Shloka 20

उद्योगपर्व — अध्याय ५४: दुर्योधनस्य धृतराष्ट्रं प्रति बलप्रशंसन-युक्तः आश्वासनवादः

Duryodhana’s Reassurance and Force-Praise to Dhritarashtra

Devanagari script

पुरैकेन हि भीष्मेण विजिता: सर्वपार्थिवा: । मृते पितर्यतिक्रुद्धो रथेनेकेन भारत,भारत! पहलेकी बात है, अपने पिता शान्तनुकी मृत्युके पश्चात्‌ भीष्मजीने किसी समय अत्यन्त क्रोधमें भरकर एकमात्र रथकी सहायतासे अकेले ही सब राजाओंको जीत लिया था

Transliteration

purā ekena hi bhīṣmeṇa vijitāḥ sarvapārthivāḥ | mṛte pitari atikruddho rathena ekena bhārata ||

Translation

पुरा एकेन हि भीष्मेण विजिताः सर्वपार्थिवाः। मृते पितर्यतिक्रुद्धो रथेनेकेन भारत॥

Word by Word

पुराformerly, once

एकेनby one, with a single

हिindeed, for

भीष्मेणby Bhishma

विजिताःconquered

सर्वपार्थिवाःall kings (all earthly rulers)

मृतेwhen (he) was dead

पितरिin/when (his) father

अतिक्रुद्धःexceedingly enraged

रथेनby/with a chariot

एकेनwith a single (one)

भारतO Bharata (descendant of Bharata)

Speaker

दुर्योधन उवाच

Characters & Entities

Duryodhana

Bhīṣma

Śāntanu (father of Bhīṣma)

Bhārata (addressee)

ratha (chariot)

sarva-pārthivāḥ (the kings)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes