चिरकारि-उपाख्यानम् / The Exemplum of Cirakārī: Deliberation Before Irreversible Action
सर्व प्रियाभ्युपगतं धर्ममाहुर्मनीषिण: । पश्यैतं लक्षणोद्देशं धर्माधर्मे युधिछ्ठिर
sarva-priyābhyupagataṁ dharmam āhur manīṣiṇaḥ | paśyaitaṁ lakṣaṇoddeśaṁ dharmādharmayoḥ yudhiṣṭhira ||
பீஷ்மர் கூறினார்—அறிவுடையோர் சொல்வது: அனைவரிடமும் அன்பும் நல்வாழ்த்தும் அடிப்படையாக உள்ள நடத்தைதான் தர்மம். யுதிஷ்டிரா, தர்மம்-அதர்மம் வேறுபடும் சுருக்கமான குறி இதுவே: உலகளாவிய நன்மனமும் அன்பும் ஒத்தது தர்மம்; அதற்கு எதிரானது அதர்மம்.
भीष्म उवाच
Dharma is identified by universal benevolence: conduct that is affectionate, considerate, and beneficial toward all is dharma; its opposite is adharma.
In the Śānti Parva’s instruction section, Bhīṣma teaches Yudhiṣṭhira how to recognize dharma succinctly, offering a practical criterion for ethical judgment after the war.