Shloka 22
मृदु-तीक्ष्ण-नीति तथा दुष्टलक्षण-विज्ञानम्
Measured Policy and the Recognition of Malicious Disposition
ओजकश्न जनयेदेव संगृह्नन् साधूसम्मतम् । अकाले साधयेम्मित्रं न च प्राप्ते प्रपीडयेत्,श्रेष्ठ पुरुषोंकी सम्मति लेकर अपने बलको सदा बढ़ाता रहे। जबतक अनुकूल अवसर न आये, तबतक अपने मित्रोंकी संख्या बढ़ावे और शत्रुको भी पीड़ा न दे; परंतु अवसर आ जाय तो शत्रुपर प्रहार करनेसे न चूके
ojakāś ca janayed eva saṅgṛhṇan sādhū-sammatam | akāle sādhayen mitraṁ na ca prāpte prapīḍayet ||
பீஷ்மர் கூறினார்—நல்லோரின் ஒப்புதலும் ஆலோசனையும் பெற்று, தன் ஆற்றலையும் வீரத்தையும் இடையறாது வளர்த்துக் கொள்ள வேண்டும். உகந்த தருணம் வரும் வரை நண்பர்களைச் சேர்த்து உறவுகளைப் பலப்படுத்த வேண்டும்; காலத்துக்கு முன் பகைவரைத் தொந்தரவு செய்யக் கூடாது. ஆனால் சரியான வாய்ப்பு வந்தபோது பகைவரைத் தாக்குவதில் தவறக் கூடாது.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Strength should be increased under righteous guidance; one should patiently build alliances and avoid premature aggression, yet act decisively when the proper moment arrives.
In Shanti Parva’s instruction on kingship and conduct, Bhishma teaches Yudhishthira principles of prudent policy: consolidate power and friends first, avoid untimely provocation, and strike only when conditions are ripe.