Shloka 55
Duryodhana’s Post-Duel Lament and Instructions (भग्नसक्थस्य विलापः)
एतच्च कदन कृत्वा शत्रूणामपकारिणाम्
etac ca kadanaṃ kṛtvā śatrūṇām apakāriṇām
முன்னர் தீங்கு செய்த பகைவர்மீது இவ்வழிவினைச் செய்து வைசம்பாயனன் தொடர்ந்தான்—போர்தர்மத்தின் கொடுமையான நியாயத்தில் இது கருணையால் அல்ல; பகையும் காயமும் தூண்டிய பழிவாங்கும் செயல்.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The line highlights the war-ethic of retaliation: enemies are characterized as 'harm-doers,' and the ensuing destruction is presented as a response to injury. It implicitly raises the Mahābhārata’s recurring tension between necessary martial duty and the moral cost of violence.
Vaiśampāyana, as narrator, marks that a destructive action—slaughtering or cutting down hostile opponents—has been carried out, and he proceeds from that completed act to the next development in the battle narrative.