Home›Ramayana›Kishkindha Kanda›Sarga 14›Shloka 22
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 22

किष्किन्धायां सुग्रीवस्य नादः

Sugriva’s War-Cry at Kishkindha

Devanagari script

ततस्सजीमूतगणप्रणादोनादं ह्यमुञ्चत्त्वरया प्रतीतः।सूर्यात्मजश्शौर्यविवृद्धतेजाःसरित्पतिर्वाऽनिलचञ्चलोर्मिः4.14.22।।

Transliteration

tatas sajīmūtagaṇapraṇādo nādaṁ hy amuñcat tvarayā pratītaḥ |

sūryātmajaḥ śauryavivṛddhatejāḥ saritpatir vā’nilacañcalormiḥ || 4.14.22 ||

Translation

ततः सूर्यात्मजः शौर्यविवृद्धतेजाः त्वरया प्रतीतः सजीमूतगणप्रणादसदृशं नादं मुमोच; अनिलचञ्चलोर्मिः सरित्पतिरिव॥

Word by Word
ततःthen
ततः:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formकाल/क्रम-वाचक अव्यय (temporal adverb)
स-जीमूत-गण-प्रणादःthe cloud-mass thunder (roar)
स-जीमूत-गण-प्रणादः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootस (अव्यय/उपसर्ग-सदृश) + जीमूत (प्रातिपदिक) + गण (प्रातिपदिक) + प्रणाद (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (determinative): जीमूतगणस्य प्रणादः (roar of a mass of clouds); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नादम्a sound/roar
नादम्:
कर्म (Karma/object)
TypeNoun
Rootनाद (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/द्वितीया), एकवचन
हिindeed
हि:
सम्बन्ध (particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
अमुञ्चत्released/uttered
अमुञ्चत्:
क्रिया (Verb action)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past/लङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
त्वरयाwith haste
त्वरया:
करण (Instrument/means; 'with haste')
TypeNoun
Rootत्वरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
प्रतीतःhaving arisen/manifest
प्रतीतः:
कर्तृ-विशेषण (qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootप्रति-इ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थः: 'प्राप्त/उदित/प्रकट' (manifest/arrived)
सूर्यात्मजःthe Sun's son (Sugriva)
सूर्यात्मजः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक) + आत्मज (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: सूर्यस्य आत्मजः; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
शौर्य-विवृद्ध-तेजाःwhose splendour is increased by valour
शौर्य-विवृद्ध-तेजाः:
कर्तृ-विशेषण (qualifier of सूर्यात्मजः)
TypeAdjective
Rootशौर्य (प्रातिपदिक) + विवृद्ध (√वृध् + क्त) + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष/कर्मधारय-समास (descriptive): शौर्येण विवृद्धं तेजः यस्य; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सरित्पतिःlord of rivers (ocean)
सरित्पतिः:
उपमान (Upamāna; 'like the lord of rivers')
TypeNoun
Rootसरित् (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: सरितां पतिḥ; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वाor/like
वा:
सम्बन्ध (alternative marker)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक निपात (disjunctive particle)
अनिल-चञ्चल-ऊर्मिःa wave made restless by wind
अनिल-चञ्चल-ऊर्मिः:
उपमान (Upamāna)
TypeNoun
Rootअनिल (प्रातिपदिक) + चञ्चल (प्रातिपदिक) + ऊर्मि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (descriptive): अनिलेन चञ्चला ऊर्मिः; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Context

'We have arrived at Kishkinda, the capital of Vali, decorated with flags and having a glittering golden archway that can be opened mechanically. Teeming with monkeys, it looks like a snare to catch the enemy.

Characters & Entities
S
Sugriva
C
clouds (jīmūta-gaṇa)
W
wind (anila)

FAQs

The verse portrays valor as a force that amplifies one’s ‘tejas’ (moral-spiritual radiance); in dharmic terms, power gains legitimacy when linked to righteous purpose rather than mere domination.

Sugriva surges forward with speed and a cloud-like roar, bringing the sarga to a climactic close as the confrontation is set in motion.

Tejas joined with śaurya—radiant courage and spirited resolve, presented as the energy needed to face injustice.

←Previous Verse
Next Verse→