Shloka 2
Śara-śayyā-sthita-bhīṣma-saṃvāda-prastāvaḥ
The Prelude to Questioning Bhīṣma on the Bed of Arrows
शयाने वीरशयने भीष्मे शान्तनुनन्दने । गाड़ेये पुरुषव्यात्रे पाण्डवै: पर्युपासिते
janamejaya uvāca | śayāne vīraśayane bhīṣme śāntanunandane | gāṅgeye puruṣavyāghre pāṇḍavaiḥ paryupāsite ||
ஜனமேஜயன் கேட்டான்—மகாமுனியே! சாந்தனுவின் மகனும் கங்கையின் புதல்வனும் மனிதர்களில் புலியுமான பீஷ்மர் வீரரின் படுக்கையில் கிடந்தபோது, பாண்டவர்கள் அவரைச் சூழ்ந்து சேவையில் இருந்தபோது—இரு தரப்பின் படைகள் அனைத்தும் அழிந்த பின் அந்த துயர்மிகு கூடுகையில் என்னென்ன உரையாடல்கள் நிகழ்ந்தன? எனக்குச் சொல்லுங்கள்.
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames the ethical setting for Bhīṣma’s instruction: after catastrophic war, dharma is sought not through victory-celebration but through humble inquiry at the feet of a righteous elder. It signals that true guidance on duty, governance, and moral order is to be learned in a mood of repentance, reflection, and service.
Janamejaya asks the sage to recount what was said when Bhīṣma lay on the bed of arrows and the Pāṇḍavas stood by to serve him. The war has ended with the destruction of both armies, and this moment becomes the gateway to Bhīṣma’s extended discourse on dharma in the Śānti Parva.