Shloka 4
बलं श्रोत्रे वाड्मनश्चक्षुषी च ज्ञानं तथा सविशुद्ध॑ ममाद्य । देहन्यासो नातिचिरान्मतो मे न चाति तूर्ण सविताद्य याति
bhīṣma uvāca | balaṁ śrotre vāṅ-manaś-cakṣuṣī ca jñānaṁ tathā saviśuddhaṁ mamādya | deha-nyāso nāti-cirān-mato me na cāti-tūrṇaṁ savitādyayāti ||
பீஷ்மர் கூறினார்— “இன்று என் வலிமை மீண்டுள்ளது; என் கேள்வி, பேச்சு, மனம், இரு கண்களும் நிலைத்துள்ளன; என் அறிவும் தூய்மையடைந்து தெளிவாக உள்ளது. ஆகவே இந்த உடலை விட்டு விலகும் நேரம் இனி தொலைவில் இல்லை என எண்ணுகிறேன். ஆயினும் இன்று சூரியன் மிகுந்த அவசரத்துடன் நகர்வதில்லை.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma frames death as deha-nyāsa—an intentional laying down of the body—highlighting composure, purified understanding, and awareness of time as marks of a dharmic end.
Bhishma observes that his faculties—strength, senses, speech, mind, and clear knowledge—have gathered and stabilized, which he takes as a sign that his departure is near; he also notes the Sun’s pace, implying attention to the auspicious timing of his final moment.