Shloka 119
७२७ महाकेतु:--धर्मरूप महान् ध्वजावाले
toraṇas tāraṇo vātaḥ paridhī patikhecaraḥ | saṃyogo vardhano vṛddho ativṛddho guṇādhikaḥ ||
வாயுதேவன் கூறினான்—“அவர் முக்தியின் வாசலான தோரணம்; கரை சேர்க்கும் தாரணன்; அவர் தாமே வாதம்—காற்று; அண்டத்தின் எல்லை; ஆகாயத்தில் இயங்குவோரின் அதிபதி. வளர்ச்சிக்குக் காரணமான சங்கமமும் அவரே, வளர்த்திடுபவனும் அவரே; குணங்களில் முதிர்ந்தவர்; அளவிலா பழமையால் அதிமுதிர்ந்தவர்; ஞானம், ஐஸ்வரியம் முதலிய குணங்களில் எல்லோரையும் மிஞ்சியவர்.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse praises the Supreme as both cosmic principle and moral refuge: He is the ‘gate’ to liberation and the ‘deliverer’ who carries beings across saṃsāra, while also being the sustaining force behind growth, order, and excellence in virtues.
Vāyu-deva continues a litany of divine names/epithets, describing the deity through metaphors of wind, cosmic boundary, lordship over sky-moving beings, and as the cause of increase and the most ancient, supreme in qualities.