Adhyaya 56
The Syamantaka Jewel: Accusation, Recovery, and Kṛṣṇa’s Marriage to Satyabhāmā
த்வாரகா லீலையின் சூழலில் ச்யமந்தக மணியின் தெய்வீக தோற்றம், அதன் சமூகப் பெருமை, அதனால் எழும் நெறிச் சிக்கல் இவ்வத்யாயத்தில் கூறப்படுகிறது. சூரியனிடமிருந்து மணியைப் பெற்ற சத்ராஜித் செல்வ மயக்கத்தில், மணியை அரசன் உக்ரசேனரின் காவலில் வைக்க வேண்டும் என்ற ஸ்ரீகிருஷ்ணரின் வேண்டுகோளை பேராசையால் மறுத்து அபராதம் செய்கிறான். பிரசேனன் இறந்து மணியும் மறைந்தபோது, சத்ராஜித்தின் சந்தேகமும் நகர வதந்தியும் ஸ்ரீகிருஷ்ணரின் புகழை அநியாயமாகக் களங்கப்படுத்துகின்றன. சத்தியமும் தர்மமும் காக்க ஸ்ரீகிருஷ்ணர் தடத்தைத் தொடர்ந்து ஜாம்பவானின் குகையை அடைந்து தனியே நுழைகிறார்; நீண்ட போருக்குப் பின் ஜாம்பவான் அவரை விஷ்ணுவென அறிந்து ராமலீலையை நினைத்து மணியையும் தன் மகள் ஜாம்பவதியையும் அர்ப்பணிக்கிறான். ஸ்ரீகிருஷ்ணர் திரும்பி சபையில் குற்றச்சாட்டை நீக்கி மணியை சத்ராஜித்திடம் மீளளிக்கிறார். சத்ராஜித் பிராயச்சித்தமாக சத்யபாமாவையும் மணியையும் சமர்ப்பிக்க, ஸ்ரீகிருஷ்ணர் சத்யபாமாவை மணந்து மணியை ஏற்காமல் சத்ராஜித்திடமே வைத்திருக்க அனுமதிக்கிறார்—இதனால் மோதல் முடிந்து சமூக ஒற்றுமை மீள்கிறது; பின்னர் த்வாரகா நிகழ்வுகளில் சத்யபாமா மற்றும் மணியின் அரசியல் விளைவுகளுக்கான பின்னணி உருவாகிறது।
Shlokas
Verse 1
श्रीशुक उवाच सत्राजित: स्वतनयां कृष्णाय कृतकिल्बिष: । स्यमन्तकेन मणिना स्वयमुद्यम्य दत्तवान् ॥ १ ॥
ஸ்ரீசுகதேவர் கூறினார்—ஸ்ரீகிருஷ்ணருக்கு அபராதம் செய்த சத்ராஜித், அதற்குப் பரிகாரமாகத் தன் மகளையும் ச்யமந்தக மணியையும் தானே எடுத்துக் கொண்டு கிருஷ்ணருக்கு அர்ப்பணித்தான்।
Verse 2
श्रीराजोवाच सत्राजित: किमकरोद् ब्रह्मन् कृष्णस्य किल्बिष: । स्यमन्तक: कुतस्तस्य कस्माद् दत्ता सुता हरे: ॥ २ ॥
ஸ்ரீமன்னன் கூறினான்—ஓ பிராமணரே! சத்ராஜித் ஸ்ரீகிருஷ்ணருக்கு என்ன அபராதம் செய்தான்? ச்யமந்தக மணியை அவன் எங்கிருந்து பெற்றான், மேலும் ஏன் தன் மகளைக் பரமன் ஹரிக்குக் கொடுத்தான்?
Verse 3
श्रीशुक उवाच आसीत् सत्राजित: सूर्यो भक्तस्य परम: सखा । प्रीतस्तस्मै मणिं प्रादात् स च तुष्ट: स्यमन्तकम् ॥ ३ ॥
ஸ்ரீசுகர் கூறினார்—சூரியதேவன் தன் பக்தன் சத்ராஜித்தை மிகுந்த அன்புடன் பரம நண்பனெனக் கருதினான். திருப்தியடைந்து, ச்யமந்தக எனும் மணியை அவனுக்குத் தந்தான்.
Verse 4
स तं बिभ्रन् मणिं कण्ठे भ्राजमानो यथा रवि: । प्रविष्टो द्वारकां राजन् तेजसा नोपलक्षित: ॥ ४ ॥
கழுத்தில் மணியை அணிந்து சத்ராஜித் சூரியனைப் போல ஒளிர்ந்து த்வாரகையில் நுழைந்தான். ஓ அரசே, அந்த மணியின் பிரகாசத்தால் அவன் அடையாளம் காணப்படவில்லை.
Verse 5
तं विलोक्य जना दूरात्तेजसा मुष्टदृष्टय: । दीव्यतेऽक्षैर्भगवते शशंसु: सूर्यशङ्किता: ॥ ५ ॥
தூரத்திலிருந்து அவனைப் பார்த்த மக்கள் அவன் ஒளியால் கண்கள் மங்கின. அவனை சூரியதேவன் என எண்ணி, அப்போது சூதாடிக் கொண்டிருந்த பகவான் ஸ்ரீகிருஷ்ணரிடம் சென்று செய்தி கூறினர்.
Verse 6
नारायण नमस्तेऽस्तु शङ्खचक्रगदाधर । दामोदरारविन्दाक्ष गोविन्द यदुनन्दन ॥ ६ ॥
ஓ நாராயணா, உமக்கு நமஸ்காரம். சங்கு-சக்கரம்-கதை தாங்கியவரே! தாமோதரா, தாமரை கண்களையுடையவரே! கோவிந்தா, யதுநந்தனா—உமக்கு வணக்கம்.
Verse 7
एष आयाति सविता त्वां दिदृक्षुर्जगत्पते । मुष्णन् गभस्तिचक्रेण नृणां चक्षूंषि तिग्मगु: ॥ ७ ॥
ஓ ஜகத்பதே! சவிதா தேவன் உம்மை தரிசிக்க வந்தான்; தன் கூர்மையான ஒளிக்கதிர்களின் சக்கரத்தால் மக்களின் கண்களை மயக்கி மறைக்கிறான்.
Verse 8
नन्वन्विच्छन्ति ते मार्गं त्रिलोक्यां विबुधर्षभा: । ज्ञात्वाद्य गूढं यदुषु द्रष्टुं त्वां यात्यज: प्रभो ॥ ८ ॥
ஓ பிரபுவே! மூன்று உலகங்களிலும் உயர்ந்த தேவர்கள் நிச்சயமாக உம்மைத் தேடுகின்றனர். இன்று நீர் யது குலத்தில் மறைந்திருப்பதை அறிந்து, அஜன் எனப்படும் சூரியதேவன் உம்மை தரிசிக்க இங்கே வந்தான்.
Verse 9
श्रीशुक उवाच निशम्य बालवचनं प्रहस्याम्बुजलोचन: । प्राह नासौ रविर्देव: सत्राजिन्मणिना ज्वलन् ॥ ९ ॥
ஸ்ரீசுகர் கூறினார்—அந்த குழந்தையின் சொற்களை கேட்டுக் கமலக் கண்களுடைய பகவான் சிரித்து, “இவன் ரவி எனும் சூரியதேவன் அல்ல; மணியின் ஒளியால் ஜ்வலிக்கும் சத்ராஜித் தான்” என்றார்.
Verse 10
सत्राजित् स्वगृहं श्रीमत् कृतकौतुकमङ्गलम् । प्रविश्य देवसदने मणिं विप्रैर्न्यवेशयत् ॥ १० ॥
சத்ராஜித் செல்வமிகு தன் இல்லத்தில் நுழைந்து விழாவென மங்கலச் சடங்குகளைச் செய்தான். பின்னர் தகுதியான பிராமணர்களால் இல்லத் தெய்வாலயத்தில் ச்யமந்தக மணியை நிறுவச் செய்தான்.
Verse 11
दिने दिने स्वर्णभारानष्टौ स सृजति प्रभो । दुर्भिक्षमार्यरिष्टानि सर्पाधिव्याधयोऽशुभा: । न सन्ति मायिनस्तत्र यत्रास्तेऽभ्यर्चितो मणि: ॥ ११ ॥
என் பிரபுவே! அந்த மணி தினந்தோறும் எட்டு பாரம் பொன்னை உண்டாக்கியது. அது முறையாகப் பூஜிக்கப்பட்டு இருந்த இடத்தில் பஞ்சம், காலமற்ற மரணம் போன்ற அனர்த்தங்கள், பாம்புக் கடி, மன-உடல் நோய்கள், வஞ்சகர்கள் இருப்பது—இவை எதுவும் இல்லை.
Verse 12
स याचितो मणिं क्वापि यदुराजाय शौरिणा । नैवार्थकामुक: प्रादाद् याच्ञाभङ्गमतर्कयन् ॥ १२ ॥
ஒருமுறை ஷௌரி ஸ்ரீகிருஷ்ணர் யதுராஜன் உக்ரசேனருக்காக அந்த மணியை அளிக்கச் சத்ராஜித்தை வேண்டினார். ஆனால் பேராசையால் சத்ராஜித் தரவில்லை; இறைவனின் வேண்டுதலை மறுத்த பெரும் குற்றத்தை எண்ணவும் இல்லை।
Verse 13
तमेकदा मणिं कण्ठे प्रतिमुच्य महाप्रभम् । प्रसेनो हयमारुह्य मृगायां व्यचरद् वने ॥ १३ ॥
ஒருமுறை சத்ராஜித்தின் சகோதரன் பிரசேனன் அந்த மாபெரும் பிரகாசமுள்ள மணியை கழுத்தில் அணிந்து, குதிரை ஏறி காட்டில் வேட்டைக்குச் சென்றான்।
Verse 14
प्रसेनं सहयं हत्वा मणिमाच्छिद्य केशरी । गिरिं विशन् जाम्बवता निहतो मणिमिच्छता ॥ १४ ॥
ஒரு சிங்கம் பிரசேனனையும் அவன் குதிரையையும் கொன்று மணியைப் பறித்தது. ஆனால் அது மலைக் குகைக்குள் நுழைந்தபோது, மணியை விரும்பிய ஜாம்பவான் அந்தச் சிங்கத்தை கொன்றான்।
Verse 15
सोऽपि चक्रे कुमारस्य मणिं क्रीडनकं बिले । अपश्यन् भ्रातरं भ्राता सत्राजित् पर्यतप्यत ॥ १५ ॥
குகைக்குள் ஜாம்பவான் அந்த மணியைத் தன் இளைய மகனுக்குக் விளையாட்டு பொம்மையாகக் கொடுத்தான். இதற்கிடையில், சகோதரன் திரும்பாததைப் பார்த்து சத்ராஜித் மிகுந்த துயரத்தில் ஆழ்ந்தான்।
Verse 16
प्राय: कृष्णेन निहतो मणिग्रीवो वनं गत: । भ्राता ममेति तच्छ्रुत्वा कर्णे कर्णेऽजपन् जना: ॥ १६ ॥
அவன், “கழுத்தில் மணியுடன் காட்டுக்குச் சென்ற என் சகோதரனை கிருஷ்ணனே கொன்றிருக்கலாம்” என்றான். இதைக் கேட்ட மக்கள் ஒருவரின் காதில் ஒருவர் கிசுகிசுக்கத் தொடங்கினர்।
Verse 17
भगवांस्तदुपश्रुत्य दुर्यशो लिप्तमात्मनि । मार्ष्टुं प्रसेनपदवीमन्वपद्यत नागरै: ॥ १७ ॥
அந்த பழிச்சொல்லைக் கேட்ட பகவான் ஸ்ரீகிருஷ்ணர், தமது புகழில் படிந்த களங்கத்தை நீக்கத் துவாரகையின் குடிமக்களுடன் பிரசேனன் சென்ற பாதையைத் தொடர்ந்து புறப்பட்டார்।
Verse 18
हतं प्रसेनं अश्वं च वीक्ष्य केशरिणा वने । तं चाद्रिपृष्ठे निहतमृक्षेण ददृशुर्जना: ॥ १८ ॥
காட்டில் சிங்கம் கொன்ற பிரசேனனையும் அவன் குதிரையையும் அவர்கள் கண்டனர்; மேலும் மலைச்சரிவில் அந்தச் சிங்கமும் இறந்திருந்தது—அதை ரிக்ஷன் (ஜாம்பவான்) கொன்றிருந்தான்।
Verse 19
ऋक्षराजबिलं भीममन्धेन तमसावृतम् । एको विवेश भगवानवस्थाप्य बहि: प्रजा: ॥ १९ ॥
கரடி அரசனின் அச்சமூட்டும், அடர்ந்த இருளால் மூடப்பட்ட குகையின் வெளியே தம் மக்களை நிறுத்தி வைத்து, பகவான் தனியே உள்ளே நுழைந்தார்।
Verse 20
तत्र दृष्ट्वा मणिप्रेष्ठं बालक्रीडनकं कृतम् । हर्तुं कृतमतिस्तस्मिन्नवतस्थेऽर्भकान्तिके ॥ २० ॥
அங்கே பகவான் ஸ்ரீகிருஷ்ணர், மிகச் சிறந்த மணியை ஒரு குழந்தையின் விளையாட்டுப் பொருளாக மாற்றியிருப்பதை கண்டார். அதை எடுத்துச் செல்லத் தீர்மானித்து, அந்தக் குழந்தையிடம் அணைந்தார்।
Verse 21
तमपूर्वं नरं दृष्ट्वा धात्री चुक्रोश भीतवत् । तच्छ्रुत्वाभ्यद्रवत् क्रुद्धो जाम्बवान् बलिनां वर: ॥ २१ ॥
அந்த அபூர்வமான நபரைப் பார்த்ததும் செவிலி அச்சத்தில் அலறினாள். அவள் அலறலைக் கேட்ட வலிமைமிக்கவர்களில் சிறந்த ஜாம்பவான் கோபத்துடன் பகவானை நோக்கி ஓடிவந்தான்।
Verse 22
स वै भगवता तेन युयुधे स्वामिनात्मन: । पुरुषं प्राकृतं मत्वा कुपितो नानुभाववित् ॥ २२ ॥
தனது எஜமானரான பகவானின் மகிமையை அறியாமல், அவரை ஒரு சாதாரண மனிதனாக நினைத்து, ஜாம்பவான் கோபத்துடன் அவருடன் போரிடத் தொடங்கினான்.
Verse 23
द्वन्द्वयुद्धं सुतुमुलमुभयोर्विजिगीषतो: । आयुधाश्मद्रुमैर्दोर्भि: क्रव्यार्थे श्येनयोरिव ॥ २३ ॥
வெற்றி பெற வேண்டும் என்ற உறுதியுடன் இருவருக்கும் இடையே கடும் சண்டை நடந்தது. இறைச்சிக்காக சண்டையிடும் இரண்டு கழுகுகளைப் போல, அவர்கள் ஆயுதங்கள், கற்கள், மரங்கள் மற்றும் கைகளால் மோதினர்.
Verse 24
आसीत्तदष्टाविंशाहमितरेतरमुष्टिभि: । वज्रनिष्पेषपरुषैरविश्रममहर्निशम् ॥ २४ ॥
அந்தச் சண்டை இருபத்தெட்டு நாட்கள் இரவும் பகலும் ஓய்வின்றி நடந்தது. இடியைப் போன்ற கடுமையான குத்துக்களால் அவர்கள் ஒருவரையொருவர் தாக்கிக் கொண்டனர்.
Verse 25
कृष्णमुष्टिविनिष्पातनिष्पिष्टाङ्गोरुबन्धन: । क्षीणसत्त्व: स्विन्नगात्रस्तमाहातीव विस्मित: ॥ २५ ॥
கிருஷ்ணரின் குத்துக்களால் ஜாம்பவானின் உடல் நசுங்கியது, அவனது வலிமை குறைந்தது, உடல் வியர்வையால் நனைந்தது. மிகுந்த ஆச்சரியத்துடன், அவன் இறுதியில் பகவானிடம் பேசினான்.
Verse 26
जाने त्वां सर्वभूतानां प्राण ओज: सहो बलम् । विष्णुं पुराणपुरुषं प्रभविष्णुमधीश्वरम् ॥ २६ ॥
அனைத்து உயிரினங்களின் உயிர் மூச்சு, புலன், மனம் மற்றும் உடல் வலிமை நீங்களே என்பதை நான் இப்போது அறிவேன். நீங்கள் ஆதி புருஷரான விஷ்ணு, எல்லாம் வல்ல இறைவன்.
Verse 27
त्वं हि विश्वसृजां स्रष्टा सृष्टानामपि यच्च सत् । काल: कलयतामीश: पर आत्मा तथात्मनाम् ॥ २७ ॥
நீங்களே உலகத்தைப் படைக்கும் படைப்பாளர்களுக்கும் பரமப் படைப்பாளர்; படைக்கப்பட்ட அனைத்திற்கும் உள்ளார்ந்த ஆதாரத் தத்துவம் நீங்களே. அடக்குவோரையும் அடக்கும் காலன், பரமேஸ்வரன், எல்லா ஆத்மாக்களுக்கும் பரமாத்மா நீங்களே.
Verse 28
यस्येषदुत्कलितरोषकटाक्षमोक्षै- र्वर्त्मादिशत् क्षुभितनक्रतिमिङ्गलोऽब्धि: । सेतु: कृत: स्वयश उज्ज्वलिता च लङ्का रक्ष:शिरांसि भुवि पेतुरिषुक्षतानि ॥ २८ ॥
சிறிதளவு வெளிப்பட்ட கோபமிகு பக்கநோக்கால் கடலின் ஆழத்தில் இருந்த முதலைகளும் திமிங்கில மீன்களும் கலங்க, கடல் வழி விட்டான்—அவன் நீங்களே. தம் புகழை நிலைநாட்டப் பெருஞ்சேதுவை அமைத்து, லங்கையை எரித்து, அம்புகளால் ராவணனின் தலைகளை வெட்டி அவை பூமியில் விழச் செய்தவர் நீங்களே.
Verse 29
इति विज्ञातविज्ञानमृक्षराजानमच्युत: । व्याजहार महाराज भगवान् देवकीसुत: ॥ २९ ॥ अभिमृश्यारविन्दाक्ष: पाणिना शंकरेण तम् । कृपया परया भक्तं मेघगम्भीरया गिरा ॥ ३० ॥
[சுகதேவ கோஸ்வாமி கூறினார்:] அரசே, உண்மையை உணர்ந்த கரடி அரசனிடம் அச்யுதன், தேவகியின் புதல்வனான பகவான் கிருஷ்ணன் உரையாடினார். தாமரைநேத்திரன் ஆசீர்வாதம் அளிக்கும் தன் கையால் ஜாம்பவானைத் தொட்டு, பரம கருணையுடன் பக்தனிடம் மேகம்போல் ஆழமுழங்கும் குரலில் பேசினார்.
Verse 30
इति विज्ञातविज्ञानमृक्षराजानमच्युत: । व्याजहार महाराज भगवान् देवकीसुत: ॥ २९ ॥ अभिमृश्यारविन्दाक्ष: पाणिना शंकरेण तम् । कृपया परया भक्तं मेघगम्भीरया गिरा ॥ ३० ॥
[சுகதேவ கோஸ்வாமி கூறினார்:] அரசே, உண்மையை உணர்ந்த கரடி அரசனிடம் அச்யுதன், தேவகியின் புதல்வனான பகவான் கிருஷ்ணன் உரையாடினார். தாமரைநேத்திரன் ஆசீர்வாதம் அளிக்கும் தன் கையால் ஜாம்பவானைத் தொட்டு, பரம கருணையுடன் பக்தனிடம் மேகம்போல் ஆழமுழங்கும் குரலில் பேசினார்.
Verse 31
मणिहेतोरिह प्राप्ता वयमृक्षपते बिलम् । मिथ्याभिशापं प्रमृजन्नात्मनो मणिनामुना ॥ ३१ ॥
[ஸ்ரீகிருஷ்ணன் கூறினார்:] கரடிகளின் தலைவனே, இந்த மணிக்காகவே நாங்கள் உன் குகைக்கு வந்தோம். இந்த மணியால் என் மீது சுமத்தப்பட்ட பொய்யான குற்றச்சாட்டை நீக்க விரும்புகிறேன்.
Verse 32
इत्युक्त: स्वां दुहितरं कन्यां जाम्बवतीं मुदा । अर्हणार्थं स मणिना कृष्णायोपजहार ह ॥ ३२ ॥
இவ்வாறு கூறப்பட்டதும் ஜாம்பவான் மகிழ்ந்து, அர்ச்சனைக்குரிய மரியாதையாகத் தன் கன்னி ஜாம்பவதியை மணியுடன் சேர்த்து ஸ்ரீகிருஷ்ணருக்கு அர்ப்பணித்தான்।
Verse 33
अदृष्ट्वा निर्गमं शौरे: प्रविष्टस्य बिलं जना: । प्रतीक्ष्य द्वादशाहानि दु:खिता: स्वपुरं ययु: ॥ ३३ ॥
சௌரி பகவான் குகைக்குள் நுழைந்த பின் அவர் வெளியே வராததைப் பார்த்த மக்கள் பன்னிரண்டு நாட்கள் காத்திருந்து, இறுதியில் துயருடன் தங்கள் நகரத்திற்குத் திரும்பினர்।
Verse 34
निशम्य देवकी देवी रक्मिण्यानकदुन्दुभि: । सुहृदो ज्ञातयोऽशोचन् बिलात् कृष्णमनिर्गतम् ॥ ३४ ॥
தேவகி தேவி, ருக்மிணி தேவி, ஆனகதுந்துபி வாசுதேவர் மற்றும் உறவினரும் நண்பர்களும், கிருஷ்ணர் குகையிலிருந்து வெளிவரவில்லை என்று கேட்டு அனைவரும் புலம்பினர்।
Verse 35
सत्राजितं शपन्तस्ते दु:खिता द्वारकौकस: । उपतस्थुश्चन्द्रभागां दुर्गां कृष्णोपलब्धये ॥ ३५ ॥
துயருற்ற த்வாரகை வாசிகள் சத்ராஜித்தை சபித்துக்கொண்டே, கிருஷ்ணரை மீண்டும் பெறுவதற்காக சந்திரபாகா எனப்படும் துர்கா தேவியை அணுகி வழிபட்டனர்।
Verse 36
तेषां तु देव्युपस्थानात् प्रत्यादिष्टाशिषा स च । प्रादुर्बभूव सिद्धार्थ: सदारो हर्षयन् हरि: ॥ ३६ ॥
அவர்கள் தேவியை வழிபாடு முடித்ததும், தேவி அருள்வாக்கு அளித்தாள்; அச்சமயம் காரியம் நிறைவேற்றிய ஹரி ஸ்ரீகிருஷ்ணர் புதிய மனைவியுடன் தோன்றி அனைவரையும் மகிழ்வித்தார்।
Verse 37
उपलभ्य हृषीकेशं मृतं पुनरिवागतम् । सह पत्न्या मणिग्रीवं सर्वे जातमहोत्सवा: ॥ ३७ ॥
மரணத்திலிருந்து மீண்டும் வந்ததுபோல் ஹ்ருஷீகேசன் தோன்றி, புதிய மனைவியுடன், கழுத்தில் ச்யமந்தக மணியை அணிந்து வந்ததைப் பார்த்த மக்கள் அனைவரும் பேரானந்தக் கொண்டாட்டத்தில் எழுந்தனர்।
Verse 38
सत्राजितं समाहूय सभायां राजसन्निधौ । प्राप्तिं चाख्याय भगवान् मणिं तस्मै न्यवेदयत् ॥ ३८ ॥
பகவான் ஸ்ரீகிருஷ்ணர் சத்ராஜித்தை அரசசபைக்கு, அரசன் உக்ரசேனன் முன்னிலையில் அழைத்தார். அங்கே மணியை மீட்ட செய்தியை அறிவித்து, அந்த மணியை முறையாக அவனிடம் ஒப்படைத்தார்।
Verse 39
स चातिव्रीडितो रत्नं गृहीत्वावाङ्मुखस्तत: । अनुतप्यमानो भवनमगमत् स्वेन पाप्मना ॥ ३९ ॥
மிகுந்த வெட்கத்தால் தலைகுனிந்து சத்ராஜித் அந்த ரத்தினத்தை எடுத்துக்கொண்டு, தன் பாவச் செயல்களை நினைத்து வருந்தியபடி வீட்டிற்குத் திரும்பினான்।
Verse 40
सोऽनुध्यायंस्तदेवाघं बलवद्विग्रहाकुल: । कथं मृजाम्यात्मरज: प्रसीदेद् वाच्युत: कथम् ॥ ४० ॥ किं कृत्वा साधु मह्यं स्यान्न शपेद् वा जनो यथा । अदीर्घदर्शनं क्षुद्रं मूढं द्रविणलोलुपम् ॥ ४१ ॥ दास्ये दुहितरं तस्मै स्त्रीरत्नं रत्नमेव च । उपायोऽयं समीचीनस्तस्य शान्तिर्न चान्यथा ॥ ४२ ॥
தன் கடுமையான குற்றத்தை நினைத்து, ஆண்டவரின் வலிமைமிக்க பக்தர்களுடன் மோதல் ஏற்படுமோ என கலங்கிய சத்ராஜித் மனத்தில்—“என் உள்ளக் களங்கத்தை எவ்வாறு கழுவுவேன்? அச்யுதன் என்மேல் எவ்வாறு திருப்தியடைவான்? நான் என்ன செய்தால் என் நன்மை மீளும், மக்கள் என்னை குறுகிய பார்வையுடையவன், இழிவானவன், மூடன், செல்வலோபி என்று சபிக்காமல் இருப்பார்கள்? நான் என் மகளை—பெண்களில் மணியாகியவளை—மேலும் ச்யமந்தக மணியையும் ஆண்டவருக்கே அளிப்பேன்; இதுவே சரியான வழி; இதைத் தவிர அவரை அமைதிப்படுத்த வேறு வழியில்லை” என்று தீர்மானித்தான்।
Verse 41
सोऽनुध्यायंस्तदेवाघं बलवद्विग्रहाकुल: । कथं मृजाम्यात्मरज: प्रसीदेद् वाच्युत: कथम् ॥ ४० ॥ किं कृत्वा साधु मह्यं स्यान्न शपेद् वा जनो यथा । अदीर्घदर्शनं क्षुद्रं मूढं द्रविणलोलुपम् ॥ ४१ ॥ दास्ये दुहितरं तस्मै स्त्रीरत्नं रत्नमेव च । उपायोऽयं समीचीनस्तस्य शान्तिर्न चान्यथा ॥ ४२ ॥
தன் கடுமையான குற்றத்தை நினைத்து, ஆண்டவரின் வலிமைமிக்க பக்தர்களுடன் மோதல் ஏற்படுமோ என கலங்கிய சத்ராஜித் மனத்தில்—“என் உள்ளக் களங்கத்தை எவ்வாறு கழுவுவேன்? அச்யுதன் என்மேல் எவ்வாறு திருப்தியடைவான்? நான் என்ன செய்தால் என் நன்மை மீளும், மக்கள் என்னை குறுகிய பார்வையுடையவன், இழிவானவன், மூடன், செல்வலோபி என்று சபிக்காமல் இருப்பார்கள்? நான் என் மகளை—பெண்களில் மணியாகியவளை—மேலும் ச்யமந்தக மணியையும் ஆண்டவருக்கே அளிப்பேன்; இதுவே சரியான வழி; இதைத் தவிர அவரை அமைதிப்படுத்த வேறு வழியில்லை” என்று தீர்மானித்தான்।
Verse 42
सोऽनुध्यायंस्तदेवाघं बलवद्विग्रहाकुल: । कथं मृजाम्यात्मरज: प्रसीदेद् वाच्युत: कथम् ॥ ४० ॥ किं कृत्वा साधु मह्यं स्यान्न शपेद् वा जनो यथा । अदीर्घदर्शनं क्षुद्रं मूढं द्रविणलोलुपम् ॥ ४१ ॥ दास्ये दुहितरं तस्मै स्त्रीरत्नं रत्नमेव च । उपायोऽयं समीचीनस्तस्य शान्तिर्न चान्यथा ॥ ४२ ॥
தன் கடும் அபராதத்தை நினைத்து, ஆண்டவரின் வல்லமைமிக்க பக்தர்களுடன் மோதல் ஏற்படுமோ என்ற அச்சத்தால் கலங்கிய சத்ராஜித் அரசன் இவ்வாறு எண்ணினான்—“என் உள்ளக் களங்கத்தை எவ்வாறு கழுவுவேன்? அச்யுதன் எவ்வாறு என்மேல் திருப்தியடைவான்? நான் என்ன செய்தால் நன்மை பெறுவேன், மேலும் மக்கள் என்னை குறுகிய பார்வையுடையவன், கஞ்சன், மூடன், செல்வலோபி என்று சபிக்காமல் இருப்பார்கள்? நான் என் மகள்—பெண்களில் ரத்தினம்—மற்றும் ச்யாமந்தக மணியையும் ஆண்டவருக்கு அர்ப்பணிப்பேன்; இதுவே சரியான வழி, இதைத் தவிர அவரை அமைதிப்படுத்த வேறு இல்லை.”
Verse 43
एवं व्यवसितो बुद्ध्या सत्राजित् स्वसुतां शुभाम् । मणिं च स्वयमुद्यम्य कृष्णायोपजहार ह ॥ ४३ ॥
இவ்வாறு அறிவுடன் தீர்மானித்த சத்ராஜித் அரசன், தன் அழகிய மகளையும் ச்யாமந்தக மணியையும் தானே ஏற்பாடு செய்து ஸ்ரீகிருஷ்ணருக்கு சமர்ப்பித்தான்।
Verse 44
तां सत्यभामां भगवानुपयेमे यथाविधि । बहुभिर्याचितां शीलरूपौदार्यगुणान्विताम् ॥ ४४ ॥
பகவான் சத்தியபாமாவை விதிப்படி திருமணம் செய்தார். நல்லொழுக்கம், அழகு, பெருந்தன்மை முதலிய நற்குணங்களால் நிறைந்ததால் பலர் அவளை நாடியிருந்தனர்.
Verse 45
भगवानाह न मणिं प्रतीच्छामो वयं नृप । तवास्तां देवभक्तस्य वयं च फलभागिन: ॥ ४५ ॥
பகவான் கூறினார்—“அரசே! இந்த மணியை நாம் மீண்டும் ஏற்க வேண்டாம். நீ சூரியதேவனின் பக்தன்; ஆகவே இது உன்னிடமே இருக்கட்டும்; நாமும் அதன் பயனில் பங்குபெறுவோம்.”
Frequently Asked Questions
Satrājit’s offense is rooted in lobha (greed) and disregard for dharmic kingship: when Kṛṣṇa requested the Syamantaka jewel be given to King Ugrasena (the rightful Yadu ruler) for public benefit and proper custodianship, Satrājit refused. This denial, coupled with later suspicion cast upon Kṛṣṇa, becomes aparādha because it prioritizes private gain and ego over righteous order and trust in the Lord.
Kṛṣṇa undertook a fact-finding journey with citizens, locating Prasena and the horse killed by a lion, then finding the lion slain by Jāmbavān. By entering the cave, recovering the jewel, and returning with it to the royal assembly before Ugrasena and Satrājit, Kṛṣṇa established a public, verifiable chain of evidence—removing the ‘stain’ of rumor and restoring social confidence in dharma.
Jāmbavān is the famed Ṛkṣa-king (bear-king), a great devotee associated with Rāma-līlā. After battling Kṛṣṇa for twenty-eight days, his strength collapses and realization dawns: the opponent is not an ordinary man but Viṣṇu Himself—the source of all strength and the Supreme Controller. His recognition is expressed through explicit theological praise and by offering the jewel and his daughter, indicating surrender and devotion.
Satrājit, remorseful and fearing further offense and social backlash, chooses a dharmic form of atonement: offering his daughter Satyabhāmā to Kṛṣṇa along with the Syamantaka jewel. The marriage resolves the conflict relationally and politically, while the jewel functions as the catalyst that reveals greed, rumor, and the need for righteous stewardship. Notably, Kṛṣṇa declines to keep the jewel, underscoring that His aim is dharma and reputation-restoration, not wealth.