Shloka 23
च्यवन-कुशिक-संवादः
Cyavana–Kuśika Dialogue on Hospitality, Service, and Lineage Questions
भीष्म उवाच आत्मवत् तस्य कुर्वीत संस्कारं स्वामिवत् तथा । त्यक्तो मातापितृभ्यां यः सवर्ण प्रतिपद्यते
bhīṣma uvāca | ātmavat tasya kurvīta saṃskāraṃ svāmivat tathā | tyakto mātāpitr̥bhyāṃ yaḥ savarṇaḥ pratipadyate |
பீஷ்மர் கூறினார்— மகனே! இப்படிப்பட்ட சிறுவனுக்கான ஸம்ஸ்காரங்களைத் தன் பிள்ளைக்குச் செய்வதுபோலவும், தன் பாதுகாப்பில் உள்ள உரிமையான சார்பாளருக்குச் செய்வதுபோலவும் செய்ய வேண்டும். தாய்-தந்தையால் கைவிடப்பட்டவன், அவனை ஏற்றுப் பேணும் காவலரின் வர்ணத்திலேயே கணிக்கப்படுகிறான்; ஆகவே காவல்தந்தை தன் வர்ண விதிப்படி அவனுடைய ஸம்ஸ்காரங்களை நடத்த வேண்டும்.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
If parents abandon a child and a guardian accepts and maintains him, the guardian bears dharmic responsibility to perform the child’s saṃskāras properly, treating him as one’s own; the child is socially reckoned to the guardian’s varna for purposes of rites and formation.
In Bhishma’s dharma-instruction (Anushasana Parva), he lays down a rule concerning an abandoned child: once taken in by a protector, the child’s ritual upbringing and social classification for rites follow the protector who assumes care.