Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

वानरसेनामिलनम् / The Mustering of the Vanara Hosts

नीलाञ्जनचयाकारो नीलो नामाऽथ यूथपः।अदृश्यत महाकायः कोटिभिर्दशभिर्वृतः।।4.39.22।।

nīlāñjana-cayākāro nīlo nāmātha yūthapaḥ |

adṛśyata mahā-kāyaḥ koṭibhir daśabhir vṛtaḥ || 4.39.22 ||

अथ नीलो नाम यूथपः नीलाञ्जनचयाकारः महाकायोऽदृश्यत। स दशकोटिभिर् वानरैः परिवृतः समुपस्थितः॥

नीलाञ्जनचयाकारःhaving the appearance of a heap of dark collyrium
नीलाञ्जनचयाकारः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootनील-अञ्जन-चय-आकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Nominative singular; विशेषणम् (नीलः/यूथपः)
नीलःNila
नीलः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनील (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Nominative singular; नाम (व्यक्तिनाम)
नामby name
नाम:
Sambandha/Viseshana (सम्बन्ध/विशेषण-भाव)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्ययम्; नामनिर्देशक-निपातः
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्ययम्; अनुक्रम/समुच्चयार्थकः (then/now)
यूथपःtroop-leader
यूथपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयूथप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Nominative singular
अदृश्यतwas seen/appeared
अदृश्यत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलुङ् (अद्यतनभूत/Aorist) आत्मनेपदम् प्रथमपुरुषः एकवचनम्; 3rd person singular aorist (passive/medio-passive sense)
महाकायःhuge-bodied
महाकायः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहाकाय (प्रातिपदिक; महत्+काय)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Nominative singular; विशेषणम् (यूथपः/नीलः)
कोटिभिःwith crores
कोटिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया बहुवचनम्; Instrumental plural
दशभिःwith ten
दशभिः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootदशन् (प्रातिपदिक)
Formतृतीया बहुवचनम्; Instrumental plural; संख्याविशेषणम् (कोटिभिः)
वृतःsurrounded
वृतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवृ (धातु)
Formक्त-कृदन्तः; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Nominative singular; विशेषणम् (नीलः)

Then appeared Nila of huge body, dark like a mountain of collyrium accompanied by ten crore vanaras.

N
Nīla

FAQs

Dharma expressed as disciplined support—power is gathered and directed toward a rightful purpose rather than personal rivalry.

Nīla arrives in the great muster, his appearance and the scale of his following emphasized.

Bala with niyama—strength joined to order and allegiance.