Previous Verse
Next Verse

Shloka 736

Rāma–Jāmadagnya-janma-kāraṇa and Kṣatra-kṣaya

Paraśurāma’s origins and the depletion/restoration of kṣatriya lineages

प्रसाद्य कश्यपं देवी वरयामास भूमिपम्‌ | कश्यपजीने ऊरुसे इस पृथ्वीको धारण किया था; इसलिये यह उर्वी नामसे प्रसिद्ध हुई। उस समय पृथ्वीदेवीने कश्यपजीको प्रसन्न करके अपनी रक्षाके लिये यह वर माँगा कि मुझे भूपाल दीजिये

prasādya kaśyapaṃ devī varayāmāsa bhūmipam | kaśyapājine ūruse iyaṃ pṛthivī dhāritā tasmād urvī nāmnā prasiddhābhavat | tadā pṛthivīdevī kaśyapaṃ prasādya svārakṣārthaṃ varaṃ yayāce—“me bhūpālaṃ dehi” iti |

காச்யபரை மகிழ்வித்த பின் பூமிதேவி ஒரு ‘பூபாலன்’—காவலரசன்—எனும் வரத்தை வேண்டினாள். காச்யபர் தமது ஊருவில் இந்தப் பூமியைத் தாங்கியதனால் அவள் ‘உர்வீ’ எனப் புகழ்பெற்றாள். அப்போது தன் பாதுகாப்பிற்காக, ‘எனக்கு ஒரு அரசக் காவலனை அருளுங்கள்’ என்று பூமிதேவி வரம் கேட்டாள்.

प्रसाद्यhaving pleased
प्रसाद्य:
Karana
TypeVerb
Rootप्रसादय् (प्र + सद्)
Formल्यप् (absolutive/gerund), कर्तरि
कश्यपम्Kashyapa
कश्यपम्:
Karma
TypeNoun
Rootकश्यप
FormMasculine, Accusative, Singular
देवीthe goddess (Earth-goddess)
देवी:
Karta
TypeNoun
Rootदेवी
FormFeminine, Nominative, Singular
वरयामासchose/asked (as a boon)
वरयामास:
TypeVerb
Rootवृ (वर्) / वरण (to choose, to ask as a boon)
Formलिट् (perfect), Third, Singular, परस्मैपद, कर्तरि
भूमिपम्a king, protector of the earth
भूमिपम्:
Karma
TypeNoun
Rootभूमिप (भू + मि/प; ‘lord of the earth’)
FormMasculine, Accusative, Singular

वासुदेव उवाच

V
Vāsudeva (speaker)
K
Kaśyapa (ṛṣi)
P
Pṛthivī Devī / Bhū Devī (Earth-goddess)
U
Urvī (name of the Earth)
A
Ajina (antelope-skin)