Shloka 21
विधिवत क्षत्रियश्रेष्ठा: स च सर्वो जनस्तदा । इस प्रकार कुरुश्रेष्ठ भीष्मजीका दाह-संस्कार करके समस्त कौरव अपनी स्त्रियोंको साथ लेकर ऋषि-मुनियोंसे सेवित परम पवित्र भागीरथीके तटपर गये। उनके साथ महर्षि व्यास
tato bhāgīrathī devī tanayasya udake kṛte | niṣpāpa putragāṇ! yathārthaṃ śṛṇuta me vacaḥ | bhīṣmo rājocita-sadācāra-sampannaḥ | sa uttama-buddhiḥ śreṣṭha-kula-sampannaś ca ||
கௌரவர்கள் தங்கள் மகன் பீஷ்மருக்கான ஜலாஞ்சலி கடமையை நிறைவேற்றியதும், தேவியான பாகீரதி நீரின் மேற்பரப்பில் வெளிப்பட்டாள். துயரால் தளர்ந்து அழுதும் புலம்பியும், கௌரவர்களை நோக்கி கூறினாள்— “பாவமற்ற புதல்வர்களே! நான் சொல்வதை உண்மையெனக் கேளுங்கள். பீஷ்மர் அரசர்க்குரிய நன்னடத்தையால் நிறைந்தவர்; குலத்தின் அலங்காரம், சிறந்த அறிவுடையவர், உயர்ந்த குலத்தில் பிறந்தவர்.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage upholds dharma through ritual and character: proper funerary offerings (udaka/tarpaṇa) are a duty, and Bhīṣma is praised as an exemplar of rājadharma—royal conduct grounded in sadācāra (ethical discipline), sound judgment, and noble responsibility.
After the Kauravas complete the water-offering for Bhīṣma on the bank of the Gaṅgā, the river-goddess Bhāgīrathī manifests on the water, grieving, and addresses them as ‘sinless sons,’ beginning a eulogy of Bhīṣma’s virtues.