Shloka 16
अहिंसयित्वा ब्रह्महत्याविधानम् / Brahmahatyā incurred without physical violence
युधिषछ्िर उवाच यदि ते ब्राह्मणा लोके व्रतिनो भुञ्जते हवि: । दत्तं ब्राह्गकामाय कथं तत् सुकृतं भवेत्
yudhiṣṭhira uvāca yadi te brāhmaṇā loke vratino bhuñjate haviḥ | dattaṃ brāhma-kāmāya kathaṃ tat sukṛtaṃ bhavet ||
யுதிஷ்டிரர் கூறினார்—பிதாமஹா! இவ்வுலகில் விரதம் கடைப்பிடிக்கும் பிராமணர்கள் சிராத்தத்தில் ஹவிஷ்யான்னம் உண்டால், ‘பிராஹ்ம’ (உயர்ந்த) பலனை நாடி அளித்த தானம் எவ்வாறு உண்மையில் சுகிருதமாக (புண்ணியமாக) அமையும்?
युधिषछ्िर उवाच
Educational Q&A
The verse raises an ethical-ritual doubt: when recipients are under strict vows, does accepting and eating śrāddha havis affect the merit of the donor’s gift? It probes how intention (kāma), recipient-eligibility, and ritual context together determine whether a donation becomes true sukṛta (merit).
In Anuśāsana Parva, Yudhiṣṭhira questions Bhīṣma (the grandsire) about dharma. Here he asks how a śrāddha-gift aimed at high religious merit can be considered successful if vow-observing Brahmins partake of the havis food, implying a potential conflict between their vrata-discipline and śrāddha consumption.