Adhyaya 24

Verse 1

मैत्रेय उवाच निर्वेदवादिनीमेवं मनोर्दुहितरं मुनि: । दयालु: शालिनीमाह शुक्लाभिव्याहृतं स्मरन् ॥ १ ॥

மைத்ரேயர் கூறினார்—இவ்வாறு வைராக்யம் நிறைந்த சொற்கள் பேசும், மனுவின் புகழத்தக்க மகள் தேவஹூதியிடம், விஷ்ணுவின் வாக்கை நினைத்து, கருணையுள்ள முனி கர்தமர் இவ்வாறு பதிலளித்தார்।

Verse 2

ऋषिरुवाच मा खिदो राजपुत्रीत्थमात्मानं प्रत्यनिन्दिते । भगवांस्तेऽक्षरो गर्भमदूरात्सम्प्रपत्स्यते ॥ २ ॥

ரிஷி கூறினார்—அரசகுமாரியே, உன்னைப் பற்றி மனம் தளராதே; நீ குற்றமற்றவள், புகழத்தக்கவள். அச்யுதனான பரமபுருஷன் விரைவில் உன் கர்ப்பத்தில் மகனாகப் பிரவேசிப்பான்.

Verse 3

धृतव्रतासि भद्रं ते दमेन नियमेन च । तपोद्रविणदानैश्च श्रद्धया चेश्वरं भज ॥ ३ ॥

நீ புனித விரதங்களை ஏற்றுள்ளாய்; உனக்கு நன்மை உண்டாகுக. ஆகவே இந்திரியக் கட்டுப்பாடு, நியமங்கள், தவம், மற்றும் பொருள் தானம் ஆகியவற்றால், பக்திச் சிரத்தையுடன் இறைவனை வழிபடு.

Verse 4

स त्वयाराधित: शुक्लो वितन्वन्मामकंयश: । छेत्ता ते हृदयग्रन्थिमौदर्यो ब्रह्मभावन: ॥ ४ ॥

நீ வழிபட்ட அந்த பரமத் தூய பகவான் என் புகழை விரிவாக்குவார்; பெருந்தன்மையுடன் பிரம்மஞானம் போதித்து, மகனாக வந்து உன் இதயக் கட்டை (கிரந்தி) அறுப்பார்.

Verse 5

मैत्रेय उवाच देवहूत्यपि संदेशं गौरवेण प्रजापते: । सम्यक् श्रद्धाय पुरुषं कूटस्थमभजद्गुरुम् ॥ ५ ॥

ஸ்ரீ மைத்ரேயர் கூறினார்—பிரஜாபதி கர்தமரின் செய்தியை தேவஹூதி மிகுந்த மரியாதையுடனும் முழு சிரத்தையுடனும் ஏற்றாள்; அனைவரின் இதயத்திலும் நிலைபெற்ற கூடஸ்தனான ஜகத்குரு பரமபுருஷனை வழிபடத் தொடங்கினாள்.

Verse 6

तस्यां बहुतिथे काले भगवान्मधुसूदन: । कार्दमं वीर्यमापन्नो जज्ञेऽग्निरिव दारुणि ॥ ६ ॥

பல ஆண்டுகள் கழிந்த பின், மதுசூதனனாகிய பரமபகவான் கர்தமரின் வீரியத்தில் பிரவேசித்து தேவஹூதியின் கர்ப்பத்தில் தோன்றினார்; யாகத்தில் மரத்திலிருந்து தீ எழுவது போல.

Verse 7

अवादयंस्तदा व्योम्नि वादित्राणि घनाघना: । गायन्ति तं स्म गन्धर्वा नृत्यन्त्यप्सरसो मुदा ॥ ७ ॥

அப்போது வானில் கனமழை மேகங்கள் போல தேவர்கள் இசைக்கருவிகளை ஒலிக்கச் செய்தனர்; கந்தர்வர்கள் ஆண்டவனின் மகிமையைப் பாடினர்; அப்சரஸ்கள் பேரானந்தத்தில் நடனமாடினர்.

Verse 8

पेतु: सुमनसो दिव्या: खेचरैरपवर्जिता: । प्रसेदुश्च दिश: सर्वा अम्भांसि च मनांसि च ॥ ८ ॥

பகவான் அவதரித்த வேளையில் ஆகாயத்தில் சுதந்திரமாகச் சஞ்சரித்த தேவர்கள் தெய்வீக மலர்களை மழையெனப் பொழிந்தனர். எல்லாத் திசைகளும், எல்லா நீர்களும், அனைவரின் மனங்களும் மிகுந்த திருப்தியடைந்தன.

Verse 9

तत्कर्दमाश्रमपदं सरस्वत्या परिश्रितम् । स्वयम्भू: साकमृषिभिर्मरीच्यादिभिरभ्ययात् ॥ ९ ॥

அப்போது சுயம்பூ பிரம்மா, மரீசி முதலிய முனிவர்களுடன், சரஸ்வதி நதியால் சூழப்பட்ட கர்தம முனிவரின் ஆசிரமத்திற்குச் சென்றார்.

Verse 10

भगवन्तं परं ब्रह्म सत्त्वेनांशेन शत्रुहन् । तत्त्वसंख्यानविज्ञप्‍त्यै जातं विद्वानज: स्वराट् ॥ १० ॥

எதிரியை வென்றவனே! பிறவியற்ற, அறிவைப் பெறுவதில் பெரும்பாலும் சுயாதீனமான பிரம்மா, தேவஹூதியின் கர்ப்பத்தில் தூய சத்த்வ குணத்தின் அங்கமாக பரப்ரஹ்மமான பகவானின் ஒரு பகுதி, சாங்க்ய-யோகமெனும் முழுமையான தத்துவஞானத்தை விளக்குவதற்காக அவதரித்தார் என்று உணர்ந்தார்.

Verse 11

सभाजयन् विशुद्धेन चेतसा तच्चिकीर्षितम् । प्रहृष्यमाणैरसुभि: कर्दमं चेदमभ्यधात् ॥ ११ ॥

பின்னர் பிரம்மா தூய உள்ளத்துடன், மகிழ்ந்த உணர்வுகளுடன், அவதாரக் காரியத்தை நிறைவேற்ற விரும்பிய பகவானை வணங்கி, கர்தமரிடமும் (தேவஹூதியிடமும்) இவ்வாறு உரைத்தார்.

Verse 12

ब्रह्मोवाच त्वया मेऽपचितिस्तात कल्पिता निर्व्यलीकत: । यन्मे सञ्जगृहे वाक्यं भवान्मानद मानयन् ॥ १२ ॥

பிரம்மா கூறினார்: அன்பு மகனே கர்தமா! நீ எந்த வஞ்சகமும் இன்றி என் வார்த்தைகளை மரியாதையுடன் ஏற்றுக்கொண்டாய்; அதனால் நீ என்னை முறையாகப் போற்றினாய். நான் கூறிய உத்தரவுகளை நீ நிறைவேற்றி என்னை மதித்தாய்.

Verse 13

एतावत्येव शुश्रूषा कार्या पितरि पुत्रकै: । बाढमित्यनुमन्येत गौरवेण गुरोर्वच: ॥ १३ ॥

மகன்கள் தந்தைக்கு இவ்வளவு அளவிலேயே சேவை செய்ய வேண்டும். தந்தை அல்லது குருவின் ஆணையை மரியாதையுடன் ‘ஆம், ஐயா’ என்று ஏற்க வேண்டும்.

Verse 14

इमा दुहितर: सत्यस्तव वत्स सुमध्यमा: । सर्गमेतं प्रभावै: स्वैर्बृंहयिष्यन्त्यनेकधा ॥ १४ ॥

அன்புக் குழந்தையே, உன் மெலிந்த இடுப்புடைய மகள்கள் நிச்சயமாக மிகுந்த சத்தியமும் கற்பும் உடையவர்கள். தங்கள் தங்கள் சந்ததியால் இச்சிருஷ்டியை பலவிதமாக விரிவாக்குவார்கள்.

Verse 15

अतस्त्वमृषिमुख्येभ्यो यथाशीलं यथारुचि । आत्मजा: परिदेह्यद्य विस्तृणीहि यशो भुवि ॥ १५ ॥

ஆகையால் இன்று உன் மகள்களை அவரவர் இயல்பும் விருப்பமும் பொருந்துமாறு தலைசிறந்த முனிவர்களுக்கு அளித்து, உலகமெங்கும் உன் புகழை விரிவாக்கு.

Verse 16

वेदाहमाद्यं पुरुषमवतीर्णं स्वमायया । भूतानां शेवधिं देहं बिभ्राणं कपिलं मुने ॥ १६ ॥

ஓ கர்தமா, ஆதிப் புருஷோத்தமன் தன் உள்மாயையால் அவதரித்து வந்திருப்பதை நான் அறிவேன். அவர் உயிர்களுக்கு வேண்டிய அனைத்தையும் அருள்பவர்; இப்போது கபில முனிவரின் உடலைத் தாங்கியுள்ளார்.

Verse 17

ज्ञानविज्ञानयोगेन कर्मणामुद्धरन् जटा: । हिरण्यकेश: पद्माक्ष: पद्ममुद्रापदाम्बुज: ॥ १७ ॥

சாஸ்திர ஞானமும் அதன் நடைமுறை விஞ்ஞான-யோகமும் கொண்டு, பொன்னிறக் கூந்தலுடனும் தாமரைப் போன்ற கண்களுடனும் தாமரைச் சின்னம் தாங்கிய பாதத் தாமரையுடனும் விளங்கும் கபில முனிவர், இவ்வுலகில் கர்ம ஆசையின் ஆழ்ந்த வேர்களைப் பறித்தெடுப்பார்.

Verse 18

एष मानवि ते गर्भं प्रविष्ट: कैटभार्दन: । अविद्यासंशयग्रन्थिं छित्त्वा गां विचरिष्यति ॥ १८ ॥

மனுவின் மகளே தேவஹூதி! கைடபனை வதைத்த அதே பரமபுருஷன் இப்போது உன் கருவில் புகுந்துள்ளார். அவர் அறியாமை, சந்தேகத்தின் முடிச்சுகளை அறுத்து உலகமெங்கும் உலாவுவார்.

Verse 19

अयं सिद्धगणाधीश: साङ्ख्याचार्यै: सुसम्मत: । लोके कपिल इत्याख्यां गन्ता ते कीर्तिवर्धन: ॥ १९ ॥

உன் மகன் সিদ্ধர்களின் தலைவனாவான். சாங்க்ய ஞானத்தைப் பரப்பும் ஆசாரியர்கள் அவரை ஏற்றுக்கொள்வர்; உலகில் ‘கபில’ என்ற நாமத்தால் புகழ்பெற்று உன் கீர்த்தியை உயர்த்துவான்.

Verse 20

मैत्रेय उवाच तावाश्वास्य जगत्स्रष्टा कुमारै: सहनारद: । हंसो हंसेन यानेन त्रिधामपरमं ययौ ॥ २० ॥

ஸ்ரீமைத்ரேயர் கூறினார்—இவ்வாறு அவர்களை ஆறுதல் கூறிய பின், ‘ஹம்ஸ’ என அழைக்கப்படும் உலகஸ்ருஷ்டிகரன் பிரம்மா, நான்கு குமாரர்களும் நாரதரும் உடன், ஹம்ஸ வாகனத்தில் ஏறி மூன்று லோகங்களின் உச்சமான பரம தாமத்திற்குச் சென்றார்.

Verse 21

गते शतधृतौ क्षत्त: कर्दमस्तेन चोदित: । यथोदितं स्वदुहितृ: प्रादाद्विश्वसृजां तत: ॥ २१ ॥

ஓ க்ஷத்தா (விதுரா)! சதத்ருதி பிரம்மா புறப்பட்ட பின், அவர் ஆணைப்படி கர்தம முனி கூறியபடியே தன் ஒன்பது மகள்களை உலகில் சந்ததியைப் பெருக்கும் ஒன்பது மகரிஷிகளுக்குக் கொடுத்தார்.

Verse 22

मरीचये कलां प्रादादनसूयामथात्रये । श्रद्धामङ्गिरसेऽयच्छत्पुलस्त्याय हविर्भुवम् ॥ २२ ॥ पुलहाय गतिं युक्तां क्रतवे च क्रियां सतीम् । ख्यातिं च भृगवेऽयच्छद्वसिष्ठायाप्यरुन्धतीम् ॥ २३ ॥

கர்தம முனி தன் மகள் கலாவை மரீசிக்கு, அனசூயாவை அத்ரிக்கு, ஸ்ரத்தாவை அங்கிரஸுக்கு, ஹவிர்பூவை புலஸ்த்யருக்கு அளித்தார். கதியை புலஹருக்கு, கற்புடைய கிரியையை க்ரதுவுக்கு, க்யாதியை ப்ருகுவுக்கு, அருந்ததியை வசிஷ்டருக்கு அர்ப்பணித்தார்.

Verse 23

मरीचये कलां प्रादादनसूयामथात्रये । श्रद्धामङ्गिरसेऽयच्छत्पुलस्त्याय हविर्भुवम् ॥ २२ ॥ पुलहाय गतिं युक्तां क्रतवे च क्रियां सतीम् । ख्यातिं च भृगवेऽयच्छद्वसिष्ठायाप्यरुन्धतीम् ॥ २३ ॥

கர்தம முனி தன் மகள் கலாவை மரீசிக்கு, அனசூயையை அத்ரிக்கு அளித்தார். ஸ்ரத்தையை அங்கிரஸுக்கு, ஹவிர்பூவை புலஸ்த்யருக்கு ஒப்படைத்தார். கதியை புலஹருக்கு, பத்தினி நெறியுடைய கிரியையை கிரதுவுக்கு, க்யாதியை ப்ருகுவுக்கு, அருந்ததியை வசிஷ்டருக்கு அளித்தார்.

Verse 24

अथर्वणेऽददाच्छान्तिं यया यज्ञो वितन्यते । विप्रर्षभान् कृतोद्वाहान् सदारान् समलालयत् ॥ २४ ॥

அதர்வருக்கு அவர் சாந்தியை அளித்தார்; அவளால் யாகங்கள் முறையாக விரிந்து நிறைவேறுகின்றன. இவ்வாறு முதன்மை பிராமணர்களின் திருமணங்களை நடத்தி, அவர்களை அவர்களின் மனைவியருடன் பேணிப் பாதுகாத்தார்.

Verse 25

ततस्त ऋषय: क्षत्त कृतदारा निमन्‍त्र्‍य तम् । प्रातिष्ठन्नन्दिमापन्ना: स्वं स्वमाश्रममण्डलम् ॥ २५ ॥

ஓ க்ஷத்தா (விதுரா), திருமணம் முடிந்த அந்த ரிஷிகள் கர்தமரிடம் விடைபெற்று, மகிழ்ச்சியால் நிறைந்து, தத்தம் ஆசிரம வளாகங்களுக்கு புறப்பட்டுச் சென்றனர்.

Verse 26

स चावतीर्णं त्रियुगमाज्ञाय विबुधर्षभम् । विविक्त उपसङ्गम्य प्रणम्य समभाषत ॥ २६ ॥

தேவர்களில் முதன்மையான திரியுகன், ஸ்ரீ விஷ்ணு அவதரித்ததை கர்தம முனி அறிந்தபோது, அவர் தனிமையான இடத்தில் அவரை அணுகி, வணங்கி, இவ்வாறு உரைத்தார்.

Verse 27

अहो पापच्यमानानां निरये स्वैरमङ्गलै: । कालेन भूयसा नूनं प्रसीदन्तीह देवता: ॥ २७ ॥

கர்தம முனி கூறினார்— அஹோ! தங்கள் துஷ்கர்மங்களால் பொருள் பந்தத்தில் சிக்கி நரகத்தில் வேதனைப்படும் உயிர்களின் மீது, நீண்ட காலத்திற்குப் பின், இவ்வுலகத் தேவர்கள் நிச்சயமாக प्रसன்னமடைந்துள்ளனர்.

Verse 28

बहुजन्मविपक्‍वेन सम्यग्योगसमाधिना । द्रष्टुं यतन्ते यतय: शून्यागारेषु यत्पदम् ॥ २८ ॥

பல பிறவிகளின் பரிபக்வ சாதனையாலும் முழுமையான யோக சமாதியாலும், யோகிகள் தனிமையான இடங்களில் பரமபுருஷனின் தாமரைத் திருவடிகளைத் தரிசிக்க முயல்கிறார்கள்।

Verse 29

स एव भगवानद्य हेलनं नगणय्य न: । गृहेषु जातो ग्राम्याणां य: स्वानां पक्षपोषण: ॥ २९ ॥

எங்களைப் போன்ற சாதாரண இல்லறத்தாரின் அலட்சியத்தையும் கணக்கில் கொள்ளாமல், அதே பகவான் இன்று எங்கள் வீட்டில் அவதரித்தார்; தம் பக்தர்களைத் தாங்கி வளர்ப்பதற்காகவே.

Verse 30

स्वीयं वाक्यमृतं कर्तुमवतीर्णोऽसि मे गृहे । चिकीर्षुर्भगवान् ज्ञानं भक्तानां मानवर्धन: ॥ ३० ॥

கர்தம முனி கூறினார்: பக்தர்களின் மரியாதையை உயர்த்தும் என் ஆண்டவனே, உமது வாக்கை உண்மையாக்கவும், உண்மையான ஞான மார்க்கத்தைப் பரப்பவும் என் இல்லத்தில் அவதரித்தீர்.

Verse 31

तान्येव तेऽभिरूपाणि रूपाणि भगवंस्तव । यानि यानि च रोचन्ते स्वजनानामरूपिण: ॥ ३१ ॥

பகவானே, உமக்கு பௌதிக வடிவம் இல்லையெனினும், உமக்கே உரிய எண்ணற்ற தெய்வீக வடிவங்கள் உள்ளன; அவையே உமது பரமாத்மிக ரூபங்கள், உமது பக்தர்களுக்கு இனிமையானவை.

Verse 32

त्वां सूरिभिस्तत्त्वबुभुत्सयाद्धा सदाभिवादार्हणपादपीठम् । ऐश्वर्यवैराग्ययशोऽवबोध- वीर्यश्रिया पूर्तमहं प्रपद्ये ॥ ३२ ॥

என் ஆண்டவனே, பரமத் தத்துவத்தை அறிய விரும்பும் மகரிஷிகள் எப்போதும் உமது தாமரைத் திருவடிகளை வணக்கமும் பூஜையும் பெறத் தகுந்த ஆதாரமாகக் கருதுகின்றனர். நீர் ஐஸ்வர்யம், வைராக்யம், புகழ், ஞானம், வீரியம், அழகு ஆகியவற்றால் நிறைந்தவர்; ஆகவே நான் உமது திருவடிகளில் சரணடைகிறேன்.

Verse 33

परं प्रधानं पुरुषं महान्तं कालं कविं त्रिवृतं लोकपालम् । आत्मानुभूत्यानुगतप्रपञ्चं स्वच्छन्दशक्तिं कपिलं प्रपद्ये ॥ ३३ ॥

நான் பரம புருஷோத்தமனாகிய பகவான் கபிலரிடம் சரணடைகிறேன்—அவர் சுயாதீன சக்தியுடைய பரமன்; பிரதானம் (பிரகృతి) மற்றும் காலத்தின் ஆண்டவன்; மும்முகுணங்களால் இயங்கும் உலகங்களின் பாதுகாவலன்; பிரளயத்திற்குப் பின் அனைத்துப் பிரபஞ்சத்தையும் தன்னுள் லயப்படுத்துபவன்।

Verse 34

आ स्माभिपृच्छेऽद्य पतिं प्रजानां त्वयावतीर्णर्ण उताप्तकाम: । परिव्रजत्पदवीमास्थितोऽहं चरिष्ये त्वां हृदि युञ्जन् विशोक: ॥ ३४ ॥

உயிர்களின் ஆண்டவரே! இன்று உம்மிடம் நான் ஒரு வேண்டுகோள் செய்கிறேன். நீர் என்னை பித்ருக் கடனிலிருந்து விடுவித்து, என் ஆசைகளை நிறைவேற்றினீர்; ஆகவே நான் பரிவ்ராஜகப் பாதையை ஏற்று, இல்லறத்தைத் துறந்து, இதயத்தில் உம்மைத் தியானித்து, துயரமின்றி அலைவேன்.

Verse 35

श्री भगवानुवाच मया प्रोक्तं हि लोकस्य प्रमाणं सत्यलौकिके । अथाजनि मया तुभ्यं यदवोचमृतं मुने ॥ ३५ ॥

ஸ்ரீ பகவான் கபிலர் கூறினார்: உலக மக்களுக்கு என் வாக்கு—நேரடியாகவோ அல்லது சாஸ்திரங்களில் வருவதாகவோ—எல்லாவிதத்திலும் பிரமாணம். முனிவரே! ‘நான் உன் மகனாகப் பிறப்பேன்’ என்று முன்பு உனக்குச் சொன்ன உண்மையை நிறைவேற்றவே நான் அவதரித்தேன்.

Verse 36

एतन्मे जन्म लोकेऽस्मिन्मुमुक्षूणां दुराशयात् । प्रसंख्यानाय तत्त्वानां सम्मतायात्मदर्शने ॥ ३६ ॥

இந்த உலகில் என் அவதாரம் குறிப்பாக முக்தியை நாடும் முமுக்ஷுக்களுக்காக—அவசியமற்ற பொருட் ஆசைகளின் கட்டிலிருந்து விடுதலை விரும்புவோருக்காக—ஆத்மதரிசனத்திற்கு மிக மதிக்கப்படும் சாங்க்யத்தின் படி தத்துவங்களை விளக்கி எண்ணிப் பகுப்பதற்காகவே.

Verse 37

एष आत्मपथोऽव्यक्तो नष्ट: कालेन भूयसा । तं प्रवर्तयितुं देहमिमं विद्धि मया भृतम् ॥ ३७ ॥

ஆத்மசாக்ஷாத்காரத்தின் இந்தப் பாதை நுண்ணியதும் புரிதற்கு கடினமுமானதும்; நீண்ட கால ஓட்டத்தில் அது மறைந்துவிட்டது. அதை மீண்டும் நிலைநாட்டவே நான் இந்தக் கபில உடலை ஏற்றேன் என்று அறிந்துகொள்.

Verse 38

गच्छ कामं मयापृष्टो मयि संन्यस्तकर्मणा । जित्वा सुदुर्जयं मृत्युममृतत्वाय मां भज ॥ ३८ ॥

என் அனுமதியுடன் நீ விரும்பியபடி செல்; உன் செயல்கள் அனைத்தையும் எனக்கே அர்ப்பணித்து நட. வெல்ல இயலாத மரணத்தை வென்று அமரத்துவத்திற்காக என்னை வழிபடு.

Verse 39

मामात्मानं स्वयंज्योति: सर्वभूतगुहाशयम् । आत्मन्येवात्मना वीक्ष्य विशोकोऽभयमृच्छसि ॥ ३९ ॥

உன் உள்ளத்திலேயே, உன் அறிவால், எல்லா உயிர்களின் இதயக் குகையில் உறையும் தன்னொளி பரமாத்மனாகிய என்னை நீ எப்போதும் காண்பாய். அப்போது நீ துயரும் அச்சமும் அற்ற நிலையை அடைவாய்.

Verse 40

मात्र आध्यात्मिकीं विद्यां शमनीं सर्वकर्मणाम् । वितरिष्ये यया चासौ भयं चातितरिष्यति ॥ ४० ॥

என் தாய்க்கும் இந்த ஆத்யாத்மிக ஞானத்தை நான் அளிப்பேன்; அது எல்லா கர்மவினை விளைவுகளையும் அமைதிப்படுத்தும். அதனால் அவளும் நிறைவு, ஆத்மசாக்ஷாத்காரம் பெற்று பொருட்பயத்தைத் தாண்டுவாள்.

Verse 41

मैत्रेय उवाच एवं समुदितस्तेन कपिलेन प्रजापति: । दक्षिणीकृत्य तं प्रीतो वनमेव जगाम ह ॥ ४१ ॥

ஸ்ரீ மைத்ரேயர் கூறினார்—இவ்வாறு மகன் கபிலனால் முழுமையாக உபதேசிக்கப்பட்ட பின், பிரஜாபதி கர்தம முனி மனம் அமைதியடைந்து மகிழ்ந்து அவரை வலம் வந்து உடனே வனத்திற்குச் சென்றார்.

Verse 42

व्रतं स आस्थितो मौनमात्मैकशरणो मुनि: । नि:सङ्गो व्यचरत्क्षोणीमनग्निरनिकेतन: ॥ ४२ ॥

முனி கர்தமர் மௌன விரதத்தை ஏற்று, பரமபுருஷனையே ஒரே சரணமாகக் கொண்டு அவரைத் தியானித்தார். பற்றற்றவராய் சந்நியாசி போல் பூமியெங்கும் உலாவினார்—அக்னியுடனும் இல்லத்துடனும் தொடர்பின்றி.

Verse 43

मनो ब्रह्मणि युञ्जानो यत्तत्सदसत: परम् । गुणावभासे विगुण एकभक्त्यानुभाविते ॥ ४३ ॥

அவன் மனத்தை பரப்ரஹ்மமான பரமபுருஷோத்தம பகவானில் நிலைநிறுத்தினான்; அவர் காரண-காரியத்திற்கும் அப்பாற்பட்டவர், மும்முகுணங்களை வெளிப்படுத்தியும் அவற்றைக் கடந்தவர், அநன்ய பக்தியால் மட்டுமே அனுபவிக்கப்படுபவர்।

Verse 44

निरहंकृतिर्निर्ममश्च निर्द्वन्द्व: समद‍ृक् स्वद‍ृक् । प्रत्यक्प्रशान्तधीर्धीर: प्रशान्तोर्मिरिवोदधि: ॥ ४४ ॥

இவ்வாறு அவன் மெதுவாக அகங்காரமும் மமகாரமும் அற்றவனானான். இருமைகளால் கலங்காதவன், அனைவரையும் சமமாக நோக்கும் சமதரிசி, தன் ஆத்மாவையும் உணர்ந்தான். அவன் புத்தி உள்ளே திரும்பி, அலைகளற்ற கடல்போல் முற்றிலும் அமைதியானது।

Verse 45

वासुदेवे भगवति सर्वज्ञे प्रत्यगात्मनि । परेण भक्तिभावेन लब्धात्मा मुक्तबन्धन: ॥ ४५ ॥

இவ்வாறு அனைத்தையும் அறியும், அனைவருள்ளும் உள்ள பரமாத்மாவான பகவான் வாசுதேவனில் உயர்ந்த பக்தி-பாவத்துடன் நிலைபெற்று, அவன் ஆத்மசித்தியை அடைந்து பந்தங்களிலிருந்து விடுதலை பெற்றான்।

Verse 46

आत्मानं सर्वभूतेषु भगवन्तमवस्थितम् । अपश्यत्सर्वभूतानि भगवत्यपि चात्मनि ॥ ४६ ॥

அவன் பகவான் எல்லா உயிர்களின் இதயத்திலும் அமர்ந்திருப்பதை கண்டான்; மேலும் எல்லா உயிர்களும் பகவானிலும் ஆத்மாவிலும் நிலைத்திருப்பதையும் கண்டான்।

Verse 47

इच्छाद्वेषविहीनेन सर्वत्र समचेतसा । भगवद्भक्तियुक्तेन प्राप्ता भागवती गति: ॥ ४७ ॥

ஆசையும் வெறுப்பும் அற்றவனாய், எங்கும் சமச்சித்தனாய், கலங்கமற்ற பகவத்-பக்தியில் இணைந்திருந்த கர்தம முனி இறுதியில் பகவதீ கதியை—பகவானின் தாமத்திற்குத் திரும்பும் பாதையை—அடைந்தார்।