Shloka 19
Śānti-parva 206: Guṇa-hetu Moha, Kāma-krodha Chain, Indriya-utpatti, and Nirodha
वही ऋग्वेद, यजुर्वेद और सामवेदका आदि कहलाता है। जिनका कोई आदि होता है, उन पदार्थोंका अन्त होता देखा गया है। ब्रह्मका कोई भी आदि नहीं बताया गया है ।।
anāditvād anantatvāt tad anantam athāvyayam | avyayatvāc ca nirduḥkhaṁ dvandvābhāvas tataḥ param ||
பீஷ்மர் கூறினார்—பிரம்மம் ஆதியற்றதும் முடிவற்றதும் ஆகையால் எல்லையற்றதும் அழிவற்றதும். அழிவற்றதாலேயே அது துயரமற்றது. அதில் மகிழ்ச்சி-துக்கம் போன்ற இருமைகள் இல்லை; ஆகவே அது எல்லா கட்டுப்பட்ட நிலைகளையும் கடந்தது.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Brahman is beginningless and endless, hence imperishable; because it does not undergo change or decay, it is untouched by suffering and is beyond all dualities (pairs of opposites) like joy and grief.
In the Shanti Parva’s instruction on dharma and ultimate reality, Bhishma teaches Yudhishthira (and the listening assembly) about the nature of Brahman, contrasting it with things that have an origin and therefore an end, and emphasizing Brahman’s transcendence of worldly opposites.