Shloka 8
Dyūta-āhvāna: Śakuni’s Proposal, Vidura’s Warning, and the Summons of Yudhiṣṭhira
Sabhā-parva 51
(यश्व स द्विजमुख्येन राज्ञ: शड्खो निवेदित: । प्रीत्या दत्त: कुणिन्देन धर्मराजाय धीमते ।।
Duryodhana uvāca |
Yaś ca sa dvijamukhyena rājñaḥ śaṅkho niveditaḥ |
Prītyā dattaḥ Kuṇindena Dharmarājāya dhīmate ||
Taṁ sarve bhrātaro bhrātre daduḥ śaṅkhaṁ kirīṭine |
Taṁ pratyagṛhṇād Bībhatsus toyajaṁ hemamālinam ||
Citaṁ niṣkasahasreṇa bhrājamānaṁ svatejasā |
Ruciraṁ darśanīyaṁ ca bhūṣitaṁ Viśvakarmaṇā ||
Adhārayac ca dharmajñas taṁ namasya punaḥ punaḥ |
Yo annadāne nadati sa nanādādhikaṁ tadā ||
Praṇādād bhūmipās tasya petur hīnāḥ svatejasā ||
துரியோதனன் கூறினான்— குணிந்த நாட்டின் அரசன் அன்புடன், பிராமணர்களில் முதன்மையான ஒருவரின் மூலம், பேரறிவுடைய தர்மராஜனுக்கு அர்ப்பணித்த அந்தச் சங்கினை—அனைத்து சகோதரரும் சேர்ந்து கிரீடம் அணிந்த அர்ஜுனனுக்குக் கொடுத்தனர். பீபத்ஸு அர்ஜுனன் அதை மரியாதையுடன் ஏற்றான். அது நீரிலிருந்து பிறந்த சங்கம்—பொன் மாலையால் அலங்கரிக்கப்பட்டது; ஆயிரம் பொன் நாணயங்களால் பதிக்கப்பட்டது; தன் ஒளியால் தானே பிரகாசித்தது; இனிமையும் கண்ணைக் கவரும் அழகும் உடையது; விஸ்வகர்மன் தானே அலங்கரித்ததுபோல் இருந்தது. தர்மராஜனும் அதை மீண்டும் மீண்டும் வணங்கி அணிந்திருந்தான். அன்னதானம் நடைபெறும் வேளையில் அந்தச் சங்கம் தானே ஒலித்தது; பின்னர் அதன் முழக்கம் இன்னும் பெரிதாயிற்று. அந்தப் பேரொலியால் அங்கே கூடிய அரசர்கள் தங்கள் ஒளிவலிமை குன்றி தரையில் விழுந்தனர்।
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The passage links dharmic generosity—especially annadāna (feeding others)—with auspicious power and legitimate kingship. The conch’s self-sounding functions as a moral sign: charity and righteous rule generate a ‘radiance’ that can humble worldly pride.
Duryodhana describes a magnificent conch presented (through a leading brahmin) as a loving gift from the Kuṇinda ruler to Yudhiṣṭhira. The Pāṇḍavas then give it to Arjuna, who receives it respectfully. During the distribution of food-gifts, the conch resounds powerfully, and many kings collapse, overwhelmed by the blast.