Shloka 38
Devanagari script
एषु वेगं करिष्यामि महेन्द्रशिखरेष्वहम्।।4.67.38।।नानाद्रुमविकीर्णेषु धातुनिष्यन्दशोभिषु।
Transliteration
eṣu vegaṁ kariṣyāmi mahendraśikhareṣv aham || 4.67.38 ||
nānādrumavikīrṇeṣu dhātuniṣyandaśobhiṣu |
Translation
एषु महेन्द्रशिखरेष्वहं वेगं करिष्यामि। नानाद्रुमविकीर्णेषु धातुनिष्यन्दशोभिषु॥
Word by Word
एषुon these
एषु:
अधिकरण (Locative)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी, बहुवचन, नपुंसकलिङ्ग
वेगम्speed/impetus
वेगम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवेग (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, एकवचन, पुल्लिङ्ग
करिष्यामिI will generate/do
करिष्यामि:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलृट् (Simple future), उत्तमपुरुष (1st), एकवचन, परस्मैपद
महेन्द्रशिखरेषुon the peaks of Mahendra
महेन्द्रशिखरेषु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootमहेन्द्र + शिखर (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (peaks of Mahendra); सप्तमी, बहुवचन, नपुंसकलिङ्ग
अहम्I
अहम्:
कर्ता
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन
नानाद्रुमविकीर्णेषुstrewn with many kinds of trees
नानाद्रुमविकीर्णेषु:
अधिकरण-विशेषण
TypeAdjective
Rootनाना + द्रुम + विकीर्ण (कृ-धातु, क्त)
Formतत्पुरुष (scattered with various trees); सप्तमी, बहुवचन, नपुंसकलिङ्ग; विशेषण of (महेन्द्र)शिखरेषु
धातुनिष्यन्दशोभिषुshining with mineral cascades
धातुनिष्यन्दशोभिषु:
अधिकरण-विशेषण
TypeAdjective
Rootधातु + निष्यन्द + शोभिन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (shining with mineral streams/exudations); सप्तमी, बहुवचन, नपुंसकलिङ्ग; विशेषण of (महेन्द्र)शिखरेषु
Context
'I will pick up speed on the peaks of mount Mahendra filled with different kinds of trees and minerals.
Characters & Entities
H
HanumanM
Mahendra (mountain)FAQs
Dharma is disciplined resolve: Hanuman does not rely on mere emotion; he prepares methodically to accomplish the righteous task.
Hanuman declares he will accelerate from Mahendra’s peaks before making the long leap across the sea.
Determination guided by skill—energy directed through planning.