Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

Virāṭa-parva Adhyāya 23: Report of the Slain Sūtaputras, Royal Orders, and Sairandhrī’s Return

वैशम्पायन उवाच तस्यास्ता: कृपणा वाच: कृष्णाया: परिदेवितम्‌ । श्रुत्वैवाभ्यापतद्‌ भीम: शयनादविचारयन्‌,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्‌! द्रौपदीकी वह दीन वाणी और करुण विलाप सुनते ही भीमसेन बिना कोई विचार किये शय्यासे कूद पड़े

vaiśampāyana uvāca | tasyāstāḥ kṛpaṇā vācaḥ kṛṣṇāyāḥ paridevitam | śrutvaivābhyāpatad bhīmaḥ śayanād avicārayan |

வைசம்பாயனர் கூறினார்—அரசே! கிருஷ்ணை (த்ரௌபதி) உரைத்த அந்த இரங்கத்தக்க சொற்களையும் கருணை நிறைந்த புலம்பலையும் கேட்டவுடனே, பீமன் யோசிக்காமல் படுக்கையிலிருந்து உடனே எழுந்து பாய்ந்தான்।

वैशम्पायनःVaiśampāyana
वैशम्पायनः:
Karta
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
तस्याःof her
तस्याः:
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Genitive, Singular
ताःthose
ताः:
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Plural
कृपणाःwretched, pitiable
कृपणाः:
TypeAdjective
Rootकृपण
FormFeminine, Nominative, Plural
वाचःwords, utterances
वाचः:
Karta
TypeNoun
Rootवाच्
FormFeminine, Nominative, Plural
कृष्णायाःof Kṛṣṇā (Draupadī)
कृष्णायाः:
TypeNoun
Rootकृष्णा
FormFeminine, Genitive, Singular
परिदेवितम्lamentation, wailing
परिदेवितम्:
TypeNoun
Rootपरि-देव्
FormNeuter, Nominative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeIndeclinable
Rootश्रु
FormAbsolutive (क्त्वा)
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अभ्यापतत्rushed forth, sprang up
अभ्यापतत्:
TypeVerb
Rootअभि-आपत्
FormImperfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
भीमःBhīma
भीमः:
Karta
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine, Nominative, Singular
शयनात्from the bed/couch
शयनात्:
Apadana
TypeNoun
Rootशयन
FormNeuter, Ablative, Singular
अविचारयन्not considering, without deliberation
अविचारयन्:
TypeIndeclinable
Rootअ-वि-चर्
FormPresent active participle (शतृ), Masculine Nominative Singular (agreeing with भीमः)

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
B
Bhīma (Bhīmasena)
K
Kṛṣṇā (Draupadī)
R
Rājan (the King—Janamejaya as listener)