Shloka 93
अध्याय ७५ — दैव-पुरुषकार-समन्वयः
Reconciling Contingency and Human Effort
य एतत् प्राप्य मुच्येत न त॑ पश्यामि पूरुषम् । लोहेके विशाल परिघोंकी भाँति मेरी इन मोटी भुजाओंका मध्यभाग कैसा है
ya etat prāpya mucyeta na taṁ paśyāmi pūruṣam |
என் இந்தத் தடித்த கரங்களின் பிடிக்குள் வந்து மீண்டும் தப்பித்து உயிருடன் வெளியேறக் கூடிய மனிதனை நான் காணவில்லை. இரும்பின் பெரும் பரிகங்கள் போல் என் புஜமத்தியின் வலிமையைப் பாருங்கள்; இதில் சிக்கினவன் உயிருடன் தப்பமாட்டான்.
भीमसेन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the Kṣatriya ethos of unwavering resolve: Bhīma frames his strength and determination as decisive in confronting injustice, implying that wrongdoing will meet inescapable consequences in the righteous war.
In the Udyoga Parva’s war-preparation context, Bhīma speaks aggressively, asserting that no opponent who comes within his arms’ reach can survive—an intimidation meant to signal readiness for the imminent conflict.