गौरुडव्यूह-रचना तथा अर्धचन्द्र-प्रत्यव्यूह
Garuḍa Array and the Ardhacandra Counter-Formation
तावकानां परेषां च नर्दतां च मुहुर्मुहु: । पार्था विमनसो भूत्वा न्यवर्तन्त महारथा: । चिन्तयन्तो वध घोर द्वैरथेन परंतपा:,उस समय आपके और शत्रुपक्षके सैनिक भी बारंबार गर्जना कर रहे थे। उस द्वैरथ युद्धमें जो भयंकर संहार हुआ था, उसके लिये चिन्ता करते हुए शत्रुसंतापी पाण्डव महारथी उदास मनसे शिविरमें लौट आये
tāvakānāṁ pareṣāṁ ca nardatāṁ ca muhur muhuḥ | pārthā vimanaso bhūtvā nyavartanta mahārathāḥ | cintayanto vadhaṁ ghoraṁ dvairathena parantapāḥ ||
அந்நேரம் உமது படையினரும் எதிர்ப்படையினரும் மீண்டும் மீண்டும் கர்ஜித்தனர். அந்த இரதம்-இரதம் மோதிய போரில் நிகழ்ந்த கொடிய அழிவை நினைத்து, பகைவரைச் சுட்டெரிக்கும் பார்த்த மகாரதர்கள் மனம் தளர்ந்து திரும்பி, கலங்கிய உள்ளத்துடன் முகாமை அடைந்தனர்.
संजय उवाच
Even in a dharmic war, the narrative highlights the moral and psychological weight of violence: heroic duty does not erase the sorrow and anxiety that follow dreadful slaughter, and warriors may recoil inwardly when confronted with its cost.
Sañjaya reports that amid repeated battle-roars from both armies, the Pāṇḍava great chariot-warriors become dejected, reflect on the terrible killing caused by a chariot duel, and withdraw/return to their camp.