவஜங்களும் கொண்டு அலங்கரிக்கப்பட்டு, பொன் மாளிகைகள் ஒளிர, பொன் தாமரை அலங்காரங்களால் மேலும் அழகுபெற்றது. சிறு மணிகளின் வலைகள் பரவி, முத்துமணி பதித்த ஜன்னல்கள் கொண்டது; மணி வரிசைகளால் சூழப்பட்டு, எங்கும் இனிய ஒலி எழுப்பியது. மேரு மலையின் சிகரம்போல் வடிவமுடையது; விஸ்வகர்மன் செய்தது; முத்தும் வெள்ளியும் பொலியும் பெரிய மாளிகைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டது. ச்படிகச் சித்திரத் தரைகள், வைடூர்யம் பதித்த சிறந்த ஆசனங்கள், விலையுயர்ந்த விரிப்புகள், அளவற்ற செல்வச் செழிப்புடன் நிறைந்திருந்தது॥
Verse 24
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ।।6.124.23।।ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ।।6.124.24।।पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।शोभितंकाञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ।।6.124.25।।प्रकीर्णंकिङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ।।6.124.26।।यन्मेरुशिखराकारंनिर्मितंविश्वकर्मणा ।बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ।।6.124.27।।तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नंमहाधनैः ।।6.124.28।।
இவ்வாறு ராமன் கூறியதும், ராக்ஷசேந்திரன் விபீஷணன் விரைந்து சூரியன் போல் ஒளிவீசும் விமானத்தை அழைத்தான். அப்போது அந்த விமானம் தோன்றியது—அதன் அங்கங்கள் பொன்-வரைவுகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டவை; வைதூரிய மணிகள் பதித்த மேடைகளுடன் கூடியது; கూటாகாரங்களால் சூழப்பட்டு, எல்லாத் திசைகளிலும் வெள்ளிப் பிரகாசம் போல மின்னியது. வெளிர் நிறப் பதாகைகளாலும் கொடிகளாலும் அலங்கரிக்கப்பட்ட அது, பொன் தாமரை அலங்காரங்களால் மெருகூட்டப்பட்ட பொன் மாளிகைகளால் மேலும் அழகுபெற்றது. சிறு மணிகளின் (கிங்கிணி) வலைகள் பரவியிருந்தன; ஜன்னல்கள் முத்து-மணிகளால் பதிக்கப்பட்டிருந்தன; மேலும் சுற்றிலும் மணி வரிசைகள் சூழ்ந்து இனிய நாதம் எழுப்பின. விஸ்வகர்மா உருவாக்கிய அந்த விமானம் மேரு சிகரத்தைப் போல உயர்ந்து, முத்தும் வெள்ளியும் ஒளிரும் விசால மாளிகைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தது. அதன் தரைகள் ஸ்படிகச் சித்திரங்களால் அமைந்தவை; சிறந்த ஆசனங்கள் வைதூரியத்தால் பதிக்கப்பட்டவை; அரிய ஆடைகளால் (ஆஸ்தரணம்) சீரமைக்கப்பட்டு, பெரும் செல்வச் செழிப்பால் முழுமையாக உபகரணமடைந்திருந்தது.
Verse 25
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ।।6.124.23।।ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ।।6.124.24।।पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।शोभितंकाञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ।।6.124.25।।प्रकीर्णंकिङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ।।6.124.26।।यन्मेरुशिखराकारंनिर्मितंविश्वकर्मणा ।बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ।।6.124.27।।तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नंमहाधनैः ।।6.124.28।।
இவ்வாறு ராமன் கூறியதும், ராக்ஷசேந்திரன் விபீஷணன் விரைந்து சூரியன் போல் ஒளிவீசும் விமானத்தை அழைத்தான். அப்போது அந்த விமானம் தோன்றியது—அதன் அங்கங்கள் பொன்-வரைவுகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டவை; வைதூரிய மணிகள் பதித்த மேடைகளுடன் கூடியது; கూటாகாரங்களால் சூழப்பட்டு, எல்லாத் திசைகளிலும் வெள்ளிப் பிரகாசம் போல மின்னியது. வெளிர் நிறப் பதாகைகளாலும் கொடிகளாலும் அலங்கரிக்கப்பட்ட அது, பொன் தாமரை அலங்காரங்களால் மெருகூட்டப்பட்ட பொன் மாளிகைகளால் மேலும் அழகுபெற்றது. சிறு மணிகளின் (கிங்கிணி) வலைகள் பரவியிருந்தன; ஜன்னல்கள் முத்து-மணிகளால் பதிக்கப்பட்டிருந்தன; மேலும் சுற்றிலும் மணி வரிசைகள் சூழ்ந்து இனிய நாதம் எழுப்பின. விஸ்வகர்மா உருவாக்கிய அந்த விமானம் மேரு சிகரத்தைப் போல உயர்ந்து, முத்தும் வெள்ளியும் ஒளிரும் விசால மாளிகைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தது. அதன் தரைகள் ஸ்படிகச் சித்திரங்களால் அமைந்தவை; சிறந்த ஆசனங்கள் வைதூரியத்தால் பதிக்கப்பட்டவை; அரிய ஆடைகளால் (ஆஸ்தரணம்) சீரமைக்கப்பட்டு, பெரும் செல்வச் செழிப்பால் முழுமையாக உபகரணமடைந்திருந்தது.
Verse 26
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ।।6.124.23।।ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ।।6.124.24।।पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।शोभितंकाञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ।।6.124.25।।प्रकीर्णंकिङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ।।6.124.26।।यन्मेरुशिखराकारंनिर्मितंविश्वकर्मणा ।बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ।।6.124.27।।तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नंमहाधनैः ।।6.124.28।।
இவ்வாறு ராமன் கூறியதும், ராக்ஷசேந்திரன் விபீஷணன் விரைந்து சூரியன் போல் ஒளிவீசும் விமானத்தை அழைத்தான். அப்போது அந்த விமானம் தோன்றியது—அதன் அங்கங்கள் பொன்-வரைவுகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டவை; வைதூரிய மணிகள் பதித்த மேடைகளுடன் கூடியது; கూటாகாரங்களால் சூழப்பட்டு, எல்லாத் திசைகளிலும் வெள்ளிப் பிரகாசம் போல மின்னியது. வெளிர் நிறப் பதாகைகளாலும் கொடிகளாலும் அலங்கரிக்கப்பட்ட அது, பொன் தாமரை அலங்காரங்களால் மெருகூட்டப்பட்ட பொன் மாளிகைகளால் மேலும் அழகுபெற்றது. சிறு மணிகளின் (கிங்கிணி) வலைகள் பரவியிருந்தன; ஜன்னல்கள் முத்து-மணிகளால் பதிக்கப்பட்டிருந்தன; மேலும் சுற்றிலும் மணி வரிசைகள் சூழ்ந்து இனிய நாதம் எழுப்பின. விஸ்வகர்மா உருவாக்கிய அந்த விமானம் மேரு சிகரத்தைப் போல உயர்ந்து, முத்தும் வெள்ளியும் ஒளிரும் விசால மாளிகைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தது. அதன் தரைகள் ஸ்படிகச் சித்திரங்களால் அமைந்தவை; சிறந்த ஆசனங்கள் வைதூரியத்தால் பதிக்கப்பட்டவை; அரிய ஆடைகளால் (ஆஸ்தரணம்) சீரமைக்கப்பட்டு, பெரும் செல்வச் செழிப்பால் முழுமையாக உபகரணமடைந்திருந்தது.
Verse 27
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ।।6.124.23।।ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ।।6.124.24।।पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।शोभितंकाञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ।।6.124.25।।प्रकीर्णंकिङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ।।6.124.26।।यन्मेरुशिखराकारंनिर्मितंविश्वकर्मणा ।बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ।।6.124.27।।तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नंमहाधनैः ।।6.124.28।।
இவ்வாறு ராமன் கூறியதும், ராக்ஷசேந்திரன் விபீஷணன் விரைந்து சூரியன் போல் ஒளிவீசும் விமானத்தை அழைத்தான். அப்போது அந்த விமானம் தோன்றியது—அதன் அங்கங்கள் பொன்-வரைவுகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டவை; வைதூரிய மணிகள் பதித்த மேடைகளுடன் கூடியது; கూటாகாரங்களால் சூழப்பட்டு, எல்லாத் திசைகளிலும் வெள்ளிப் பிரகாசம் போல மின்னியது. வெளிர் நிறப் பதாகைகளாலும் கொடிகளாலும் அலங்கரிக்கப்பட்ட அது, பொன் தாமரை அலங்காரங்களால் மெருகூட்டப்பட்ட பொன் மாளிகைகளால் மேலும் அழகுபெற்றது. சிறு மணிகளின் (கிங்கிணி) வலைகள் பரவியிருந்தன; ஜன்னல்கள் முத்து-மணிகளால் பதிக்கப்பட்டிருந்தன; மேலும் சுற்றிலும் மணி வரிசைகள் சூழ்ந்து இனிய நாதம் எழுப்பின. விஸ்வகர்மா உருவாக்கிய அந்த விமானம் மேரு சிகரத்தைப் போல உயர்ந்து, முத்தும் வெள்ளியும் ஒளிரும் விசால மாளிகைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தது. அதன் தரைகள் ஸ்படிகச் சித்திரங்களால் அமைந்தவை; சிறந்த ஆசனங்கள் வைதூரியத்தால் பதிக்கப்பட்டவை; அரிய ஆடைகளால் (ஆஸ்தரணம்) சீரமைக்கப்பட்டு, பெரும் செல்வச் செழிப்பால் முழுமையாக உபகரணமடைந்திருந்தது.
Verse 28
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ।।6.124.23।।ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ।।6.124.24।।पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।शोभितंकाञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ।।6.124.25।।प्रकीर्णंकिङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ।।6.124.26।।यन्मेरुशिखराकारंनिर्मितंविश्वकर्मणा ।बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ।।6.124.27।।तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नंमहाधनैः ।।6.124.28।।
இவ்வாறு ராமன் கூறியதும், ராக்ஷசேந்திரன் விபீஷணன் விரைந்து சூரியன் போல் ஒளிவீசும் விமானத்தை அழைத்தான். அப்போது அந்த விமானம் தோன்றியது—அதன் அங்கங்கள் பொன்-வரைவுகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டவை; வைதூரிய மணிகள் பதித்த மேடைகளுடன் கூடியது; கూటாகாரங்களால் சூழப்பட்டு, எல்லாத் திசைகளிலும் வெள்ளிப் பிரகாசம் போல மின்னியது. வெளிர் நிறப் பதாகைகளாலும் கொடிகளாலும் அலங்கரிக்கப்பட்ட அது, பொன் தாமரை அலங்காரங்களால் மெருகூட்டப்பட்ட பொன் மாளிகைகளால் மேலும் அழகுபெற்றது. சிறு மணிகளின் (கிங்கிணி) வலைகள் பரவியிருந்தன; ஜன்னல்கள் முத்து-மணிகளால் பதிக்கப்பட்டிருந்தன; மேலும் சுற்றிலும் மணி வரிசைகள் சூழ்ந்து இனிய நாதம் எழுப்பின. விஸ்வகர்மா உருவாக்கிய அந்த விமானம் மேரு சிகரத்தைப் போல உயர்ந்து, முத்தும் வெள்ளியும் ஒளிரும் விசால மாளிகைகளால் அலங்கரிக்கப்பட்டிருந்தது. அதன் தரைகள் ஸ்படிகச் சித்திரங்களால் அமைந்தவை; சிறந்த ஆசனங்கள் வைதூரியத்தால் பதிக்கப்பட்டவை; அரிய ஆடைகளால் (ஆஸ்தரணம்) சீரமைக்கப்பட்டு, பெரும் செல்வச் செழிப்பால் முழுமையாக உபகரணமடைந்திருந்தது.
Verse 29
उपस्थितमनाधृष्यंतद्विमानंमनोजवम् ।निवेदयित्वारामायतस्थौतत्रविभीषणः ।।।।
அடக்கமுடியாததும் மனோவேகத்தினும் விரைந்ததுமான அந்த விமானத்தை அருகில் கொண்டு வந்து, ராமருக்கு அர்ப்பணித்து, விபீஷணன் அங்கேயே நின்றான்।
Verse 30
तत्पुष्पकंकामगमंविमानमुपस्थितंभूधरसन्निकाशम् ।दृष्टवातदाविस्मयमाजगामरामस्ससौमित्रिरुदारसत्त्व: ।।।।
அப்போது விருப்பம்போல் செல்லவல்ல புஷ்பக விமானம் அங்கே மலைபோல் பெரிதாய் நின்றதைப் பார்த்து, உயர்ந்த உள்ளமுடைய ராமன் சௌமித்ரி (லக்ஷ்மணன்) உடன் வியப்பில் ஆழ்ந்தான்.
The key action is Rama’s refusal to prolong celebratory comfort despite legitimate hospitality; he prioritizes duty toward Bharata and Ayodhya, framing post-war conduct as disciplined responsibility rather than indulgent triumph.
Victory does not suspend dharma: gratitude is acknowledged, but the ruler’s obligations—repairing social order, honoring those who suffered, and completing the promised return—take precedence over personal ease and ceremonial pleasure.
Ayodhya functions as the civic endpoint of restoration; Citrakūṭa recalls the earlier moral test of returning from exile; culturally, the chapter foregrounds rites of hospitality and royal protocol (snāna, anointment, adornment) as part of orderly transition after conflict.