Shloka 60
अध्याय १६ — शङ्कर-उमा-वरदानम् तथा तण्डि-स्तुतिः (Śaṅkara–Umā Boon-Granting and Taṇḍi’s Hymn)
यह तुष्टि, यह सिद्धि, यह श्रुति, यह स्मृति, भक्तोंकी यह अध्यात्मगति तथा ज्ञानी पुरुषोंकी यह अक्षय प्राप्ति (पुनरावृत्तिरहित मोक्षलाभ) आप ही हैं ।।
yā tuṣṭiḥ yā siddhiḥ yā śrutiḥ yā smṛtiḥ bhaktānām iyam adhyātmagatiḥ tathā jñānināṃ iyam akṣayaprāptiḥ (punarāvṛttirahitaḥ mokṣalābhaḥ) tvam eva asi || yajatāṃ kāmayānānāṃ mūrkhaiḥ vipuladakṣiṇaiḥ | yā gatiḥ yajñaśīlānāṃ sā gatiḥ tvam na saṃśayaḥ ||
வாயுதேவர் கூறினார்— நீயே அந்தத் திருப்தி; நீயே அந்தச் சித்தி; நீயே ஸ்ருதியின் அதிகாரம்; நீயே ஸ்ம்ருதியின் வலிமை. பக்தர்களின் ஆத்மிக இலக்கு நீயே; ஞானிகளின் அழியாதப் பெறுபேறு—மீளாத மோக்ஷம்—நீயே. மேலும் ஆசையுடன், பெரும் தக்ஷிணைகளோடு யாகம் செய்பவர்களுக்கு, யாகநிஷ்டர்களால் எட்டப்படும் இலக்கு எதுவோ—அந்த இலக்கும் நிச்சயமாக நீயே.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
All religious goods—ritual merit, scriptural authority, memory of dharma, devotional progress, and the wise person’s liberation—ultimately culminate in the Supreme; even desire-driven sacrifice reaches its true ‘end’ only in Him.
Vāyu-deva is praising and identifying the ultimate divine principle as the source and destination of multiple paths—yajña (ritual), bhakti (devotion), and jñāna (knowledge)—asserting that every ‘gati’ or final outcome is, in truth, that very Lord.