Shloka 56
ईप्सितं तु करिष्यामि मनसस्तव पाण्डव,'परंतु भरतसत्तम! राजा नीलके कुलमें जबतक उनकी वंशपरम्परा चलती रहेगी, तबतक मुझे इस माहिष्मतीपुरीकी रक्षा करनी होगी। पाण्डुकुमार! साथ ही मैं तुम्हारा मनोरथ भी पूर्ण करूँगा”
īpsitaṃ tu kariṣyāmi manasas tava pāṇḍava | parantu bharatasattama rājā nīlasya kule yāvat teṣāṃ vaṃśaparamparā pravartiṣyate tāvat mayā asyā māhiṣmatīpuryā rakṣā kartavyā | pāṇḍukumāra sahaiva ca tava manoratho 'pi pūrayiṣyāmi ||
சகதேவன் கூறினான்—“ஓ பாண்டவா, உன் மனம் விரும்பியதை நான் நிச்சயமாகச் செய்வேன். ஆனால் ஓ பரதகுலச் சிறந்தவனே, அரசன் நீலனின் குலத்தில் வம்சப் பரம்பரை நிலைத்திருக்கும் வரை இந்த மாஹிஷ்மதீ நகரை காக்கும் கடமை எனக்கு உண்டு. ஓ பாண்டுபுத்ரா, அதே சமயம் உன் நோக்கத்தையும் நான் நிறைவேற்றுவேன்.”
सहदेव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma as a binding obligation: even while agreeing to fulfill a superior’s wish, one must not abandon a prior, rightful duty—here, the pledged protection of Māhiṣmatī as long as King Nīla’s dynasty endures.
Sahadeva responds to a Pāṇḍava’s request by consenting to carry it out, but he sets a clear condition grounded in responsibility: he must continue guarding Māhiṣmatī for King Nīla’s line, while still promising to accomplish the Pāṇḍava’s objective.