
Aindra-Soma: the generative power of Soma/Indra expressed as cosmic ‘milk/seed’ and as the authoritative Sāman tradition (Rathantara).
Indra (Aindra frame) in close union with Soma (Pavamāna) as the energizing prize-winning power of the rite.
Radiant and expansive—moving from contained brightness (Soma ‘milk’) to wide authoritative proclamation (Rathantara).
Vasiṣṭha (explicitly named in 2.0.02.05 as the establisher/bring-er of Rathantara).
अत्र दशत्यां सोमः पवमानः इन्द्रेण सह ऐन्द्रेण भावेन संनद्धः स्तुत्यते—यज्ञस्य वाजजयाय प्रेरकः शक्तिरूपः। सोमो गोषु (पात्रेषु/आपः/रश्मिषु) धृतः शुद्धश्च तेजोमयः ‘दुग्धं/बीजं’ इव प्रसूयते; माया नाम कार्यकरी देवयज्ञशक्तिः जगत्प्रसवाय प्रवर्तते। पितरः यज्ञस्य गुह्यं गर्भं परम्परां च स्थापयन्ति; सविता धाता च कर्म नियच्छतः शीघ्रीकुरुतश्च; विष्णुः व्यापकं पदं यज्ञविस्तारं च ददाति। अन्ते स्वलितुर्गौरवं प्रकाशयन् वसिष्ठेन आनीतं रथन्तरं साम नाम्ना निर्दिश्यते—अनुष्टुभादिच्छन्दोभिः सह साम्नां परम्परा यज्ञं लक्ष्यं प्रति वहति।
Mantra 1
त्वमेतदधारयः कृष्णासु रोहिणीषु च परुष्णीषु रुशत्पयः
त्वमेतदधारयः कृष्णासु रोहिणीषु च परुष्णीषु रुशत्पयः।
Mantra 2
अरूरुचदुषसः पृश्निरग्रिय उक्षा मिमेति भुवनेषु वाजयुः मायाविनो ममिरे अस्य मायया नृचक्षसः पितरो गर्भमादधुः
पृश्निरग्रिया उषसां सहारूरुचत्; उक्षा वाजयुः भुवनेषु स्वं पन्थानं मिमेति। मायाविनोऽस्य स्वया मायया तममिमिरे; नृचक्षसः पितरो यज्ञस्य गर्भमादधुः।
Mantra 3
इन्द्र इद्धर्योः सचा सम्मिश्ल आ वचोयुजा इन्द्रो वज्री हिरण्ययः
यजमानस्य प्रज्वलिते यज्ञे इन्द्र इद्धर्यः सचा आगच्छति—भक्त्या सम्मिश्लो वाचोयुजः; इन्द्रो वज्री हिरण्ययः।
Mantra 4
इन्द्र वाजेषु नो ऽव सहस्रप्रधनेषु च उग्र उग्राभिरूतिभिः
इन्द्र वाजेषु नः अव रक्ष; सहस्रप्रधनेषु च। उग्र, उग्राभिरूतिभिः अस्मान् पालय।
Mantra 5
प्रथश्च यस्य सप्रथश्च नामानुष्टुभस्य हविषो हविर्यत् धातुर्द्युतानात्सवितुश्च विष्णो रथन्तरमा जभारा वसिष्ठः
यस्य प्रथा च स्तोत्रं सप्रथा च नाम; अनुष्टुभो हविषो हविर्यत्—तस्य विधातुर्द्युतानात् सवितुश्च विष्णोश्च रथन्तरं साम वसिष्ठोऽजभार।
Mantra 6
नियुत्वान्वायवा गह्ययं शुक्रो अयामि ते गन्तासि सुन्वतो गृहम्
नियुत्वान् वायो आगहि; इमं शुक्रम् (सोमं) ते आयामि। गन्तासि सुन्वतो गृहम्।
Mantra 7
यज्जायथा अपूर्व्य मघवन्वृत्रहत्याय तत्पृथिवीमप्रथयस्तदस्तभ्ना उतो दिवम्
यज्जायथाः अपूर्व्य मघवन् वृत्रहत्याय, तत् पृथिवीम् अप्रथयः; तदस्तभ्नाः उतो दिवम्।
It links Soma’s bright, sustaining essence with the cosmic ‘seed’ of the rite and with the authority of a key Sāman melody, Rathantara—showing how chant and offering work together to make the sacrifice effective.
No. In this Vedic context (and in Sāyaṇa’s reading), māyā is a wondrous, effective power—divine/ritual capability by which forms and results are produced.
The verse presents Rathantara as a transmitted liturgical form: Vasiṣṭha ‘brought/established’ it for sacrificial use, grounding the chant in seer-lineage and ritual provenance.
Read Sama Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.