Shloka 26
“किरीटधारी अर्जुनने अकेले जो पराक्रम किया है, इसे सारे संसारके साथ तुमने प्रत्यक्ष देख लिया है। ऐसा पराक्रम न तो इन्द्र कर सकते हैं और न यमराज। न धाता कर सकते हैं और न भगवान् यक्षराज कुबेर ।।
kirīṭadhārī arjunena ekena yaḥ parākramaḥ kṛtaḥ, taṃ sarvalokena saha tvaṃ pratyakṣam apaśyaḥ. tādṛśaḥ parākramaḥ na śakraḥ kartuṃ śaknoti, na yamarājaḥ; na dhātā, na ca yakṣarājaḥ kuberaḥ. ato 'pi bhūyān svaguṇair dhanañjayaḥ, na cātivartiṣyati me vaco 'khilam; tavānuyātraṃ ca sadā kariṣyati. prasīda rājendra, śamaṃ tvam āpluhi.
சஞ்சயன் கூறினான்—முடி தரித்த அர்ஜுனன் தனித்தே நிகழ்த்திய வீரத்தை நீ உலகமெங்கும் காணும் வகையில் நேரில் பார்த்தாய். அத்தகைய வல்லமை இந்திரனாலும் இயமனாலும் இயலாது; தாதாவாலும் யக்ஷராஜன் குபேரனாலும் கூட ஒப்பிட முடியாது. தன்மையற் குணங்களால் தனஞ்சயன் இதைவிடவும் மேன்மையானவன் என்றாலும், நான் சொன்னவற்றில் ஒன்றையும் அவன் மீறமாட்டான் என எனக்கு உறுதி. அவன் எப்போதும் உன் வழியையே பின்பற்றுவான். ஆகவே, அரசர்களின் அரசே, மனம் மகிழ்ந்து—அமைதியை ஏற்று சமாதான ஒப்பந்தம் செய்.
संजय उवाच
Educational Q&A
Even in the midst of war, wise counsel urges rulers to recognize overwhelming reality, restrain pride, and choose peace when it serves the greater good. True kingship is shown not only by fighting but by timely pacification (śama) and heeding sound advice.
Sanjaya reports and interprets Arjuna’s extraordinary battlefield prowess, declaring it unmatched even by major deities. Using this as persuasive leverage, he advises the king to be appeased and to seek peace, asserting that Arjuna—though supremely capable—will still respect guidance and follow the king’s lead.