Shloka 120
Adhyāya 90: Babhruvāhana’s Reception and the Commencement of Yudhiṣṭhira’s Aśvamedha
अद्रोह: सर्वभूतेषु संतोष: शीलमार्जवम् | तपो दमश्न सत्यं च प्रदानं चेति सम्मितम्
adrohaḥ sarvabhūteṣu santoṣaḥ śīlam ārjavam | tapo damaś ca satyaṃ ca pradānaṃ ceti sammitam |
வைசம்பாயனர் கூறினார்—எல்லா உயிர்களிடமும் பகைமையின்மை, மன நிறைவு, நல்லொழுக்கம் மற்றும் நேர்மை, தவம், தமம் (மனம்-இந்திரியக் கட்டுப்பாடு), உண்மை, மேலும் நீதியால் ஈட்டியதை श्रद्धையுடன் தானமாக அளித்தல்—இவற்றில் ஒவ்வொரு நற்குணமும் மகா யாகங்களுக்கு இணையான புண்ணியம் என மதிக்கப்படுகிறது.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that inner moral disciplines—non-hostility to all beings, contentment, good character, straightforwardness, austerity, self-restraint, truthfulness, and righteous charity—are each as spiritually efficacious as performing grand ritual sacrifices, emphasizing ethical living as a form of yajña.
Vaiśampāyana, in his ongoing narration of the Ashvamedhika Parva, presents a didactic list of dharmic virtues, reframing ‘sacrifice’ from external ritual grandeur to internal ethical practice and daily conduct.