Shloka 4
पञ्चवटी-निवासः
Settlement at Pañcavaṭī and Construction of the Hermitage
रमते यत्र वैदेही त्वमहं चैव लक्ष्मण।तादृशो दृश्यतां देशस्सन्निकृष्टजलाशयः।।।।वनरामण्यकं यत्र स्थलरामण्यकं तथा।सन्निकृष्टं च यत्र स्यात्समित्पुष्पकुशोदकम्।।।।
ramate yatra vaidehī tvam ahaṃ caiva lakṣmaṇa |
tādṛśo dṛśyatāṃ deśaḥ sannikṛṣṭa-jalāśayaḥ ||
vanarāmaṇyakaṃ yatra sthalarāmaṇyakaṃ tathā |
sannikṛṣṭaṃ ca yatra syāt samit-puṣpa-kuśodakam ||
ஓ லக்ஷ்மணா! வைதேஹி மகிழும், நீயும் நானும் இனிதாய் வாழும் இடத்தைத் தேடு; அருகில் நீர்நிலையும் இருக்க வேண்டும். காட்டின் அழகும் நிலத்தின் இனிமையும் உள்ளதாகவும், யாகத்திற்கான சமித்து, மலர்கள், குசை புல், நீர் ஆகியவை அருகிலேயே எளிதில் கிடைக்குமாறும் இருக்கட்டும்.
Rama who was an enhancer of fortunes and who had his senses under control said thus to Lakshmana and lived happily there in that place filled with fruits.
FAQs
Dharma here is responsible, considerate living: Rāma prioritizes Sītā’s wellbeing and the practical needs of a righteous forest-life (water and ritual materials), showing duty-based care rather than mere preference.
In the forest, Rāma instructs Lakṣmaṇa to search for an appropriate location to establish their hermitage—pleasant, safe, and resource-sufficient.
Rāma’s foresight and compassionate leadership—he plans for sustenance and sacred observance while ensuring Sītā’s comfort.