Shloka 74
देवतापितृप्रश्नः — Nārada at Badarīāśrama: the ultimate referent of daiva and pitṛ worship
अनुगम्य विनाशान्ते निवर्तन्ते ह बान्धवा: । अग्नौ प्रक्षिप्य पुरुष ज्ञातय: सुहृदस्तथा
anugamya vināśānte nivartante ha bāndhavāḥ | agnau prakṣipya puruṣa jñātayaḥ suhṛdas tathā ||
வியாசர் கூறினார்—மனிதனின் உயிர் முடிவை அடைந்தபோது உறவினர்கள் அவனைத் தொடர்ந்து வருவர்; ஆனால் அழிவிடம், சுடுகாடு வரையிலே. இறந்த உடலைச் சிதையின் நெருப்பில் ஒப்படைத்து உறவினரும் நண்பரும் திரும்பிச் செல்கின்றனர்.
व्यास उवाच
Educational Q&A
Worldly relationships, however dear, accompany a person only up to death and the cremation ground; beyond that, one proceeds alone, supported only by one’s own dharma and karma. The verse encourages detachment and ethical living in view of life’s impermanence.
Vyāsa describes the customary scene after death: relatives and friends follow the deceased to the end, place the body into the funeral fire, and then return home—marking the boundary of human companionship in the face of mortality.