Shloka 26
Dvaipāyana-hrade Duryodhanasya Māyā — Yudhiṣṭhirasya Dharmoktiḥ (Śalya-parva, Adhyāya 30)
तांस्तथा समुदीक्ष्याथ कौरवाणां महारथान् | अयुद्धमनसं चैव राजानं स्थितमम्भसि
tāṁs tathā samudīkṣyātha kauravāṇāṁ mahārathān | ayudhamanasaṁ caiva rājānaṁ sthitam ambhasi ||
கௌரவர்களின் பெருந்தேர்வீரர்கள் அந்த நிலையிலிருப்பதைக் கண்டு, நீரில் நின்ற அரசனுக்கு போர்மனம் இல்லை என்பதை உணர்ந்து, நீர்வாழ் அரசனுடன் அந்த மூவரின் உரையாடலைக் கேட்ட வேடர்கள், துரியோதனன் இவ்வேளையின் நீரிலேயே மறைந்திருக்கிறான் என்று அறிந்தனர்।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical and psychological collapse that follows sustained adharma: when a leader abandons the warrior’s duty and hides, the community’s remaining strength becomes directionless, and truth is exposed through observation and testimony.
Sañjaya reports that the hunter, after observing the Kaurava great warriors and realizing the king in the water lacked the will to fight, and after hearing the exchange with the water-hidden king, inferred that Duryodhana was concealed in that very lake.