Shloka 12
अव्यक्त-गुण-पुरुषविवेकः | Avyakta, Guṇas, and Discrimination of Puruṣa
विविधासु च शय्यासु फलगृद्धयान्वितस्तथा । मुज्जमेखलनग्नत्वं क्षौीमकृष्णाजिनानि च
vividāsu ca śayyāsu phalagṛddhyānvitas tathā | muñja-mekhala-nagnatvaṃ kṣaumāni kṛṣṇājināni ca ||
“பலன் வேண்டுமென்ற ஆசையால் கட்டுப்பட்டவன் பலவகை படுக்கைகளில் படுக்கிறான். லாப ஆசையால் உந்தப்பட்டு அவன் சில வேளைகளில் முஞ்ஜப் புல்லின் மேகலை கட்டுகிறான், சில வேளைகளில் நிர்வாணமாகிறான்; சில வேளைகளில் க்ஷௌம ஆடை அணிகிறான், சில வேளைகளில் கிருஷ்ணாஜினம் (கரிய மான் தோல்) அணிகிறான்.”
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Craving for ‘phala’ (results/rewards) makes a person restless and inconsistent, even to the point of adopting contradictory outward lifestyles (ascetic emblems, nakedness, fine clothing). The ethical point is that true steadiness in dharma depends on inner detachment, not on shifting external appearances.
Vasiṣṭha is describing the behavior-pattern of a reward-seeking person: he alternates among many sleeping arrangements and outward modes of dress associated with both austerity and comfort. The description functions as a critique of attachment-driven living and a lead-in to valuing inner discipline over performative renunciation.