Shloka 31
Adhyāya 222 — ब्रह्मस्थानप्राप्ति: मोक्षधर्मे समत्वव्रतम्
Attaining the Brahman-Station: The Vow of Equanimity in Mokṣadharma
प्रकृति और उसके कार्योंके प्रति मेरे मनमें न तो राग है, न द्वेष। मैं किसीको न अपना द्वेषी समझता हूँ और न आत्मीय ही मानता हूँ
prakṛti-tat-kāryeṣu me manasi na rāgo na dveṣaḥ | na kañcid ahaṃ dveṣyaṃ manye na cātmīyam eva ||
பிரகிருதியினிடத்தும் அவளிடமிருந்து தோன்றும் அனைத்தினிடத்தும் என் மனத்தில் ஆசையும் இல்லை, வெறுப்பும் இல்லை. நான் யாரையும் பகைவன் எனக் கருதேன்; யாரையும் ‘என்னவன்’ என உரிமையாக்கிக் கொள்ளவும் மாட்டேன்।
प्रह्माद उवाच
Educational Q&A
The verse teaches equanimity: freedom from rāga (attachment) and dveṣa (aversion). By not identifying others as ‘mine’ or ‘enemy,’ one loosens ego-based partiality and cultivates a dharmic, impartial mind.
In Śānti Parva’s instructional setting, Prahlāda speaks as a moral and spiritual exemplar, describing his inner stance toward the world—seeing Prakṛti and her products without personal clinging or hostility, and relating to beings without possessiveness or enmity.