Adhyaya 9
Vishnu KhandaAyodhya MahatmyaAdhyaya 9

Adhyaya 9

अगस्त्यः अयोध्याक्षेत्रे तीर्थानां क्रमं तेषां च विधिं निरूपयति। अध्यायस्य आरम्भे जटाकुण्डसमीपे आग्नेयदिशि स्थितं गयाकूपं श्राद्धस्य परमफलप्रदं कथ्यते—तत्र स्नानं, यथाशक्ति दानं, पिण्डदानसहितं श्राद्धं (तिलैः पायसेन वा, अथवा पिण्याक-गुडादिभिः) कृतं पितॄन् तृप्यति, तदनन्तरं देवानपि; पितॄणां विष्णुलोकप्राप्तिः फलश्रुतिरूपेणोच्यते। अमावास्या सोमवारेण युक्ता चेत् ‘अनन्त’फलं, तथा सोमवारे तत्र कृतं श्राद्धं चिरस्थायि फलदं इति विशेषः। ततः पूर्वभागे पिशाचमोचनतीर्थं निर्दिश्यते—स्नान-दान-श्राद्धैः पिशाचदोषनिवारणं, मार्गशीर्षशुक्लचतुर्दश्यां विशेषव्रतं च। समीपे मानस्तीर्थं मनोवाक्कायदोषशोधनं, प्रौष्ठपदीकाले विशेषतः पौर्णमास्यां यात्राविधानं च। अनन्तरं दक्षिणतः तमसातटः महापातकनाशकः, वनशोभिततीरः, माण्डव्याद्यृष्याश्रमसमृद्धः इति काव्येन वर्ण्यते; तत्रापि स्नान-दान-श्राद्धत्रयात् कामार्थसिद्धिः, मार्गशीर्षशुक्लपञ्चदश्यां विशेषानुष्ठानं च। अन्ते सीताकुण्डं श्रीदुग्धेश्वरसमीपे भाद्रपदशुक्लचतुर्थ्यां यात्रायुक्तं, क्षेत्ररक्षकः भैरवः मार्गशीर्षकृष्णाष्टम्यां वार्षिकोत्सव-नैवेद्यादिभिः पूज्यः, भरतकुण्डे भरतस्य रामध्यान-प्रतिष्ठा तथा स्नानं पितृश्राद्धं च, जटाकुण्डे रामादिसहचरपूजा चैत्रकृष्णचतुर्दश्यां वार्षिकयात्रा च निर्दिश्यते। उपसंहारे यात्राक्रमः प्रदर्श्यते—प्रथमं रामसीतापूजनं, ततः भरतकुण्डे लक्ष्मणपूजनं, अनन्तरं निर्दिष्टस्नानविधिभिः तीर्थपर्यटनं इति।

Shlokas

No shlokas available for this adhyaya yet.