Shloka 10
Bhīmasena’s Discourse on Kāla, Resolve, and the Feasibility of Ajñātavāsa (भीमसेनस्य कालोपदेशः)
धार्तराष्ट्रा दुराधर्षा दुर्योधनपुरोगमा: । सर्व एव कृतास्त्राश्न सततं चाततायिन:,भूरिश्रवा, शल, पराक्रमी जलसंध, भीष्म, द्रोण, कर्ण, बलवान् अश्व॒त्थामा तथा सदाके आततायी दुर्योधन आदि दुर्धर्ष धृतराष्ट्रपत्न--ये सभी अस्त्र-विद्याके ज्ञाता हैं एवं हमने जिन राजाओं तथा भूमिपालोंको युद्धमें कष्ट पहुँचाया है, वे सभी कौरवपक्षमें मिल गये हैं और उधर ही उनका स्नेह हो गया है
yudhiṣṭhira uvāca | dhārtarāṣṭrā durādharṣā duryodhana-purogamāḥ | sarva eva kṛtāstrāś ca satataṃ cātatāyinaḥ | bhūriśravāḥ śalaḥ parākrāmī jalaṃdhaḥ bhīṣmaḥ droṇaḥ karṇaḥ balavān aśvatthāmā tathā | sadā ca ātātāyī duryodhanādayaḥ durdharṣāḥ |
யுதிஷ்டிரன் கூறினான்— துரியோதனன் தலைமையிலுள்ள திருதராஷ்டிரரின் புதல்வர்கள் அணுக இயலாத அளவு திடமானவர்கள். அவர்கள் அனைவரும் ஆயுதக் கல்வியில் தேர்ந்தவர்கள்; எப்போதும் தாக்குதலுக்கே முனைந்திருப்பவர்கள். பூரிச்ரவஸ், சலன், வீரன் ஜலசந்தன், பீஷ்மர், துரோணர், கர்ணன், வலிமைமிக்க அச்வத்தாமன்—துரியோதனன் முதலியோருடன்—நித்தியமாகத் தாக்குபவர்கள், அச்சமூட்டும் பெருவீரர்கள். மேலும், நாம் முன்பு போரில் துன்புறுத்திய அரசர்களும் நிலக்காவலர்களும் இப்போது கௌரவப் பக்கத்தில் சேர்ந்துள்ளனர்; அவர்களின் பாசமும் அங்கேயே சாய்ந்துவிட்டது.
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames an ethical and strategic warning: when opponents are both highly trained and driven by aggressive intent (ātatāyin), conflict escalates beyond ordinary rivalry. It also highlights how past actions in war create lasting political consequences—injured rulers may shift loyalty, altering the moral and practical landscape.
Yudhiṣṭhira assesses the Kaurava camp: Duryodhana leads a formidable coalition of renowned warriors (Bhīṣma, Droṇa, Karṇa, Aśvatthāmā, etc.). He notes that many kings previously antagonized by the Pāṇḍavas have now aligned with the Kauravas, their allegiance and affection turning to that side.