Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

आचारप्रशंसा

Praise of Ācāra as the Basis of Longevity, Fame, and Prosperity

अक्रोधन: सत्यवादी भूतानामविहिंसक: । अनसूयुरजिद्दाश्व शतं वर्षाणि जीवति

பீஷ்மர் கூறினார்—கோபமற்றவர், உண்மை பேசுபவர், எல்லா உயிர்களிடமும் அஹிம்சை கடைப்பிடிப்பவர், குற்றம் தேடாதவர், வஞ்சகமற்றவர்—நூறு ஆண்டுகள் வாழ்வார். அவர் மனக்கட்டுப்பாட்டுடன் காலை மாலையே உண்பார்; இடைவேளைகளில் உண்ணார். வலுக்கட்டாயமாக (அநியாய முறையில்) உண்பதில்லை; பிறரின் சிராத்த அன்னத்தையும் ஏற்கமாட்டார்.

अक्रोधनःfree from anger
अक्रोधनः:
Karta
TypeAdjective
Rootअक्रोधन (अ- + क्रोधन)
FormMasculine, Nominative, Singular
सत्यवादीtruth-speaking
सत्यवादी:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्यवादिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
भूतानाम्of living beings
भूतानाम्:
Sampradana
TypeNoun
Rootभूत
FormNeuter, Genitive, Plural
अविहिंसकःnon-violent (not harming)
अविहिंसकः:
Karta
TypeAdjective
Rootअविहिंसक (अ- + विहिंसक)
FormMasculine, Nominative, Singular
अनसूयुःfree from envy/censure
अनसूयुः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनसूयु (अ- + असूयु)
FormMasculine, Nominative, Singular
अजिद्दाश्वunclear reading; possibly 'un-deceitful/guileless' (textual issue)
अजिद्दाश्व:
Karta
TypeAdjective
Rootअजिद्दाश्व (पाठभेद/अस्पष्ट)
FormMasculine, Nominative, Singular
शतम्a hundred
शतम्:
Karma
TypeNoun
Rootशत
FormNeuter, Accusative, Singular
वर्षाणिyears
वर्षाणि:
Karma
TypeNoun
Rootवर्ष
FormNeuter, Accusative, Plural
जीवतिlives
जीवति:
Karta
TypeVerb
Rootजीव्
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
सायम्in the evening
सायम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसायम्
प्रातःin the morning
प्रातः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootप्रातः
and
:
TypeIndeclinable
Root
भुञ्जीतshould eat/partake
भुञ्जीत:
Karta
TypeVerb
Rootभुज्
FormOptative, 3rd, Singular, Parasmaipada
not
:
TypeIndeclinable
Root
अन्तरालेin between (at intermediate times)
अन्तराले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअन्तराल
FormNeuter, Locative, Singular
समाहितःcomposed, self-controlled
समाहितः:
Karta
TypeAdjective
Rootसमाहित (सम्-आ-धा + क्त)
FormMasculine, Nominative, Singular
वालेनwith hair / by means of hair (reading uncertain in context)
वालेन:
Karana
TypeNoun
Rootवाल
FormMasculine, Instrumental, Singular
तुbut
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
not
:
TypeIndeclinable
Root
भुञ्जीतshould eat/partake
भुञ्जीत:
Karta
TypeVerb
Rootभुज्
FormOptative, 3rd, Singular, Parasmaipada
परश्राद्धम्another's śrāddha (funeral offering/rite)
परश्राद्धम्:
Karma
TypeNoun
Rootपरश्राद्ध
FormNeuter, Accusative, Singular
तथाlikewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
and
:
TypeIndeclinable
Root

भीष्म उवाच