Previous Verse
Next Verse

Shloka 10

काकुत्स्थस्य शोकनिग्रहः—सुग्रीवसान्त्वनम्

Rama’s Grief Restrained—Sugriva’s Consolation

बालिशस्तु नरो नित्यं वैक्लब्यं योऽनुवर्तते।स मज्जत्यवशश्शोके भाराक्रान्तेव नौर्जले।।

bāliśas tu naro nityaṃ vaiklabyaṃ yo 'nuvartate | sa majjaty avaśaḥ śoke bhārākrānteva naur jale || 4.7.10 ||

यो नरः बालिशो नित्यं वैक्लब्यमनुवर्तते । स शोकवशमापन्नो भाराक्रान्तेव नौर्जले मज्जति ॥

bāliśaḥfoolish
bāliśaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootbāliśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tubut
tu:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formविरोध/विशेषण-अव्यय (particle: but/indeed)
naraḥman
naraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
nityamalways
nityam:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootnitya (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverbial accusative: always)
vaiklabyamdespondency
vaiklabyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvaiklabya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
anuvartatefollows / yields to
anuvartate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootanu-vṛt (धातु)
Formलट्, प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपदम्; उपसर्गः अनु-; अर्थः 'follows/gives in to'
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
majjatisinks
majjati:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootmajj (धातु)
Formलट्, प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; अर्थः 'sinks'
avaśaḥhelpless
avaśaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootavaśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'helpless/out of control'
śokein grief
śoke:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootśoka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
bhārākrāntāoverburdened
bhārākrāntā:
Visheshana (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootbhāra + ākrānta (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP) 'overwhelmed by burden'
ivalike
iva:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय (comparative particle: like/as)
nauḥboat
nauḥ:
Upamana (उपमान)
TypeNoun
Rootnau (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
jalein water
jale:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootjala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

A man who is unwise and distraught only gets sunk in grief like a heavily loaded boat (sinks) in water.

R
Rāma
S
Sugrīva

FAQs

Dharma requires self-mastery: surrendering to despair destroys one’s capacity to act rightly and effectively.

Sugrīva counsels the grieving Rāma, warning that habitual despondency leads only to deeper ruin.

Dhairya (steadiness) and ātmā-nigraha (control over the mind).