Shloka 22

कपिल–स्यूमरश्मि संवादः

Kapila and Syūmaraśmi on Renunciation, Householder Support, and Epistemic Authority

Devanagari script

नद्यां चेह यथा काष्ठमुहामानं यदृच्छया । यदृच्छयैव काछ्लेन सन्धिं गच्छेत केनचित्‌

Transliteration

nadyāṃ ceha yathā kāṣṭham ūḍhamānaṃ yadṛcchayā | yadṛcchayaiva kāṣṭhena sandhiṃ gacchet kenacit ||

Translation

நதியில் ஓடும் ஒரு மரத்துண்டு தற்செயலாகச் செல்லும்; அதே தற்செயலால் இன்னொரு மரத்துண்டுடன் தொடந்து இணையும். அதுபோலவே உலகில் சந்திப்புகளும் உறவுகளும் பலவேளை திட்டமின்றி நிகழ்கின்றன. ஆகவே வெறும் தற்செயல் காரணமாக அகந்தை, வெறுப்பு, பற்றுதல் ஆகியவற்றை வளர்க்காமல், தர்மத்தில் நிலைத்தும் விவேகத்துடனும் நடக்க வேண்டும்।

Word by Word

नद्याम्in a river

चand

इहhere

यथाjust as

काष्ठम्a piece of wood

ऊहमानम्being carried/drifted (along)

यदृच्छयाby chance; accidentally

एवindeed; just

काष्ठेनwith/by a piece of wood

सन्धिम्meeting; union; contact

गच्छेत्would go/come to; might reach

केनचित्with/by someone/something; by some (one)

Speaker

तुलाधार उवाच

Characters & Entities

river (nadī)

piece of wood/log (kāṣṭha)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes