Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

Kārtavīrya–Samudra Saṃvāda and the Jāmadagnya Precedent (आश्वमेधिक पर्व, अध्याय २९)

राम राम निवर्तस्व कं गुणं तात पश्यसि । क्षत्रबन्धूनिमान्‌ प्राणैर्विप्रयोज्य पुन: पुन:,“बेटा! परशुराम! इस हत्याके कामसे निवृत्त हो जाओ। परशुराम! भला बारंबार इन बेचारे क्षत्रियोंके प्राण लेनेमें तुम्हें कौन-सा लाभ दिखायी देता है?”

rāma rāma nivartasva kaṃ guṇaṃ tāta paśyasi | kṣatrabandhūn imān prāṇair viprayojya punaḥ punaḥ ||

“ராமா, ராமா—விலகு. மகனே, இதில் நீ எந்த நன்மையைப் பார்க்கிறாய்? இந்த ஏழை க்ஷத்திரியர்களின் உயிரை மீண்டும் மீண்டும் பறிப்பதில் உனக்கு என்ன பயன் தெரிகிறது?”

रामO Rama
राम:
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Vocative, Singular
रामO Rama (repeated address)
राम:
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Vocative, Singular
निवर्तस्वturn back; desist
निवर्तस्व:
TypeVerb
Rootनिवृत् (नि + वृत्)
FormImperative, Second, Singular, Atmanepada
कम्what (which)
कम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
FormMasculine/Neuter, Accusative, Singular
गुणम्benefit; merit; advantage
गुणम्:
Karma
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Accusative, Singular
तातdear son; dear one
तात:
TypeNoun
Rootतात
FormMasculine, Vocative, Singular
पश्यसिyou see
पश्यसि:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPresent, Second, Singular, Parasmaipada
क्षत्रबन्धून्base/degenerate Kshatriyas (kshatriya-in-name-only)
क्षत्रबन्धून्:
Karma
TypeNoun
Rootक्षत्रबन्धु
FormMasculine, Accusative, Plural
इमान्these
इमान्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Accusative, Plural
प्राणैःwith (their) lives; from life
प्राणैः:
Karana
TypeNoun
Rootप्राण
FormMasculine, Instrumental, Plural
विप्रयोज्यhaving separated (them) from (their) lives; having killed
विप्रयोज्य:
TypeVerb
Rootविप्रयुज् (वि + प्र + युज्)
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (gerundial usage), having separated/deprived
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
पुनःagain (repeatedly)
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः

समुद्र उवाच

S
Samudra (the Ocean, speaker)
R
Rāma/Paraśurāma
K
Kṣatriyas (referred to as kṣatrabandhu)