Shloka 70
आचारप्रशंसा
Praise of Ācāra as the Basis of Longevity, Fame, and Prosperity
शिर:स्नातस्तु तैलैश्व नांगं किंचिदपि स्पृशेत् । तिलसृष्टं न चाश्नीयात् तथास्यायुर्न रिष्यते
śiraḥ-snātastu tailaiś ca nāṅgaṃ kiñcid api spṛśet | tila-sṛṣṭaṃ na cāśnīyāt tathāsyāyur na riṣyate ||
பீஷ்மர் கூறினார்—தலையை குளிப்பாட்டி எண்ணெய் தடவிய பின், அதே கையால் உடலின் பிற அங்கங்களைத் தொடக்கூடாது; எள்ளால் செய்யப்பட்ட உணவுகளையும் உண்ணக் கூடாது. இவ்வாறு கட்டுப்பாடு காத்தால் ஆயுள் குறையாது.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches regulated personal conduct (ācāra) connected with purity: after oiling the head post-bath, one should avoid touching other body parts with the same hand and avoid eating sesame-based preparations; such discipline is said to protect one’s longevity.
In the Anuśāsana Parva’s dharma-instruction setting, Bhīṣma continues giving Yudhiṣṭhira practical rules of daily conduct and ritual hygiene, presenting them as observances that support health, order, and the maintenance of life.