Adhyaya 4
Satī at Dakṣa’s Sacrifice: Condemnation of Blasphemy and Voluntary Departure by Yoga-Fire
தக்ஷனின் பகைமனதை சிவபெருமான் எச்சரித்தும், சதி தந்தைபாசமும் கணவனுக்குக் கீழ்ப்படிதலும் இடையே தளர்கிறாள். ஏக்கம்-துயரால் ஆட்கொள்ளப்பட்டு, சிவனின் அறிவுரையை மீறி, சிவகணங்களும் அரசர்ச் சீரும் உடன் தக்ஷயாகத்திற்கு செல்கிறாள். யாகமண்டபத்தில் தக்ஷனின் அச்சத்தால் சபை மௌனமாகிறது; தாய் மற்றும் சகோதரிகள் மட்டும் வரவேற்க, தக்ஷன் திட்டமிட்டு அவமதித்து சிவனுக்குப் பங்கும் அளிக்கவில்லை. அப்போது சதி தர்மக் கோபத்துடன் அகந்தைமிக்க பலனாசைச் சடங்குகளை நிந்தித்து, சிவனின் களங்கமற்ற இயல்பை நிலைநாட்டி, பகவந்நிந்தை மற்றும் தர்மாதிபதியின் நிந்தைக்கு உரிய தர்மநடத்தை அறிவுறுத்துகிறாள். அவமதிப்பவரிடமிருந்து பெற்ற உடலைத் தாங்க வெட்கி, வடக்கு நோக்கி அமர்ந்து யோகத் தியானம் செய்து, சிவபாதபத்மங்களை நினைந்து உள்ளக்அக்னியால் உடலைத் தகிக்கிறாள். உலகம் முழங்குகிறது; தக்ஷனின் கடினமனத்தைக் கண்டு அனைவரும் புலம்புகின்றனர். சிவகணங்கள் பழிவாங்க முயல, ப்ருகு யஜுர்மந்திரங்களால் ரிபுக்களை அழைத்து கணங்களை விரட்டுகிறான்—அடுத்த அத்தியாயத்தில் யாகநாசமும் பெரும் விளைவுகளும் எழுவதற்கான முன்னுரை இது।
Shlokas
Verse 1
मैत्रेय उवाच एतावदुक्त्वा विरराम शङ्कर: पत्न्यङ्गनाशं ह्युभयत्र चिन्तयन् । सुहृद्दिदृक्षु: परिशङ्किता भवान् निष्क्रामती निर्विशती द्विधास सा ॥ १ ॥
மைத்ரேயர் கூறினார்—இவ்வளவு சொல்லி சங்கரன் மௌனமானான்; மனைவி சதியின் இருபுற நிலையை எண்ணிக்கொண்டே. சதி தந்தையின் இல்லத்தில் உறவினரைப் பார்க்க ஆவலுற்றாள்; ஆனால் பவனின் எச்சரிக்கையால் அஞ்சினாள்; ஆகவே மனம் இரண்டுபட்டு அறைக்குள் வெளியே என ஊசலாடி நடந்தாள்.
Verse 2
सुहृद्दिदृक्षाप्रतिघातदुर्मना: स्नेहाद्रुदत्यश्रुकलातिविह्वला । भवं भवान्यप्रतिपूरुषं रुषा प्रधक्ष्यतीवैक्षत जातवेपथु: ॥ २ ॥
உறவினரைப் பார்க்கும் ஆசை தடுக்கப்பட்டதால் சதி மனம் தளர்ந்தாள்; பாசத்தால் அழுது, கண்ணீரால் மிகுந்த கலக்கமடைந்தாள். நடுங்கியவளாய், அவள் தன் அபூர்வ கணவன் பவனை (சிவனை) கோபத்துடன் அப்படிப் பார்த்தாள்—பார்வையாலேயே எரித்துவிடப் போவதுபோல்.
Verse 3
ततो विनि:श्वस्य सती विहाय तं शोकेन रोषेण च दूयता हृदा । पित्रोरगात्स्त्रैणविमूढधीर्गृहान् प्रेम्णात्मनो योऽर्धमदात्सतां प्रिय: ॥ ३ ॥
அப்போது சதி ஆழ்ந்த நெடுமூச்சு விட்டாள்; துக்கமும் கோபமும் இதயத்தை எரிக்க, அன்பினால் தன் உடலின் பாதியைத் தந்த சத்பிரியன் சங்கரரை விட்டு தந்தையின் இல்லத்திற்குச் சென்றாள்; பெண்பாவத்தால் மயங்கிய அறிவினால் இது குறைநுண்ணறிவு செயல் ஆனது।
Verse 4
तामन्वगच्छन् द्रुतविक्रमां सतीम् एकां त्रिनेत्रानुचरा: सहस्रश: । सपार्षदयक्षा मणिमन्मदादय: पुरोवृषेन्द्रास्तरसा गतव्यथा: ॥ ४ ॥
சதி தனியாக மிக வேகமாகச் செல்லக் கண்டதும், மும்முகன் சிவனின் ஆயிரக்கணக்கான சேவகர்கள்—மணிமான், மதன் முதலியோர்—யக்ஷர்களும் பர்ஷதர்களும் உடன், முன்னே நந்தி காளையை வைத்து, விரைந்து அவளைத் தொடர்ந்து சென்றனர்।
Verse 5
तां सारिकाकन्दुकदर्पणाम्बुज श्वेतातपत्रव्यजनस्रगादिभि: । गीतायनैर्दुन्दुभिशङ्खवेणुभि- र्वृषेन्द्रमारोप्य विटङ्किता ययु: ॥ ५ ॥
அவர்கள் சதியை காளையின் முதுகில் அமர்த்தி, அவளுக்குப் பிரியமான பறவை, பந்து, கண்ணாடி, தாமரை, வெண்குடை, சாமரம், மலர்மாலை முதலிய உபகரணங்களுடன் அலங்கரித்தனர். பாடகர் குழுவும், முரசு, சங்கம், ஊதுகுழல் ஒலியுமுடன் அந்த ஊர்வலம் அரசரின் பேரணிபோல் பெருமிதமாகச் சென்றது।
Verse 6
आब्रह्मघोषोर्जितयज्ञवैशसं विप्रर्षिजुष्टं विबुधैश्च सर्वश: । मृद्दार्वय:काञ्चनदर्भचर्मभि- र्निसृष्टभाण्डं यजनं समाविशत् ॥ ६ ॥
பின்னர் அவள் தந்தையின் இல்லத்தை அடைந்து, வேதமந்திரங்களின் பிரம்மகோஷம் முழங்கும் யாகசாலைக்குள் நுழைந்தாள். அங்கு பிராமணர்கள், ரிஷிகள், தேவர்கள் எல்லாத் திசைகளிலும் கூடியிருந்தனர்; மண், மரம், கல்/இரும்பு, பொன், தர்பை, தோல் ஆகியவற்றால் செய்யப்பட்ட பல பாத்திரங்களும், யாகத்திற்குத் தேவையான பலியுயிர்களும் இருந்தன।
Verse 7
तामागतां तत्र न कश्चनाद्रियद् विमानितां यज्ञकृतो भयाज्जन: । ऋते स्वसृर्वै जननीं च सादरा: प्रेमाश्रुकण्ठ्य: परिषस्वजुर्मुदा ॥ ७ ॥
சதி தன் பின்தொடர்வோருடன் யாகசாலைக்கு வந்தபோது, தக்ஷனின் பயத்தால் யாகம் செய்பவர்களில் யாரும் அவளை மரியாதையுடன் வரவேற்கவில்லை. அவளுடைய தாயும் சகோதரிகளும் மட்டும் அன்புடன் முன்னே வந்து, அன்புக் கண்ணீரால் தொண்டை அடைத்தபடி, மகிழ்ச்சியுடன் அவளை அணைத்து இனிய வார்த்தைகள் பேசினர்।
Verse 8
सौदर्यसम्प्रश्नसमर्थवार्तया मात्रा च मातृष्वसृभिश्च सादरम् । दत्तां सपर्यां वरमासनं च सा नादत्त पित्राप्रतिनन्दिता सती ॥ ८ ॥
தாய், சகோதரிகள், மாமியர்கள் மரியாதையுடன் நலம் விசாரித்து ஆசனமும் பரிசுகளும் அளித்தனர்; ஆனால் தந்தை தக்ஷன் வரவேற்கவும் நலம் கேட்கவும் செய்யாததால், சதி பதில் சொல்லாமல், ஆசனமும் காணிக்கையும் எதையும் ஏற்கவில்லை।
Verse 9
अरुद्रभागं तमवेक्ष्य चाध्वरं पित्रा च देवे कृतहेलनं विभौ । अनादृता यज्ञसदस्यधीश्वरी चुकोप लोकानिव धक्ष्यती रुषा ॥ ९ ॥
யாக அரங்கில் சதி ருத்ரருக்கான பங்கு இல்லை என்பதைப் பார்த்தாள்; தந்தை தக்ஷன் பரம்பொருள் சிவனை அவமதித்ததையும் உணர்ந்தாள்; மேலும் தன்னைச் சீராக வரவேற்கவும் இல்லை. அப்போது யாகசபையின் தலைவியாகிய சதி பெருங்கோபம் கொண்டு, கண்களாலேயே தந்தையை எரித்துவிடுவாள் போல நோக்கினாள்।
Verse 10
जगर्ह सामर्षविपन्नया गिरा शिवद्विषं धूमपथश्रमस्मयम् । स्वतेजसा भूतगणान्समुत्थितान् निगृह्य देवी जगतोऽभिशृण्वत: ॥ १० ॥
கோபமும் துயரமும் நிறைந்த சதி, கடுமையான வார்த்தைகளால் சிவனை வெறுப்பவனும் புகைமார்க்க யாகக் களைப்பில் பெருமை கொள்ளும் தக்ஷனையும் கண்டித்தாள். சிவனின் பூதகணங்கள் தக்ஷனைத் தாக்க எழுந்தபோது, தேவி தன் தேஜஸால் அவர்களைத் தடுத்து, உலகம் கேட்கும் முன் தந்தையைச் சிறப்பாக நிந்தித்தாள்।
Verse 11
देव्युवाच न यस्य लोकेऽस्त्यतिशायन: प्रिय- स्तथाप्रियो देहभृतां प्रियात्मन: । तस्मिन्समस्तात्मनि मुक्तवैरके ऋते भवन्तं कतम: प्रतीपयेत् ॥ ११ ॥
தேவி கூறினாள்—உயிர் தாங்கியவர்களில் சிவனைவிட மிகப் பிரியமானவர் யாருமில்லை; அவருக்கு போட்டியாளன் இல்லை. யாரும் அவருக்குப் பெரிதும் பிரியமல்ல, யாரும் பகைவனுமல்ல; அவர் அனைத்தின் ஆத்மா, பகைமையற்றவர். அத்தகைய சர்வாத்மனை எதிர்க்க உம்மைத் தவிர வேறு யார் துணிவார்?
Verse 12
दोषान् परेषां हि गुणेषु साधवो गृह्णन्ति केचिन्न भवादृशो द्विज । गुणांश्च फल्गून् बहुलीकरिष्णवो महत्तमास्तेष्वविदद्भवानघम् ॥ १२ ॥
ஓ இருபிறப்பனே தக்ஷா! சாதுக்கள் பிறரின் நற்குணங்களில் குற்றம் காணார்; யாரிடமும் சிறிதளவு நன்மை இருந்தாலும் அதை மிகைப்படுத்தி மதிப்பர். ஆனால் உம்மைப் போன்றோர் பிறரின் குணங்களிலும் குற்றமே தேடுவர். துரதிருஷ்டவசமாக, அத்தகைய மகாத்மா சிவனிடமும் நீர் குற்றம் கண்டீர்।
Verse 13
नाश्चर्यमेतद्यदसत्सु सर्वदा महद्विनिन्दा कुणपात्मवादिषु । सेर्ष्यं महापूरुषपादपांसुभि- र्निरस्ततेज:सु तदेव शोभनम् ॥ १३ ॥
நிலையற்ற உடலையே ஆத்மா எனக் கொண்டவர்கள் எப்போதும் மகாத்மர்களை இகழ்வது ஆச்சரியம் அல்ல. அத்தகைய பொருளாசையோரின் பொறாமையே அவர்களின் வீழ்ச்சிக்குக் காரணம்; மகாபுருஷர்களின் திருவடித் தூசி அவர்களின் ஒளியைத் தணிக்கிறது—அதுவே நன்று.
Verse 14
यद्वयक्षरं नाम गिरेरितं नृणां सकृत्प्रसङ्गादघमाशु हन्ति तत् । पवित्रकीर्तिं तमलङ्घ्यशासनं भवानहो द्वेष्टि शिवं शिवेतर: ॥ १४ ॥
அன்புத் தந்தையே! பகவான் சிவனை வெறுப்பது மிகப் பெரிய அபராதம். ‘சி’ ‘வ’ என இரு எழுத்துகளான அவரது நாமம் ஒருமுறை நல்லசங்கத்தில் உச்சரித்தாலே பாவங்களை விரைவில் அழிக்கிறது. தூய கீர்த்தியுடைய, கட்டளையை மீற இயலாத அந்தச் சிவனை நீங்கள் மட்டுமே பகை செய்கிறீர்கள்.
Verse 15
यत्पादपद्मं महतां मनोऽलिभि- र्निषेवितं ब्रह्मरसासवार्थिभि: । लोकस्य यद्वर्षति चाशिषोऽर्थिन- स्तस्मै भवान्द्रुह्यति विश्वबन्धवे ॥ १५ ॥
மூன்று உலகங்களிலுள்ள எல்லா ஜீவர்களுக்கும் நண்பனான பகவான் சிவனை நீங்கள் பொறாமைப்படுகிறீர்கள். பிரம்மானந்த ரசத்தை நாடும் மகாத்மர்களின் மன-தேனீக்கள் அவரது திருவடித் தாமரையைச் சேவித்து அதன் மதுவை அருந்துகின்றன. சாதாரண மக்களுக்கும் வேண்டிய வரங்களைப் பொழிவிக்கும் அந்த விஸ்வபந்துவையே நீங்கள் துரோகம் செய்கிறீர்கள்.
Verse 16
किं वा शिवाख्यमशिवं न विदुस्त्वदन्ये ब्रह्मादयस्तमवकीर्य जटा: श्मशाने । तन्माल्यभस्मनृकपाल्यवसत्पिशाचै- र्ये मूर्धभिर्दधति तच्चरणावसृष्टम् ॥ १६ ॥
உங்களை விட உயர்ந்த பிரம்மா முதலியோர், மக்கள் ‘சிவன்’ என அழைக்கும் அந்த ‘அசிவ’னை அறியார் என நினைக்கிறீர்களா? சுடுகாட்டில் வாழும், சிதறிய ஜடையுடன், மனிதக் கபால மாலையணிந்து சாம்பல் பூசி, பிசாசுகளுடன் உறையும் அவரை—அப்படியிருந்தும் பிரம்மா முதலியோர் அவரது திருவடியில் அர்ப்பணிக்கப்பட்ட மலர்களை மிகுந்த மரியாதையுடன் தம் தலைமேல் தரிக்கின்றனர்.
Verse 17
कर्णौ पिधाय निरयाद्यदकल्प ईशे धर्मावितर्यसृणिभिर्नृभिरस्यमाने । छिन्द्यात्प्रसह्य रुशतीमसतीं प्रभुश्चे- ज्जिह्वामसूनपि ततो विसृजेत्स धर्म: ॥ १७ ॥
சதி கூறினாள்: தர்மத்தின் அதிபதியான ஈசனைப் பழிக்கும் பொறுப்பற்ற தீயவனை ஒருவர் கேட்டால், தண்டிக்க இயலாதவன் காதுகளை மூடி அங்கிருந்து விலக வேண்டும். ஆனால் தண்டிக்க வல்லவன் என்றால், வலுக்கட்டாயமாக அந்த நிந்தகரின் நாவை வெட்டி அவனை கொல்ல வேண்டும்; அதன் பின் தர்மரட்சைக்காகத் தன் உயிரையும் துறக்க வேண்டும்.
Verse 18
अतस्तवोत्पन्नमिदं कलेवरं न धारयिष्ये शितिकण्ठगर्हिण: । जग्धस्य मोहाद्धि विशुद्धिमन्धसो जुगुप्सितस्योद्धरणं प्रचक्षते ॥ १८ ॥
ஆகையால், சிதிகண்டனை நிந்தித்த உன்னிடமிருந்து பெற்ற இந்த இழிந்த உடலை நான் இனி தாங்கமாட்டேன். விஷமயமான உணவை உண்டால் சுத்திக்காக வாந்தி எடுப்பதே சிறந்த மருத்துவம் என்பதுபோல், நான் இவ்வுடலைத் துறப்பேன்।
Verse 19
न वेदवादाननुवर्तते मति: स्व एव लोके रमतो महामुने: । यथा गतिर्देवमनुष्ययो: पृथक् स्व एव धर्मे न परं क्षिपेत्स्थित: ॥ १९ ॥
மகாமுனியே! தன் ஆத்மலோகத்தில் திளைக்கும் உயர்ந்தவர், வேத விதிகளை கட்டாயமாகப் பின்பற்ற வேண்டியதில்லை. தேவர்களின் நடைவும் மனிதர்களின் நடைவும் வேறுபடுவது போல, தன் ஸ்வதர்மத்தில் நிலைத்து பிறர்தர்மத்தை இகழக் கூடாது।
Verse 20
कर्म प्रवृत्तं च निवृत्तमप्यृतं वेदे विविच्योभयलिङ्गमाश्रितम् । विरोधि तद्यौगपदैककर्तरि द्वयं तथा ब्रह्मणि कर्म नर्च्छति ॥ २० ॥
வேதங்களில் இரண்டு வகை செயல்கள் கூறப்பட்டுள்ளன—பொருள் இன்பத்தில் பற்றுடையோர்க்கு ப்ரவ்ருத்தி-கர்மம், பற்றற்றோர்க்கு நிவ்ருத்தி-கர்மம். இவ்விரண்டின் அறிகுறிகள் வேறு; ஒரே செய்பவரில் இரண்டையும் ஒருசேரக் காண்பது முரண். ஆனால் பிரம்மத்தில் நிலைத்தவர் இரண்டையும் துறக்கலாம்।
Verse 21
मा व: पदव्य: पितरस्मदास्थिता या यज्ञशालासु न धूमवर्त्मभि: । तदन्नतृप्तैरसुभृद्भिरीडिता अव्यक्तलिङ्गा अवधूतसेविता: ॥ २१ ॥
தந்தையே, எங்களிடம் உள்ள பதவியும் ஐஸ்வர்யமும் உங்களாலும் உங்கள் புகழ்ச்சியாளர்களாலும் கற்பனைக்கே எட்டாதது. யாகசாலைகளில் புகை வழியாகக் கர்மகாண்ட யாகம் செய்பவர்கள், யாக அன்னத்தால் உடல் தேவைகளைத் திருப்திப்படுத்துவதிலேயே ஈடுபடுவர். ஆனால் நாங்கள் விருப்பமென்றே எங்கள் ஐஸ்வர்யத்தை வெளிப்படுத்த முடியும்; இது துறவிகள், ஆத்மசித்தர்கள், அவதூதரைச் சேவிக்கும் மகாத்மர்களுக்கே உரியது।
Verse 22
नैतेन देहेन हरे कृतागसो देहोद्भवेनालमलं कुजन्मना । व्रीडा ममाभूत्कुजनप्रसङ्गत- स्तज्जन्म धिग्यो महतामवद्यकृत् ॥ २२ ॥
ஹரியே! நீ சிதிகண்டன் (சிவன்) திருவடிகளில் குற்றம் செய்தவன்; துரதிருஷ்டவசமாக என் உடலும் உன் உடலிலிருந்தே பிறந்தது. இந்த உடல் உறவால் நான் மிகுந்த வெட்கமடைகிறேன்; மகாபுருஷரின் திருவடிகளில் அபராதம் செய்தவனுடன் தொடர்புடையதால் என் பிறப்பையே நான் கண்டிக்கிறேன்।
Verse 23
गोत्रं त्वदीयं भगवान्वृषध्वजो दाक्षायणीत्याह यदा सुदुर्मना: । व्यपेतनर्मस्मितमाशु तदाऽहं व्युत्स्रक्ष्य एतत्कुणपं त्वदङ्गजम् ॥ २३ ॥
குல உறவினால், பகவான் வृषத்வஜன் சிவன் என்னை ‘தாட்சாயணி’ என்று அழைக்கும் பொழுதே நான் துயருறுகிறேன்; என் மகிழ்ச்சியும் புன்னகையும் உடனே மறைகின்றன. உன்னால் பிறந்த இந்தப் பைபோன்ற உடலை நினைத்து மிகுந்த வருத்தம்; ஆகவே இதை நான் துறப்பேன்।
Verse 24
मैत्रेय उवाच इत्यध्वरे दक्षमनूद्य शत्रुहन् क्षितावुदीचीं निषसाद शान्तवाक् । स्पृष्ट्वा जलं पीतदुकूलसंवृता निमील्य दृग्योगपथं समाविशत् ॥ २४ ॥
மைத்ரேயர் கூறினார்—எதிரிகளை அழிப்பவனே விதுரா! யாக அரங்கில் தந்தை தக்ஷனை இவ்வாறு கண்டித்துச் சொல்லி, சதி அமைதியான மொழியுடன் தரையில் அமர்ந்து வடதிசை நோக்கினாள். காவி ஆடை அணிந்து நீரைத் தொட்ந்து தன்னைத் தூய்மைப்படுத்தி, கண்களை மூடி யோகப் பாதையில் லயித்தாள்।
Verse 25
कृत्वा समानावनिलौ जितासना सोदानमुत्थाप्य च नाभिचक्रत: । शनैर्हृदि स्थाप्य धियोरसि स्थितं कण्ठाद्भ्रुवोर्मध्यमनिन्दितानयत् ॥ २५ ॥
முதலில் அவள் ஆசனத்தை உறுதியாக்கி, பிராணவாயுவை சமநிலைக்கு கொண்டுவந்தாள். பின்னர் உதானவாயுவை நாபிச்சக்கரத்திலிருந்து மேலே எழுப்பி சமநிலையில் வைத்தாள். அதன் பின் புத்தியுடன் கலந்த பிராணனை மெதுவாக இதயத்தில் நிலைநிறுத்தி, அங்கிருந்து கந்தப் பாதை வழியாக படிப்படியாக புருவமத்தியில் கொண்டு சென்றாள்।
Verse 26
एवं स्वदेहं महतां महीयसा मुहु: समारोपितमङ्कमादरात् । जिहासती दक्षरुषा मनस्विनी दधार गात्रेष्वनिलाग्निधारणाम् ॥ २६ ॥
இவ்வாறு தன் உடலைத் துறக்க விரும்பி—மகத்தோரால் வணங்கப்படும் மகிமைமிக்க பகவான் சங்கரன் அன்பும் மரியாதையும் கொண்டு பலமுறை தன் மடியில் அமர்த்திய அந்த உடலை—சதி தந்தையின்மேல் கோபத்தால் மனத்தை உறுதியாக்கி, உடலில் காற்று-அக்னி தாரணையைத் தியானித்தாள்।
Verse 27
तत: स्वभर्तुश्चरणाम्बुजासवं जगद्गुरोश्चिन्तयती न चापरम् । ददर्श देहो हतकल्मष: सती सद्य: प्रजज्वाल समाधिजाग्निना ॥ २७ ॥
பின்னர் சதி வேறொன்றையும் நினையாமல், தன் கணவர்—ஜகத்குரு பகவான் சிவனின் திருவடித் தாமரைகளின் அமுதத்தையே தியானித்தாள். இவ்வாறு அவள் எல்லாக் கல்மஷங்களிலிருந்தும் தூய்மையடைந்து, சமாதியின் தீயால் தன் உடல் உடனே எரிந்து ஜ்வலித்ததை கண்டாள்।
Verse 28
तत्पश्यतां खे भुवि चाद्भुतं महद् हाहेति वाद: सुमहानजायत । हन्त प्रिया दैवतमस्य देवी जहावसून् केन सती प्रकोपिता ॥ २८ ॥
சதி கோபத்தால் தன் உடலைத் துறந்தவுடன், ஆகாயத்திலும் பூமியிலும் அதிசயமான பெரும் ‘அய்யோ அய்யோ’ என்ற ஆரவாரம் எழுந்தது. மிக மதிக்கத்தக்க தேவரான சிவனின் பிரிய தேவியான சதி ஏன் இவ்வாறு உடலை விட்டாள்?
Verse 29
अहो अनात्म्यं महदस्य पश्यत प्रजापतेर्यस्य चराचरं प्रजा: । जहावसून् यद्विमतात्मजा सती मनस्विनी मानमभीक्ष्णमर्हति ॥ २९ ॥
அய்யோ, இது எத்தனை பெரிய அநாத்மியம்! அசைவும் அசையாதும் அனைத்துப் பிரஜைகளின் பரிபாலகனான பிரஜாபதி தக்ஷன், தன் மகள் சதியை—பதிவிரதையும் மகாத்மாவுமான அவளை—அவமதித்தான்; அந்த அலட்சியத்தால் அவள் உடலைத் துறந்தாள்.
Verse 30
सोऽयं दुर्मर्षहृदयो ब्रह्मध्रुक् च लोकेऽपकीर्तिं महतीमवाप्स्यति । यदङ्गजां स्वां पुरुषद्विडुद्यतां न प्रत्यषेधन्मृतयेऽपराधत: ॥ ३० ॥
இந்த கடினஹൃദய தக்ஷன், பிராமணத்திற்குத் தகுதியற்றவனும் பிரஹ்மத்ரோஹியுமானவன், உலகில் பெரும் அபகீர்த்தியை அடைவான்; ஏனெனில் தன் குற்றத்தால் மரணத்திற்குச் செல்லும் தன் மகளைத் தடுக்கவில்லை, மேலும் பரமபுருஷனிடம் பொறாமை கொண்டான்.
Verse 31
वदत्येवं जने सत्या दृष्ट्वासुत्यागमद्भुतम् । दक्षं तत्पार्षदा हन्तुमुदतिष्ठन्नुदायुधा: ॥ ३१ ॥
மக்கள் சதியின் அதிசயமான சுயமரணத்தைப் பற்றி பேசிக்கொண்டிருந்தபோது, அவளுடன் வந்த பரிஷதர்கள் ஆயுதங்களை எடுத்துக் கொண்டு தக்ஷனை கொல்ல எழுந்தனர்.
Verse 32
तेषामापततां वेगं निशाम्य भगवान् भृगु: । यज्ञघ्नघ्नेन यजुषा दक्षिणाग्नौ जुहाव ह ॥ ३२ ॥
அவர்கள் வேகமாகப் பாய்ந்து வருவதைப் பார்த்த பகவான் ப்ருகு ஆபத்தை உணர்ந்தார்; தெற்கு யாகஅக்னியில் ஆஹுதி செலுத்தி, யாகத்தை அழிப்பவர்களை உடனே அழிக்க வல்ல யஜுர்வேத மந்திரங்களை உச்சரித்தார்.
Verse 33
अध्वर्युणा हूयमाने देवा उत्पेतुरोजसा । ऋभवो नाम तपसा सोमं प्राप्ता: सहस्रश: ॥ ३३ ॥
அத்வர்யு அக்னியில் ஆஹுதி செலுத்தியவுடன் தேவர்கள் தமது ஓஜஸால் உடனே வெளிப்பட்டனர். ‘ரிபு’ எனப்படும் தேவர்கூட்டம் தவத்தால் சோம-பலத்தைப் பெற்று ஆயிரக்கணக்கில் தோன்றியது.
Verse 34
तैरलातायुधै: सर्वे प्रमथा: सहगुह्यका: । हन्यमाना दिशो भेजुरुशद्भिर्ब्रह्मतेजसा ॥ ३४ ॥
ரிபு தேவர்கள் யாகஅக்னியின் அரைஎரிந்த கட்டைகளை ஆயுதமாக்கி பிரமதர்களும் குஹ்யகர்களும் மீது தாக்கினர். பிராமணத் தேஜஸால் எரிந்து அவர்கள் எல்லாத் திசைகளிலும் ஓடி மறைந்தனர்.
Frequently Asked Questions
Satī is portrayed as torn between two dharmic pulls: loyalty to her husband’s counsel and intense affection for her natal family. Her agitation and repeated wavering indicate inner conflict; ultimately, attachment and grief override discernment, and she goes—only to witness Dakṣa’s public disrespect of Śiva and herself, which becomes the immediate cause of her decisive renunciation.
In the Bhāgavata’s theology, excluding a महान् (great lord/devotee) from yajña reveals that the ritual has become ego-driven rather than God-centered. The omission symbolizes sectarian contempt and the spiritual invalidation of the sacrifice’s purpose—prompting Satī’s condemnation of fruitive ritualism divorced from reverence and devotion.
Satī states a graded dharmic response: if one cannot punish the blasphemer, one should block the ears and leave; if capable, one should forcibly stop the blasphemy. Her intent is to stress the seriousness of insulting the controller of religion and the Lord’s devotee, not to license indiscriminate violence; the narrative then shows consequences unfolding through cosmic, not personal, retribution.
The chapter frames it as yogic departure (yoga-mṛtyu): Satī sits in posture, raises prāṇa through the inner channels, concentrates on the fiery element, and meditates on Śiva’s lotus feet, becoming purified and leaving the body in a blaze generated by meditation. The emphasis is on tapas and yogic mastery, though it is triggered by moral outrage and grief.
The Ṛbhus are a class of empowered demigods manifested through Bhṛgu’s oblations and Yajur-mantras. They embody mantra-śakti and brahma-tejas protecting the sacrificial establishment; they attack Śiva’s attendants and drive them away, intensifying the conflict that will culminate in the larger destruction of Dakṣa’s yajña.