Shloka 1
ऋत्विग्धर्मः, दक्षिणा-न्यायः, तपसः परमार्थः
Ritvij-Dharma, the Norm of Dakṣiṇā, and the Higher Meaning of Tapas
अर एकोनाशीतितमो< ध्याय: ऋषच्विजोंके लक्षण
Yudhiṣṭhira uvāca: kva-samutthāḥ kathaṃ-śīlā ṛtvijaḥ syuḥ pitāmaha? kathaṃ-vidhāś ca rājendra tad brūhi vadatāṃ vara.
யுதிஷ்டிரன் கூறினான்—பிதாமஹரே! யாகங்களில் பணிபுரியும் ரித்விஜர்கள் எந்த மூலத்திலிருந்து தோன்றினர்? அவர்களின் இயல்பு எப்படியிருக்க வேண்டும்? மனிதர்களில் அரசே, அவர்கள் எந்தெந்த வகைகளாக உள்ளனர்? உரையாற்றுவோரில் சிறந்தவரே, இதை எனக்குச் சொல்லுங்கள்.
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames an ethical inquiry: ritual authority (ṛtvij) must be grounded in proper origin/training and, above all, in character. It sets up Bhīṣma’s instruction that competence in sacrifice is inseparable from dharmic conduct.
In the Śānti Parva’s instruction section, Yudhiṣṭhira approaches Bhīṣma as a teacher and asks about the origin, nature, and classifications of sacrificial priests, preparing for a discussion on yajña, dakṣiṇā, and the superiority of tapas.