Shloka 4
Sudeva Identifies Damayantī in Cedi (सुदेवेन दमयन्ती-परिचयः)
निर्मलस्वादुसलिलं मनोहारि सुशीतलम् । सुपरिश्रान्तवाहास्ते निवेशाय मनो दधु:,सरोवरका जल स्वच्छ और स्वादु था, वह देखनेमें बड़ा ही मनोहर और अत्यन्त शीतल था। व्यापारियोंके वाहन बहुत थक गये थे। इसलिये उन्होंने वहीं पड़ाव डालनेका निश्चय किया
bṛhadaśva uvāca | nirmala-svādu-salilaṃ manohāri suśītalam | supariśrānta-vāhās te niveśāya mano dadhuḥ |
பிருகதஸ்வர் கூறினார்— அந்த ஏரியின் நீர் தூய்மையும் இனிமையும் உடையது; காண்பதற்கு மனம் கவரும், மிகுந்த குளிர்ச்சியுமாயிருந்தது. வணிகர்களின் சுமைதாங்கும் விலங்குகள் மிகவும் களைத்திருந்ததால், அவர்கள் அங்கேயே தங்க முகாம் அமைக்க மனத்தில் தீர்மானித்தனர்.
बृहदश्चव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights prudent conduct during travel: recognizing exhaustion, valuing clean resources, and choosing timely rest. It implicitly affirms a dharmic practicality—care for dependents (including animals) and make decisions that preserve strength and well-being.
In Bṛhadaśva’s narration, a group of travelers/merchants comes upon a lake whose water is pure, sweet, and cool. Seeing their transport animals greatly fatigued, they decide to halt and set up camp there.