Adhyaya 42
Trivakrā’s Transformation and the Breaking of Kaṁsa’s Bow (Mathurā-līlā Prelude)
கிருஷ்ணன், பலராமன் மதுரையில் நுழையும் லீலை இவ்வத்யாயத்தில் தொடர்கிறது. அரசவீதியில் கம்சனின் மணமூட்டும் லேபனத் தயாரிப்பாளியான திரிவக்ராவை சந்தித்து, பகவான் நறுமண உங்குவெண்ட் கேட்கிறார்; அவள் மயங்கி சேவை செய்கிறாள். ஸ்ரீகிருஷ்ணன் தன் ஸ்பரிசத்தால் அவளின் கூன்தன்மையை நீக்கி நேராகச் செய்து அழகுருவம் அருள்கிறார்—தரிசனமும் ஸ்பரிசமும் தரும் தெய்வ அருளும் மாற்றும் சக்தியும் வெளிப்படும். காதல் விழித்த திரிவக்ரா அழைத்தாலும், அதர்மத்தை அழிக்கும் நோக்கில் கிருஷ்ணன் மென்மையாக ஒத்திவைக்கிறார். தொடர்ந்து வணிகர்கள் வணங்க, நகரப் பெண்கள் காதல் மயக்கமடைகின்றனர்—கோபியர் சொன்ன மதுரையின் கூட்டு ஆசீர்வாதம் முன்சுடர்கிறது. பின்னர் வில்லியக அரங்கில் கிருஷ்ணன் அரச வில்லை தூக்கி நாண் ஏற்றி முறித்து, தாக்கிய காவலர்களை வெல்லுகிறார். அந்த இடிமுழக்க ஒலி கம்சனை அச்சுறுத்தி, இரவு முழுதும் தீய அறிகுறி கனவுகளால் கலங்கச் செய்கிறது. விடியற்காலையில் கம்சன் மல்யுத்த விழாவை அவசரமாக ஏற்பாடு செய்கிறான்; மல்லரும் பெரியோரும் கூடுகின்றனர்—அடுத்த अध्यாயங்களின் உச்ச மோதலுக்கான மேடை அமைக்கப்படுகிறது।
Shlokas
Verse 1
श्रीशुक उवाच अथ व्रजन् राजपथेन माधव: स्त्रियं गृहीताङ्गविलेपभाजनाम् । विलोक्य कुब्जां युवतीं वराननां पप्रच्छ यान्तीं प्रहसन् रसप्रद: ॥ १ ॥
ஸ்ரீசுகர் கூறினார்: அரசவீதியில் நடந்து சென்ற மாதவன், நறுமண அங்கலேபனத் தட்டைக் கையில் எடுத்துச் சென்ற அழகிய முகமுடைய கூனிய இளம்பெண் குப்ஜாவைக் கண்டான். பிரேமரசம் அளிப்பவன் சிரித்தபடி அவளிடம் கேட்டான்।
Verse 2
का त्वं वरोर्वेतदु हानुलेपनंकस्याङ्गने वा कथयस्व साधु न: । देह्यावयोरङ्गविलेपमुत्तमंश्रेयस्ततस्ते न चिराद् भविष्यति ॥ २ ॥
ஸ்ரீபகவான் கூறினார்—அழகிய தொடையுடையவளே, நீ யார்? இந்த அநுலேபனம் யாருக்காக? அம்மையே, உண்மையாய் எமக்குச் சொல். எமக்கு இருவருக்கும் உன் சிறந்த அங்கலேபனத்தைத் தா; அதனால் விரைவில் உனக்கு பெரிய வரம் கிடைக்கும்.
Verse 3
सैरन्ध्र्युवाच दास्यस्म्यहं सुन्दर कंससम्मतात्रिवक्रनामा ह्यनुलेपकर्मणि । मद्भावितं भोजपतेरतिप्रियंविना युवां कोऽन्यतमस्तदर्हति ॥ ३ ॥
தாசி கூறினாள்—அழகனே, நான் கம்சனின் பணிப்பெண்; அநுலேபனம் செய்வதில் அவன் என்னை மதிக்கிறான். என் பெயர் திரிவக்ரா. போஜபதிக்கு மிகப் பிரியமான என் லேபனம்—நீங்கள் இருவரைத் தவிர வேறு யார் தகுதியானவர்?
Verse 4
रूपपेशलमाधुर्यहसितालापवीक्षितै: । धर्षितात्मा ददौ सान्द्रमुभयोरनुलेपनम् ॥ ४ ॥
கிருஷ்ணனின் அழகு, கவர்ச்சி, இனிமை, புன்னகை, சொற்கள், பார்வை ஆகியவற்றால் அவள் மனம் கலங்கியது; அப்போது திரிவக்ரா கிருஷ்ணனுக்கும் பலராமனுக்கும் இருவருக்கும் அடர்த்தியாகவும் மிகுதியாகவும் அநுலேபனம் அளித்தாள்.
Verse 5
ततस्तावङ्गरागेण स्ववर्णेतरशोभिना । सम्प्राप्तपरभागेन शुशुभातेऽनुरञ्जितौ ॥ ५ ॥
பின்னர் அந்தச் சிறந்த அங்கராகம், அவர்களின் நிறத்துக்கு மாறான ஒளியால் மேலும் அழகு சேர்த்ததால், அந்த இரு ஆண்டவர்கள் மிகுந்த அழகுடன் ஒளிர்ந்தனர்.
Verse 6
प्रसन्नो भगवान्कुब्जां त्रिवक्रां रुचिराननाम् । ऋज्वीं कर्तुं मनश्चक्रे दर्शयन् दर्शने फलम् ॥ ६ ॥
அழகிய முகமுடைய கூனியான திரிவக்ராவின்மேல் பகவான் பிரசன்னமானார்; தன் தரிசனத்தின் பலனை வெளிப்படுத்த, அவளை நேராக்க வேண்டும் என்று எண்ணினார்.
Verse 7
पद्भ्यामाक्रम्य प्रपदे द्व्यङ्गुल्युत्तानपाणिना । प्रगृह्य चिबुकेऽध्यात्ममुदनीनमदच्युत: ॥ ७ ॥
அச்ச்யுதன் தன் இரு பாதங்களால் அவள் கால்விரல்களை அழுத்தி, இரு கைகளின் மேல்நோக்கிய விரல்களை அவள் தாடையின் கீழ் வைத்து அவள் உடலை நேராக்கினார்।
Verse 8
सा तदर्जुसमानाङ्गी बृहच्छ्रोणिपयोधरा । मुकुन्दस्पर्शनात् सद्यो बभूव प्रमदोत्तमा ॥ ८ ॥
முகுந்தனின் ஸ்பரிசம் மட்டும் போதுமானது; திரிவக்ராவின் அங்கங்கள் உடனே நேராகவும் சமமாகவும் ஆனது; பெரிய இடுப்பும் மார்பும் உடைய மிக அழகிய பெண்ணாக மாறினாள்।
Verse 9
ततो रूपगुणौदार्यसम्पन्ना प्राह केशवम् । उत्तरीयान्तमाकृष्य स्मयन्ती जातहृच्छया ॥ ९ ॥
பின்னர் அழகு, நற்குணம், தாராளம் ஆகியவற்றால் நிறைந்த திரிவக்ரா கேசவனை நோக்கி காமவேட்கை கொண்டாள். அவர் மேலாடையின் முனையை இழுத்துப் பிடித்து சிரித்தபடி பேசினாள்।
Verse 10
एहि वीर गृहं यामो न त्वां त्यक्तुमिहोत्सहे । त्वयोन्मथितचित्ताया: प्रसीद पुरुषर्षभ ॥ १० ॥
வா வீரனே, என் வீட்டிற்கு போவோம்; இங்கே உன்னை விட்டுச் செல்ல எனக்கு இயலாது. ஆண்களில் சிறந்தவனே, நீ என் மனதை கலக்கினாய்; என்மேல் கருணை கொள்।
Verse 11
एवं स्त्रिया याच्यमान: कृष्णो रामस्य पश्यत: । मुखं वीक्ष्यानु गोपानां प्रहसंस्तामुवाच ह ॥ ११ ॥
அந்தப் பெண் இவ்வாறு வேண்டியபோது, கண்ணன் முதலில் இதைக் கவனித்துக் கொண்டிருந்த ராமனின் முகத்தையும், பின்னர் கோபாலர்களின் முகங்களையும் பார்த்தார்; பிறகு சிரித்தபடி அவளிடம் கூறினார்।
Verse 12
एष्यामि ते गृहं सुभ्रु पुंसामाधिविकर्शनम् । साधितार्थोऽगृहाणां न: पान्थानां त्वं परायणम् ॥ १२ ॥
ஸ்ரீகிருஷ்ணன் கூறினார்—அழகிய புருவமுடையவளே, என் நோக்கம் நிறைவேறியவுடன் நிச்சயமாக உன் இல்லத்துக்கு வருவேன்; அங்கு ஆண்களின் கவலை தணியும். இல்லமற்ற நாங்கள் பயணிகளுக்கு நீயே பரம அடைக்கலம்.
Verse 13
विसृज्य माध्व्या वाण्या ताम्व्रजन् मार्गे वणिक्पथै: । नानोपायनताम्बूलस्रग्गन्धै: साग्रजोऽर्चित: ॥ १३ ॥
அந்த இனிய சொற்களால் அவளை விடைபெற்று பகவான் கிருஷ்ணன் பாதையில் மேலும் சென்றார். வழியில் வணிகர்கள் பான், மாலைகள், நறுமணப் பொருட்கள் போன்ற பல காணிக்கைகளால் அவரையும் அவரது அண்ணன் பலராமனையும் வணங்கினர்.
Verse 14
तद्दर्शनस्मरक्षोभादात्मानं नाविदन् स्त्रिय: । विस्रस्तवास:कवरवलया लेख्यमूर्तय: ॥ १४ ॥
கிருஷ்ண தரிசனத்தால் நகரப் பெண்களின் உள்ளங்களில் மன்மதன் எழுந்தான். அந்தக் கலக்கத்தில் அவர்கள் தம்மை மறந்தனர். அவர்களின் ஆடைகள், சடை, வளையல்கள் சிதறி, ஓவியத்தில் வரையப்பட்ட உருவங்களைப் போல அசையாமல் நின்றனர்.
Verse 15
तत: पौरान् पृच्छमानो धनुष: स्थानमच्युत: । तस्मिन् प्रविष्टो ददृशे धनुरैन्द्रमिवाद्भुतम् ॥ १५ ॥
பின்னர் அச்யுதன் கிருஷ்ணன், வில்லுப் பலி நடைபெறும் அரங்கம் எங்கே என்று நகர மக்களிடம் கேட்டார். அங்கு சென்றபோது, இந்திரனுடைய வில்லைப் போன்ற அதிசயமான வில்லைக் கண்டார்.
Verse 16
पुरुषैर्बहुभिर्गुप्तमर्चितं परमर्द्धिमत् । वार्यमाणो नृभि: कृष्ण: प्रसह्य धनुराददे ॥ १६ ॥
அந்த மிகச் செழுமையான வில் பல ஆட்களால் காவலிடப்பட்டு, மரியாதையுடன் பூஜிக்கப்பட்டுக் கொண்டிருந்தது. காவலர்கள் தடுத்தாலும் கிருஷ்ணன் வலியுறுத்தி முன்னே சென்று அந்த வில்லைக் கையில் எடுத்தார்.
Verse 17
करेण वामेन सलीलमुद्धृतंसज्यं च कृत्वा निमिषेण पश्यताम् । नृणां विकृष्य प्रबभञ्ज मध्यतोयथेक्षुदण्डं मदकर्युरुक्रम: ॥ १७ ॥
பகவான் உருக்ரமர் இடது கையால் எளிதில் வில்லை உயர்த்தி, கணநேரத்தில் நாணை ஏற்றினார். பின்னர் அனைவரும் பார்த்திருக்க, வலிமையுடன் இழுத்து வில்லை நடுவே முறித்தார்; மதம் கொண்ட யானை கரும்புக் கம்பை முறிப்பதுபோல்.
Verse 18
धनुषो भज्यमानस्य शब्द: खं रोदसी दिश: । पूरयामास यं श्रुत्वा कंसस्त्रासमुपागमत् ॥ १८ ॥
வில் முறியும் அந்தப் பெருஞ்சத்தம் ஆகாயம், பூமி, எல்லாத் திசைகளையும் நிரப்பியது. அதை கேட்ட கம்சன் அச்சத்தில் நடுங்கினான்.
Verse 19
तद् रक्षिण: सानुचरं कुपिता आततायिन: । गृहीतुकामा आवव्रुर्गृह्यतां वध्यतामिति ॥ १९ ॥
அப்போது துணையர்களுடன் கோபமுற்ற காவலர்கள் ஆயுதங்களை எடுத்துக் கொண்டு கொலைவெறியர்களைப் போல பாய்ந்தனர். கிருஷ்ணனையும் அவருடைய தோழர்களையும் பிடிக்கச் சுற்றிவளைத்து, “பிடியுங்கள்! கொல்லுங்கள்!” என்று கூச்சலிட்டனர்.
Verse 20
अथ तान्दुरभिप्रायान् विलोक्य बलकेशवौ । क्रुद्धौ धन्वन आदाय शकले तांश्च जघ्नतु: ॥ २० ॥
தீய நோக்குடன் வந்த காவலர்களைக் கண்ட பலராமனும் கேசவனும் கோபமுற்றனர். அவர்கள் வில்லின் இரு துண்டுகளையும் எடுத்துக் கொண்டு அவர்களை அடித்து வீழ்த்தத் தொடங்கினர்.
Verse 21
बलं च कंसप्रहितं हत्वा शालामुखात्तत: । निष्क्रम्य चेरतुर्हृष्टौ निरीक्ष्य पुरसम्पद: ॥ २१ ॥
கம்சன் அனுப்பிய படையையும் கொன்று, கிருஷ்ணனும் பலராமனும் அரங்கின் முதன்மை வாயிலால் வெளியே வந்தனர். பின்னர் நகரத்தின் செல்வச் செழிப்பைக் கண்டு மகிழ்ந்து, அவர்கள் நகரில் உலாவினர்.
Verse 22
तयोस्तद् अद्भुतं वीर्यं निर्शाम्य पुरवासिनः । तेजः प्रागल्भ्यं रूपं च मनीरे विभुद्दोत्थौ ॥ २२ ॥
அவர்களின் அதிசயச் செயலும் வீரியமும் கண்டு, அவர்களின் தேஜஸ், துணிவு, அழகு ஆகியவற்றைக் கண்ட நகர மக்கள், “இவர்கள் இரு பெரிய தேவர்களே” என்று எண்ணினர்।
Verse 23
तयोर्विचरतो: स्वैरमादित्योऽस्तमुपेयिवान् । कृष्णरामौ वृतौ गोपै: पुराच्छकटमीयतु: ॥ २३ ॥
அவர்கள் விருப்பம்போல் உலாவிக் கொண்டிருக்கையில் சூரியன் அஸ்தமிக்கத் தொடங்கினான். அப்போது கிருஷ்ணரும் ராமரும் கோபர்களுடன் நகரை விட்டு வெளியேறி, இடையர் வண்டிச் சாவடிக்குத் திரும்பினர்।
Verse 24
गोप्यो मुकुन्दविगमे विरहातुरा याआशासताशिष ऋता मधुपुर्यभूवन् । सम्पश्यतां पुरुषभूषणगात्रलक्ष्मींहित्वेतरान् नु भजतश्चकमेऽयनं श्री: ॥ २४ ॥
முகுந்தன் விருந்தாவனத்தை விட்டு புறப்பட்ட வேளையில், பிரிவால் துயருற்ற கோபியர் முன்பே “மதுராபுரி மக்கள் பல அருள்களைப் பெறுவர்” என்று கூறினர். இப்போது அது உண்மையாயிற்று; ஏனெனில் அவர்கள் மனிதருள் மணியான கிருஷ்ணனின் உடல்-அழகின் லக்ஷ்மியைத் தரிசித்தனர். அந்த அழகின் அடைக்கலத்தை விரும்பிய திருமகளும், தன்னை வழிபடும் பிற ஆண்களை விட்டு, அவரையே நாடினாள்।
Verse 25
अवनिक्ताङ्घ्रियुगलौ भुक्त्वा क्षीरोपसेचनम् । ऊषतुस्तां सुखं रात्रिं ज्ञात्वा कंसचिकीर्षितम् ॥ २५ ॥
அவர்களின் இரு பாதங்களும் கழுவப்பட்டன. பின்னர் இரு ஆண்டவர்களும் பாலுடன் சாதம் உண்டனர். கம்சனின் நோக்கத்தை அறிந்திருந்தும், அவர்கள் அங்கே அந்த இரவை இன்பமாகக் கழித்தனர்।
Verse 26
कंसस्तु धनुषो भङ्गं रक्षिणां स्वबलस्य च । वधं निशम्य गोविन्दरामविक्रीडितं परम् ॥ २६ ॥ दीर्घप्रजागरो भीतो दुर्निमित्तानि दुर्मति: । बहून्यचष्टोभयथा मृत्योर्दौत्यकराणि च ॥ २७ ॥
மற்றொரு புறம், கோவிந்தனும் ராமனும் வில்லைக் களைந்து, தன் காவலர்களையும் படையையும் விளையாட்டுபோல் கொன்றனர் என்று கேட்ட தீய கம்சன் அச்சமடைந்தான். அவன் நீண்ட நேரம் விழித்திருந்தான்; விழிப்பிலும் கனவிலும் பல தீய சகுனங்களையும் மரணத் தூதர்களைப் போன்ற அறிகுறிகளையும் கண்டான்।
Verse 27
कंसस्तु धनुषो भङ्गं रक्षिणां स्वबलस्य च । वधं निशम्य गोविन्दरामविक्रीडितं परम् ॥ २६ ॥ दीर्घप्रजागरो भीतो दुर्निमित्तानि दुर्मति: । बहून्यचष्टोभयथा मृत्योर्दौत्यकराणि च ॥ २७ ॥
கோவிந்தன் ஸ்ரீகிருஷ்ணனும் பலராமனும் வில்லைக் களைந்து, தன் காவலர்களையும் படையையும் விளையாட்டுபோல் கொன்றனர் என்று கேட்ட கம்சன் அச்சத்தில் நடுங்கினான். அவன் நீண்ட நேரம் விழித்திருந்தான்; விழிப்பிலும் கனவிலும் பல தீய சகுனங்களை, மரணத் தூதர்களைப் போல, கண்டான்.
Verse 28
अदर्शनं स्वशिरस: प्रतिरूपे च सत्यपि । असत्यपि द्वितीये च द्वैरूप्यं ज्योतिषां तथा ॥ २८ ॥ छिद्रप्रतीतिश्छायायां प्राणघोषानुपश्रुति: । स्वर्णप्रतीतिर्वृक्षेषु स्वपदानामदर्शनम् ॥ २९ ॥ स्वप्ने प्रेतपरिष्वङ्ग: खरयानं विषादनम् । यायान्नलदमाल्येकस्तैलाभ्यक्तो दिगम्बर: ॥ ३० ॥ अन्यानि चेत्थं भूतानि स्वप्नजागरितानि च । पश्यन् मरणसन्त्रस्तो निद्रां लेभे न चिन्तया ॥ ३१ ॥
அவன் பிரதிபலிப்பில் பார்த்தாலும் தன் தலையை காணவில்லை; காரணமின்றி நிலவும் நட்சத்திரங்களும் இரட்டையாகத் தோன்றின. தன் நிழலில் ஓர் துளை இருப்பதுபோல் தெரிந்தது; உயிர்வாயுவின் ஒலி கேட்கவில்லை; மரங்கள் பொன்னிற ஒளியால் மூடப்பட்டதுபோல் தோன்றின; தன் பாதச்சுவடுகளும் காணவில்லை. கனவில் பேய்களின் அணைப்பு, கழுதைமேல் பயணம், விஷம் குடித்தல் ஆகியவற்றைக் கண்டான்; மேலும் எண்ணெய் பூசி நிர்வாணமாக, நலத மலர்மாலை அணிந்த ஒருவன் செல்லக் கண்டான். இவ்வாறான பல சகுனங்களை விழிப்பிலும் கனவிலும் கண்ட கம்சன் மரணப் பயத்தால் கலங்கி, கவலையால் உறங்க முடியவில்லை.
Verse 29
अदर्शनं स्वशिरस: प्रतिरूपे च सत्यपि । असत्यपि द्वितीये च द्वैरूप्यं ज्योतिषां तथा ॥ २८ ॥ छिद्रप्रतीतिश्छायायां प्राणघोषानुपश्रुति: । स्वर्णप्रतीतिर्वृक्षेषु स्वपदानामदर्शनम् ॥ २९ ॥ स्वप्ने प्रेतपरिष्वङ्ग: खरयानं विषादनम् । यायान्नलदमाल्येकस्तैलाभ्यक्तो दिगम्बर: ॥ ३० ॥ अन्यानि चेत्थं भूतानि स्वप्नजागरितानि च । पश्यन् मरणसन्त्रस्तो निद्रां लेभे न चिन्तया ॥ ३१ ॥
அவன் நிழலில் ஓர் துளை இருப்பதுபோல் கண்டான்; உயிர்வாயுவின் ஒலி கேட்கவில்லை; மரங்கள் பொன்னிறமாகத் தோன்றின; தன் பாதச்சுவடுகளும் காணவில்லை. இவை அனைத்தையும் கம்சன் மரணத்தைச் சுட்டும் தீய சகுனங்களாக எண்ணினான்.
Verse 30
अदर्शनं स्वशिरस: प्रतिरूपे च सत्यपि । असत्यपि द्वितीये च द्वैरूप्यं ज्योतिषां तथा ॥ २८ ॥ छिद्रप्रतीतिश्छायायां प्राणघोषानुपश्रुति: । स्वर्णप्रतीतिर्वृक्षेषु स्वपदानामदर्शनम् ॥ २९ ॥ स्वप्ने प्रेतपरिष्वङ्ग: खरयानं विषादनम् । यायान्नलदमाल्येकस्तैलाभ्यक्तो दिगम्बर: ॥ ३० ॥ अन्यानि चेत्थं भूतानि स्वप्नजागरितानि च । पश्यन् मरणसन्त्रस्तो निद्रां लेभे न चिन्तया ॥ ३१ ॥
கனவில் அவன் பேய்களின் அணைப்பு, கழுதைமேல் பயணம், விஷம் குடித்தல் ஆகியவற்றைக் கண்டான்; மேலும் எண்ணெய் பூசி நிர்வாணமாக, நலத மலர்மாலை அணிந்த ஒருவன் செல்லக் கண்டான். இக் கனவுக் காட்சிகள் கம்சனின் மரணப் பயத்தை மேலும் வளர்த்தன.
Verse 31
अदर्शनं स्वशिरस: प्रतिरूपे च सत्यपि । असत्यपि द्वितीये च द्वैरूप्यं ज्योतिषां तथा ॥ २८ ॥ छिद्रप्रतीतिश्छायायां प्राणघोषानुपश्रुति: । स्वर्णप्रतीतिर्वृक्षेषु स्वपदानामदर्शनम् ॥ २९ ॥ स्वप्ने प्रेतपरिष्वङ्ग: खरयानं विषादनम् । यायान्नलदमाल्येकस्तैलाभ्यक्तो दिगम्बर: ॥ ३० ॥ अन्यानि चेत्थं भूतानि स्वप्नजागरितानि च । पश्यन् मरणसन्त्रस्तो निद्रां लेभे न चिन्तया ॥ ३१ ॥
இவ்வாறு கனவிலும் விழிப்பிலும் பல தீய சகுனங்களைப் பார்த்த கம்சன் மரணப் பயத்தால் நடுங்கினான். கவலையால் கலங்கி அவன் உறங்க முடியவில்லை.
Verse 32
व्युष्टायां निशि कौरव्य सूर्ये चाद्भ्य: समुत्थिते । कारयामास वै कंसो मल्लक्रीडामहोत्सवम् ॥ ३२ ॥
இரவு கழிந்தபின், ஹே கௌரவ்ய, நீரிலிருந்து சூரியன் உதித்ததும் கம்சன் மகா மல்லப்போர்த் திருவிழாவை ஏற்பாடு செய்தான்।
Verse 33
आनर्चु: पुरुषा रङ्गं तूर्यभेर्यश्च जघ्निरे । मञ्चाश्चालङ्कृता: स्रग्भि: पताकाचैलतोरणै: ॥ ३३ ॥
அரசரின் ஆட்கள் அரங்கத்தை வழிபட்டு, முரசு-தூரியம் முதலியவற்றை முழங்கச் செய்து, பார்வை மாடங்களை மாலைகள், கொடிகள், பட்டைகள், தோரணங்களால் அலங்கரித்தனர்।
Verse 34
तेषु पौरा जानपदा ब्रह्मक्षत्रपुरोगमा: । यथोपजोषं विविशू राजानश्च कृतासना: ॥ ३४ ॥
அந்த மாடங்களில் நகரரும் நாட்டுப்புற மக்களும், பிராமணர்-க்ஷத்திரியர் முன்னிலையில், தத்தம் விருப்பப்படி வந்து வசதியாக அமர்ந்தனர்; அரசர்களுக்கு சிறப்பு ஆசனங்கள் அமைக்கப்பட்டன।
Verse 35
कंस: परिवृतोऽमात्यै राजमञ्च उपाविशत् । मण्डलेश्वरमध्यस्थो हृदयेन विदूयता ॥ ३५ ॥
அமைச்சர்களால் சூழப்பட்ட கம்சன் அரச மேடையில் அமர்ந்தான்; பல மண்டல அரசர்களின் நடுவிலும் அவன் உள்ளம் நடுங்கியது।
Verse 36
वाद्यमानेषु तूर्येषु मल्लतालोत्तरेषु च । मल्ला: स्वलङ्कृता: दृप्ता: सोपाध्याया: समासत ॥ ३६ ॥
மல்லப்போருக்கேற்ற தாளத்தில் தூரியங்கள் முழங்கிக் கொண்டிருக்க, அலங்கரிக்கப்பட்ட அகந்தையுள்ள மல்லர்கள் தங்கள் பயிற்றுவிப்பாளர்களுடன் அரங்கில் வந்து அமர்ந்தனர்।
Verse 37
चाणूरो मुष्टिक: कूट: शलस्तोशल एव च । त आसेदुरुपस्थानं वल्गुवाद्यप्रहर्षिता: ॥ ३७ ॥
இனிய இசையால் உற்சாகமடைந்த சாணூரன், முஷ்டிகன், கூடன், சலன், தோசலன் ஆகியோர் மல்லரங்கின் மேடையில் அமர்ந்தனர்।
Verse 38
नन्दगोपादयो गोपा भोजराजसमाहुता: । निवेदितोपायनास्त एकस्मिन्मञ्च आविशन् ॥ ३८ ॥
போஜராஜன் அழைப்பின்படி நந்தகோபர் முதலிய கோபர்கள் காணிக்கைகளைச் செலுத்தி, ஒரு மாடத்தில் அமர்ந்தனர்।
Frequently Asked Questions
Trivakrā is Kaṁsa’s maidservant and ointment-maker. Kṛṣṇa straightens her hunchback to demonstrate the tangible fruit of contact with Bhagavān—darśana and sparśa purify and transform. On a theological level, the act signifies poṣaṇa (the Lord’s gracious upliftment of a socially marginal figure) and shows that divine beauty and mercy can reorder both the external body and the internal disposition.
The text presents her desire as kāma arising from Kṛṣṇa’s beauty, yet within the Bhāgavata framework even materially tinged attraction can become a doorway to grace when directed toward the Lord. Commentarial traditions often distinguish between ordinary lust and desire that becomes purified by its object (Bhagavān), emphasizing that Kṛṣṇa remains self-controlled and purposeful, offering kindness without becoming bound by the interaction.
Narratively, breaking the bow is a deliberate provocation and a public declaration that Kaṁsa’s regime is nearing its end; it also demonstrates Kṛṣṇa’s effortless supremacy (aiśvarya). Symbolically, it represents the shattering of adharma upheld by state power and ritual prestige. The bow—guarded and worshiped—becomes an emblem of tyrannical authority, which Kṛṣṇa dismantles as a prelude to restoring righteous order.
The omens function as Purāṇic narrative markers of imminent daiva (destiny) and niyati (inevitability) when adharma reaches its limit. Kaṁsa’s disturbed perception—missing head in reflection, doubled luminaries, holes in shadow—signals the collapse of his worldly security and the approach of death as a moral consequence. The Bhāgavata uses such nimittas to show that the cosmos itself reacts when the Lord’s corrective līlā is about to manifest.
It transitions from Kṛṣṇa’s arrival and public reception to the formal arena setting engineered by Kaṁsa. The bow-breaking triggers Kaṁsa’s fear and accelerates preparations for the wrestling festival, while the assembly of wrestlers (Cāṇūra, Muṣṭika, etc.) and the seating of Nanda and the Vraja cowherds positions all key participants for the impending confrontation and Kaṁsa’s downfall.