Srimad Bhagavatam — Navama Skandha, Shloka 7
Genealogies from Yayāti’s Sons to the Yadu Dynasty; Romapāda–Ṛṣyaśṛṅga; Kārtavīryārjuna; and the Rise of Yādava Branches
सुतो धर्मरथो यस्य जज्ञे चित्ररथोऽप्रजा: । रोमपाद इति ख्यातस्तस्मै दशरथ: सखा ॥ ७ ॥ शान्तां स्वकन्यां प्रायच्छदृष्यशृङ्ग उवाह याम् । देवेऽवर्षति यं रामा आनिन्युर्हरिणीसुतम् ॥ ८ ॥ नाट्यसङ्गीतवादित्रैर्विभ्रमालिङ्गनार्हणै: । स तु राज्ञोऽनपत्यस्य निरूप्येष्टिं मरुत्वते ॥ ९ ॥ प्रजामदाद् दशरथो येन लेभेऽप्रजा: प्रजा: । चतुरङ्गो रोमपादात् पृथुलाक्षस्तु तत्सुत: ॥ १० ॥
suto dharmaratho yasya jajñe citraratho ’prajāḥ romapāda iti khyātas tasmai daśarathaḥ sakhā
திவிரதனுக்கு தர்மரதன் மகனாகப் பிறந்தான்; தர்மரதனுக்கு சித்ரரதன் பிறந்தான்; அவன் ‘ரோமபாத’ எனப் புகழ்பெற்றான். ரோமபாதன் சந்ததியில்லாததால், அவன் நண்பன் மகாராஜ தசரதன் தன் மகள் சாந்தாவை அவனுக்குத் தத்தமாக அளித்தான்; சாந்தா ருஷ்யச்ருங்கரை மணந்தாள். தேவர்கள் மழை பொழியாதபோது, நடன-நாடக-இசை-வாத்தியங்களும் அணைப்பு-வழிபாடும் எனும் கவர்ச்சியால் ருஷ்யச்ருங்கரை வனத்திலிருந்து அழைத்து வந்து மருத்வானுக்காக யாகம் செய்ய வைத்தனர்; அவர் வந்தவுடன் மழை பெய்தது. பின்னர் ருஷ்யச்ருங்கரே சந்ததியில்லாத தசரதனுக்காக புத்திரேஷ்டி யாகம் செய்து, தசரதனுக்கு புதல்வர்கள் கிடைக்கச் செய்தார். ரோமபாதனுக்கும் ருஷ்யச்ருங்கரின் அருளால் சதுரங்கன் பிறந்தான்; சதுரங்கனால் ப்ருதுலாக்ஷன் பிறந்தான்.
FAQs
In this verse, Romapāda is identified as the well-known name of Citraratha, who is described as aprajāḥ—without sons.
This verse states that King Daśaratha was a friend (sakhā) of Romapāda, linking the Ramāyaṇa-era king to the Bhagavatam’s dynastic narration.
The verse reminds readers that worldly status and lineage can be uncertain; therefore one should cultivate lasting spiritual merit (dharma and devotion) rather than relying on material continuity.