Adhyaya 2

अध्यायः दिव्यप्रसादेन प्रवर्तते। स्कन्दः वदति—एषः प्रश्नः गम्भीरः, केवलतर्केण न निर्णेयः; वासुदेवस्य अनुग्रहेणैव वक्तुं शक्यते। ततः भारतयुद्धानन्तरं युधिष्ठिरः अच्युतध्यानपरं भीष्मं पृच्छति—चतुर्विधपुरुषार्थसिद्धये सर्ववर्णाश्रमाणां कः देवः पूज्यः, अल्पकाले निर्विघ्नं कथं सिद्धिः, अल्पपुण्येनापि कथं महत्पदप्राप्तिः। कृष्णप्रेरितः भीष्मः “श्रीवासुदेवमाहात्म्यं” उपदिशति; तत् नारदेन कुरुक्षेत्रं कैलासं च नीत्वा परम्परया रक्षितं भवति। सिद्धान्तः—वासुदेवः/कृष्णः परब्रह्म, निष्कामसकामयोः सर्वेषां पूज्यः; स्वधर्मस्थिताः सर्वे भक्त्या तं तोषयितुं शक्नुवन्ति। कर्माणि वैदिकानि पितृकर्माणि लौकिकानि च कृष्णसम्बन्धवर्जितानि क्षयिणि, दोषबाध्यानीति; कृष्णप्रीत्यर्थं कृतानि तु फलतः ‘निर्गुणानि’ इव, महत्फलप्रदानि, अक्षयाणि, विघ्ननिवारकदेवशक्त्या सुरक्षितानि। अन्ते इतिहासः उपन्यस्यते—नारदस्य बदरीआश्रमगमनं, नरा-नारायणयोः नित्यकर्मसु सूक्ष्मनियमदर्शनं, ततो जिज्ञासाप्रवृत्तिः, येन परं संवादः प्रवर्तते।