Shloka 8
राजधर्मस्य नवनीतम्—रक्षा, दण्ड, चार, उत्थान
Rājadharma’s ‘Essence’: Protection, Punishment, Intelligence, and Royal Diligence
साधूनामपरित्याग: कुलीनानां च धारणम् | निचयश्न निचेयानां सेवा बुद्धिमतामपि
bhīṣma uvāca | sādhūnām aparityāgaḥ kulīnāṁ ca dhāraṇam | nicayaś ca nicīyānāṁ sevā buddhimatām api, yudhiṣṭhira |
பீஷ்மர் கூறினார்—யுதிஷ்டிரா, நல்லோரை விட்டு விலகாதே; குலீனரும் மதிப்புமிக்கவர்களும் அருகில் இருக்கச் செய்; சேமிக்கத் தக்கவற்றைச் சேமி; மேலும் ஞானிகளின் நட்பு—அவர்களின் சேவையும் ஆலோசனையும்—நிச்சயம் ஏற்று நட।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler preserves the kingdom by moral and practical discernment: keep virtuous people close, retain reputable/noble supporters, maintain prudent reserves, and rely on the counsel and service of the wise rather than acting in isolation.
In the Shanti Parva’s discourse on rajadharma, Bhishma instructs King Yudhishthira on concrete principles of state protection and stability, listing key supports of governance—ethical allies, reputable households, resources, and wise advisors.